IRIS CHIC 

NINA SIMONE MEETS STANLEY KUBRICK 

Zal maar over je gezegd worden als vrouw, als man, als ‘in betweener’: ‘She was an anomaly!’ Ze/hij/het was een anomalie, of: ze/hij/het was een afwijking, aberratie. Het is de naam van tigste geur van het door Etienne de Schwardt in 2007 opgerichte Etat Libre Orange.

Om het overdreven te stellen (niet dat het écht interessant is): ik heb een haatliefde-verhouding met dit merk. De reden: lees mijn talrijke besprekingen van ELO erop na. Zoals zovele geuren had ik in 2019 ook van deze notie van genomen, maar me er niet in verdiept in verband met een tijdelijke olfactieve depressie en brood-op-de-plank-opdrachten. De geur kwam onlangs onverwacht een paar keer voorbij, toen ik me weer eens aan het verdiepen was in de ontwikkelingen van artificial intelligence (AI) betreffende geur.

Want She was an Anomaly is hiermee voor een gedeelte tot stand gekomen. In mijn betreffende artikel, schrijf ik dat deze ‘extra nieuwswaarde’ bijna in geen enkele recensie wordt vermeld, en dat ELO het zelf ook nauwelijks doet. Hier kom ik op terug: op hun site wordt het wel degelijk vermeld. Mijn haatliefde-verhouding borrelt ook in She was an anomaly naar boven – uitmondend in irritatie. De reden: de inspiratie is nogal heel vergezocht. Om maar eens een cliché te gebruiken: om op te vallen weten hippe merken (‘oude’ en nieuwe) vaak van gekkigheid niet wat ze moeten verzinnen. Dit verzon De Schwardt: ‘Een huwelijk van Nina Simone en Stanley Kubrick. Deze geur is aan ze opgedragen om hun talenten, hun afwijkingen van de norm, van de theoretische waarde, van het onverwachte te vieren’. 

Jezus, zo ken ik nog wel een paar, nee, een rits reeds van overleden kunstenaars die van de norm afweken, de rafelranden opzochten en ga zo maar grensverleggend door. Dat is namelijk een kenmerk van goede kunstenaars (die zich hier meestal niet op laten voorstaan). En die dan samensmelten in een nieuwe geur…  Men neme: Emilie de Châtelet en Jean-François de Saint-Lambert (heb net een BBC-podcast over deze wiskundigen/filosofen gehoord, vandaar, puur toeval). Naam: Science Defied. Ook bien étonnés de se trouver ensemble: Gala Dali en Roy Lichtenstein. Naam: Surreal Pop. Of laten we het bij de ons nog omringende levende bekende locals houden: Connie Witteman (geboren Freerecordshop) en Jonnie Boer – beide kunstenaars op hun gebied, toch? Naam: Taste (Less or More). Maar of de wereld hier nu op zit te wachten?

In ieder geval: het gebruik van AI bij deze geur is natuurlijk prikkelender dan de inspiratiebron. Want: kan een met data aangestuurde computer een geur verbeteren, aanscherpen of misschien wel afwijzen? Daniela Andrier zegt hierover: ‘Dit parfum is het resultaat van iets onverwachts. Ik speelde met Carto (de AI van ingrediëntenproducent Givaudan) dat mij formules suggereerde aan de hand van mijn voorstellen.’ Wat stelde ze voor? Haar geliefde en vertrouwde noten. Nou wil het geval dat ik haar in dit geval een beetje ken. Ze is dol op groene mandarijn, musk, iris en vanille (welke voor top notch-huizen werkende neuzen zijn dat nou niet?). Andrier vulde het aan met pruim, wierook, sandelhout en amber, en stelde dit aan Carto voor. Die antwoordde: ‘Iris en musk overdosen.’ Zo gezegd, zo gedaan. 

Het resultaat: een chique iris geur die voor Daniela Andrier een beetje een herhalingsoefening is en – daar gaat het nu om – ook zonder AI ook goed gelukt zou zijn. Chic, doordat de geur iets stoffigs – positief bedoeld – heeft, eigen aan iris. Amber geeft de iris warmte, sandelhout zachtheid. De musk is omhullend en verliest door deze amber en sandelhout toch niet zijn lichte animale noot. Herhalingsoefening: She was an Anomaly zweeft tussen Infusion d’Iris (2010) van Prada en Eau de Parfum van Tiffany & Co (2017) beide ook door haar gemaakt.

Benadrukt ze in Prada’s geur de frisheid van iris, lakt ze die dicht met musk en amber in Tiffany & Co, in She was an Anomaly geeft ze iris een klassieke nichebehandeling. Daar kleeft niets afwijkends aan. Ieder couturehuis met nichelijn en ieder zichzelf (en ander) respecterend nichehuis heeft een solifleur iris op het parfumprogramma. Dus vol en rijk, misschien kun je dat overdosed noemen. Maar daarmee is Andrier bekend gezien haar solifleurs die ze maakte voor de eerste nichelijn van Prada. She was an Anomaly is in feite, en dat is knap, hoe ik me de geur Grey Flannel, letterlijk als stof voorstel: zacht, warm, geruststellend, ‘zelfverzekerd omdat je lekker voelt’.

OUDE EN NIEUWE SAFFRAANKENNIS

EEN FRUITIGE OUDH, MAAR DAN…

HET CREËREN VAN EEN ZELDZAAM, ZEER ZELDZAAM SAFFRAANPARFUM

Vraag lukraak mensen met of zonder mondkapje – op straat, in een loungetent, bij de kapper, in de parfumerie, in de supermarkt – of saffraan ze iets zegt. Mede door de groeiende populariteit van tv-programma’s over koken en foodblogs, is de kans groter geworden dat ze inmiddels weten dat het een kruid is – officiële naam crocus sativis – dat aan de Milanese risotto zijn typische smaak en geur geeft. Oh ja, en natuurlijk dat het heel duur is, want handmatig geoogst. Saffraan is een verbastering van het Arabische ‘za’faran’, de oorspronkelijke habitat van saffraan, wat geel betekent. Vandaar.

Het werd door de middeleeuwse kruisvaarders (samen met onder meer hyacint, tulp, kamperfoelie) uit het ‘beloofde land’ meegenomen. Door schaarste en daardoor hoge prijs was het geliefd als parfum en geneesmiddel bij de snob-elite uit die tijd. Hierdoor was de verleiding voor vervalsing aanwezig. Dat kan het je niet meezitten: de Duitsers Findeker en Kölbele werden respectievelijk in 1444 en 1456 in Neurenberg tot de brandstapel veroordeeld omdat ze het niet konden weerstaan nep-saffraan te maken.

Let wel: goedkope saffraan bestaat niet. En dat geldt nog steeds. Ik heb in Spanje – tegenwoordig een belangrijk producent – menig zakje gekocht met echte saffraan op het etiket dat bij nadere inspectie gewoon koenjit (geelwortel) bleek te zijn. Ook een belangrijke klassieke kleurstof, maar toch echt anders van smaak en geur.

Maar hoe omschrijf je de olfactorische kwaliteit van saffraan? Ik zeg ‘altijd’ stroef, droog, hooiachtig, omfloerst, beetje ruw met een zoet ondertoontje – verroeste mimosa op een bepaalde manier. Laatste sluit wel aan bij omschrijvingen die ik op www al zoekende vind of saffraan synthetisch wordt verkregen. Het verwachte antwoord: jazeker. Het wordt op https://patents.google.com/patent omschreven als ‘metaalachtige honing met grasachtige of hooi-achtige tonen, bijzonder warm en aangenaam’.

Leuk die omschrijving ‘metaalachtige honing’. Verder lees ik: ‘Het pittige karakter heeft ook een licht balsemachtig mirre-aspect. Bovendien hebben de onderste tonen ook een cypriol-achtige nuance’. The good scents company schrijft: ‘Wat je echter moet onthouden, is dat saffraan tot 150 andere verbindingen heeft die het uiteindelijke aroma en de smaak creëren’.

Dit zegt Amouroud in verband met de geur Safron Rare: ‘De rijkdom rust rustig in de timide, paarse krokus – een bloem die een paar korte dagen bloeit. De rijke rode en geurige stigmata (hiermee worden de stampers bedoeld) zijn binnenin verborgen, drie per bloem. Zorgvuldig met de hand geoogst, worden ze in de zon gedroogd om hun kostbare, ongewone, zijdeachtige aroma te concentreren. De rijkdom van deze luxe noot is betoverend en lang houdend’.

WAT SAFRAN RARE IK EIGENLIJK?

Dit is een geur die misleidt. Wil zeggen: bij oppervlakkige kennismaking denk je, of althans ik: ‘Wat is er nu zo bijzonders aan deze fruitige oud?’ Wat denk ik te ruiken? Een chique variatie op de ‘fruichouly’ gedragen door ‘zwaar’ hout. En het oud ruik je wel heel snel, waardoor je de rest eigenlijk niet goed waarneemt.

Het is natuurlijk niet de bedoeling van een geur dat je alle ingrediënten afzonderlijk kunt ruiken of benoemen. Het gaat om het ‘totaalplaatje’ en of je dat dan lekker vindt of niet, of mwahhh. Maar heb je alle smaakmakers gelezen – fresia, bergamot, wierook, roos, geranium, cederhout, saffraan, centifoliaroos, jasmijn (uit Grasse), bezoïne, vetiver, sandelhout, vanille – dan wil je ze toch herkennen of herleiden. Ik althans.

Met heel veel moeite ruik ik de fresia. Maar het is eerder een notie van iets frisbloemigs tegen een donkere achtergrond: een frisse maan aan de nachtelijke hemel – zoiets. Dan door snuivend neem je wel goed de rozen en geranium waar. En die worden door de saffraan als het ware veredeld, de hoogte in geduwd. Hoe te omschrijven? De rozen worden zoeter maar niet te zoet, niet kermis. Worden zachter maar vallen niet in de vanille-valluik. Een de licht gekruide zoetheid van saffraan blijft ook op zichzelf staan. Wil zeggen: je neemt de saffraan ook solo waar.

De basis is eigenlijk het interessantst. Achter de chic-zwoele sluier van de ‘saffraanrozen’ neem je een stevige oud-noot waar die niet cliché zwaar en bombastisch is door vetiver en cederhout; dit hout maakt het oud op een of andere manier droger en helderder. En dan als alle ingrediënten zijn uitgewerkt, blijft een chique spoor achter van door fluweel ingepakt hout. En dan ruik je dus kwaliteit, dan ruik je dus niche. Oh ja, ik vergeet de ‘hele tijd’ dat het merk Amouroud een initiatief is van The Pefumer’s Workshop vooral bekend van Tea Rose.

FAMOUS DEAD PEOPLE PERFUME SOCIETY

HET EENDIMENSIONALE BESTAAN VAN HET VIOOLTJE

MIERZOETE GEUR VOOR EEN DROOMVERSIE VAN KEIZERIN ELIZABETH

Jaar van lancering: 2003

Ik snap het: ouders, opa’s en oma’s, tantes en ooms hebben het beste voor met hun kinderen/kleinkinderen, neefjes en nichtjes. Dus zo lang het kan, wordt de bikkelkeiharde wereld verpakt als een paradijs met Disney-slagroom overspoten. Meisjes zijn bijna verplicht om in roze tule naar balletles te gaan, jongens worden ‘pief, paf, poef, ik ben de cowboy en jij bent de boef’. Of kiezen ze allebei voor verfilmde strips- en Starwars-helden die – lekker handig in het huidig tijdsgewricht – vaak gender neutral zijn.

Geef de familie eens ongelijk: door eigen ervaring, schade en schande rijker, weet het dat slechts één speldenprik voldoende is om het sprookje uit elkaar te laten spatten. En – hellup, of juist niet? – de leeftijd wordt steeds meer naar beneden bijgesteld waarop de transformatie van droom, onwetendheid en onschuld naar de werkelijkheid en ‘facts of life’ plaatsvindt.

Mijn ‘reality check’ ontvouwde zich toen ik bij toeval op de televisie de film Ludwig (1972) van Luigo Visconti zag, ik denk op veertienjarige leeftijd. ‘Je weet wel’, die wereldvreemde koning van Beieren die onder nooit echt opgeklaarde omstandigheden het leven liet. Die Ludwig (II) was dus een volle neef van de in 1837 geboren Elisabeth Amélie Eugénie de Wittelsbach, keizerin van Oostenrijk en koningin van Hongarije. Die dus ook in deze film verschijnt.

Maar, het verwarrende: hoewel deze rol werd gespeeld door dezelfde Romy Schneider die ik alleen maar kende van – Kerstmis in, Kerstmis uit – Sissi (1955), Sissi, de jonge keizerin (1956) en Sissi, de woelige jaren (1957), speelde Romy Schneider voor mijn gevoel totaal iemand anders. Niet ‘mijn’ Sissi, die ondanks wat problemen met de Weense hofetiquette, toch een lekker comfortabel rijkeluileventje had gehuld in rozengeur en maneschijn met slechts af en toe en ver, ver op de achtergrond een hint duidend op ‘andere tijden’.

‘Achteraf’ bleek ze een mallotige, annorexia-healthfreak avant la lettre – 1,62 m, 41 kg; volgens Nicolas de Barry ‘de maten van een supermodel’ – die het ouder worden maar niet kon accepteren. Ze sloeg daar zover in door dat ze op een gegeven moment niet meer gefotografeerd wou worden en als ze zich bespied waande door een paparazzi avant la lettre, ze subiet een waaier voor haar gezicht toverde. En toen, oh tragiek, werd ze geëxecuteerd door een Servische vrijheidsstrijder. Dàt vertelden mijn ouders niet. Dàt toonde de Sisi-trilogie niet.

Deze slideshow vereist JavaScript.

Ik heb het al eerder opgemerkt: naar bijna iedereen lid van de ‘Famous Dead People Perfume Society’ is wel een parfum vernoemd. Nicolas de Barry blinkt er in uit. En dan hebben we nog Histoires de Parfums en Parfum d’Empire (voor beide inmiddels niet meer de leidraad voor nieuwe geuren). Jardins Ecrivains vaart ook op deze golf. Google je een beetje, dan verbaas je je over (wel of niet gemaakte) geuren voor beroemde doden van bedenkelijke aard.

Ik wist dat Benito Mussolini een geurtje had die je tot verbazing van velen gewoon in zijn geboorteplaats kunt kopen. Adolf Hitler is inmiddels olfactorisch ook vereeuwigd. Maar ‘zijn’ geurtjes zijn eerder een makkelijke, carnavaleske ‘knip&plak’-grap. Het Spaanse Movistar TV pakte het serieuzer aan. Werkte in 2014 samen met parfumeur Mónica Ceño en WO II-expert Felipe Botaya om een olfactorische tentoonstelling te creëren met geuren geïnspireerd op de levens van Stalin, Hitler, Mussolini, Churchill, Roosevelt en Tōjō.

Dit valt dan natuurlijk direct onder de noemer kunst. Want zo gauw parfum het commerciële circuit verlaat en zich ‘anders’ presenteert, krijgt het dit predikaat. Zie ook: R(est) I(n) P(erfume). Alsof je op deze manier geur anders gaat ervaren. Want…

WAT SISSI L’IMPÉRATRICE IK EIGENLIJK?

… in dit geval blijft het een aangename viooltjesgeur. Niet meer en niet minder. Heel erg zoet met een groen vleugje en zoete afloop. Ik heb tientallen viooltjesparfums besproken. En ik zou Sissi L’impératrice tussen tien andere gelijkgestemden er waarschijnlijk niet tussen uitpikken. Een van de meest recente ‘full violet’-parfums waarschijnlijk evenmin: Virgin Violet (2019) uit Gucci’s The Alchemist Garden.

Want het nadeel/voordeel van viooltjesgeuren is dat ze vaak eendimensionaal ruiken; als soli-fleur houdt ze zich aan haar taak: ze overheerst door haar zoete, ietwat zuurtjesachtige toets. Ook al open je citroentjesfris, ook al combineer je haar met iris en pluk je wat viooltjesblad voor de groene noot: zoet moet ze blijven. Een van de beste voorbeelden: Grey Flannel (1975) van Geoffrey Beene – voor mannen dat wel (en nu voor een habbekrats te koop).

Sissi L’impératrice is zo’n geur is die je koopt omdat je eerder iets hebt met Sissi, dan met de geur zelf. Een souvenir die vooral aangeboden zou moeten worden (zou ik doen als producent) op strategische plekken waar ze veel kwam: Wenen en omstreken dus. Dat geldt voor zoveel geuren en andere souvenirs van leden van de ‘Famous Dead People Perfume Society’: uit sentimentele overwegingen worden ze aangeschaft (vaak na museumbezoek).

Trouwens, zou Ludwig II al een geurtje hebben gekregen? Hoe zou die ruiken? Ik denk in de richting van Grey Flannel. Und jawohl! Kuck mal! Aber Ich habe falsch gewählt. König Ludwig (ein Eau de Parfum) is ein Hesperide ‘mit Mandarine, Zitrone, Bergamotte, Lavendel, Minze, Jasmin, Rose, Maiglöckchen, Sandelholz, Zedernholz, Moo und weißer Moschus’ und kostet € 49,90 50ml.

Weer een ander verhaal: ik zag onlangs nog een andere (Duitse) verfilming op Youtube over König Ludwig II uit 1956 (haakte na tien minuten af) waarin hij Sissi (die totaal niet op de echte, Romy Schneider, leek) aan een klein boeketje oranjebloesem laat ruiken. Volgens mij in een van zijn kastelen in Beieren. Zou fleur d’oranger in die tijd al vanuit Frankrijk naar Beieren zijn geëxporteerd?

CRYPTO-GOURMAND

Jaar van lancering: onbekend

Laatst aangepast: 02/03/19

Dat maak je tegenwoordig niet vaak mee: het op www niet kunnen vinden van de betekenis van een naam. Sofron is in dit geval, wat mij betreft, nog meer misleidend omdat ik ervan uitging ‘dat het wel’ saffraan zou zijn, maar dit in nichekringen vaak toegepaste ingrediënt om een soort van suèdegevoel op te roepen of te versterken, ruik ik niet in deze geur en is in het Italiaans zafferano. Tik je sofron, dan is de eerste die verschijnt István Sofron, een blijkbaar beroemde Hongaarse ijshockeyspeler. En sofron kan ook een familienaam zijn. En dan verschijnt Sofron van Farmacia SS Annunziata. Verder geen info. Nou, dan gaan we ‘er maar’ vanuit dat het in dit geval een fantasienaam is.

WAT SOFRON IK EIGENLIJK?

Is een van die geuren die ik al jaren op de plank heb staan, flink heb gebruikt maar nog niet besproken. De laatste dagen ruik ik’m aan een stuk door en dat komt door mijn onlangs besproken Méchant Loup (1997) van L’Artisan Parfumeur. Zit zo: ik heb bij Sofron het gevoel dat Méchant Loup eigenlijk zo had moeten ruiken omdat ik hierin meer hazelnoot en harsen meen te herkennen.

Geroosterde hazelnoot is natuurlijk een melange van verschillende geurmoleculen (ik denk aan hout, vanille, wierook, mirre) en die ruik ik overtuigender in – inderdaad – Sofron. Maar dat is natuurlijk niet de bedoeling. Maar toch ook hier: een gourmandsensatie terwijl dat misschien ook niet de intentie was en de gebruikte ingrediënten er eveneens niet naar zijn. Of zou het de mix van abrikoos, mirre en sandelhout zijn?

Anyway, de overall impression: warmte, behaaglijk richting met z’n allen rondom de openhaard tijdens de herfst of nu, wanneer het naderende voorjaar de winter aanspoort te vertrekken. Dat gevoel is er niet direct. Eerst een lenteachtig gevoel met appel en perzik in een halo van citrusnoten, vervolgens wordt het geleidelijk aan donkerder door groenige en kruidige noten die al snel in de ‘security blanket’-basis overgaan.

Elegant is de link tussen sandelhout en mirre, beide melkachtig warm ‘gedragen’ door een sterke houtnoot – ceder en patchoeli. En toch dat gourmandgevoel, terwijl de hiervoor benodigde smaakmakers ontbreken. Wonderlijk. Maar tegelijkertijd – lanceringsjaar is mij onbekend – ik weet niet of je de compositie an sich typisch of nog niche kunt noemen, omdat je dergelijke ‘geurgewaarwordingen’ inmiddels ook mainstream kunt ervaren. Ook weer opvallend: Sofron heeft een cleane basis, maar dat zou ook kunnen doordat de sandelhout en patchoeli synthetisch van aard zijn.

Nou vooruit, nog een dingetje: Sofron is voor mij eerder een ambiancegeur dan een voor ‘persoonlijk gebruik’. Ik schrijf nadrukkelijk voor mij, want voor je het weet vormt zich een leger van internettrollen die me shit, hel en verdoemenis toewensen omdat die het toch echt anders ziet.

WARM, COCONACHTIG, INTIEM, EROTISCH

Jaar van lancering: 2016

Laatst aangepast: 23/02/19

Ik sprak onlangs aan een gerespecteerd persoon in de cosmeticawereld – hij vroeg mij zijn anonimiteit te garanderen in verband met een mogelijk ophanden zijnde Nederlandse samenwerking in de ‘parfumsfeer’ met Duitsland die ik met hem besprak. Hij vroeg tevens wat er zoal in Nederland gebeurde wat niche betreft. Ik ging het riedeltje af: Mona di Orio, Nasomatto, Hiram Green en Baruti. ‘Hollandse huizen’ met op de een of andere manier een buitenlandse link.

En natuurlijk Francesca Bianchi: Italiaans van oorsprong maar sinds een aantal jaren met haar laboratorium gevestigd in Amsterdam. Ik ontmoette haar een, twee, of is het nu alweer drie jaar geleden, tijdens de introductie van haar geuren bij www.parfumaria.comen een tijdje later heel – kort hoogzwanger – bij www.perfumelounge.nl.

Op de een of andere manier is ze door mijn geheugen geglipt en dat terwijl ik haar geuren stuk voor stuk interessant vindt. Ik heb ze onthouden. Goede, ‘diepe’ geuren, mooi van opbouw maar toch ontspannen. En, ze heeft als je daarvan kunt/mag spreken een vrouwelijke visie op geuren. Daar kun je natuurlijk een boom over opzetten (al een paar maal gedaan) over het verschil tussen de mannelijke en een vrouwelijke blik. Zoals op sensualiteit bijvoorbeeld. Ik vind het steeds meer aanmatigend worden wanneer een mannelijke neus ‘bepaalt’ hoe een vrouw sensueel/sexy/verleidelijk/geil kan ruiken. En dat dacht ik al toen van #metoo nog geen sprake was!

In ieder geval, toen ik de namen van haar eerste drie geuren hoorde – Angel’s Dust, The Dark Side, Sex and the Sea; ik loop inmiddels twee achter – werd ik het meest door de laatste aangetrokken. Vreemd, hoe komt het toch dat ik dacht dat de geur Sex on the Beach heette? Komt dat door dat gelijknamige hitje van T-spoon long way back in 1997? Onbewust verlangen?

WAT SEX AND THE SEAIK EIGENLIJK?

Mijn vriend, die mij iets wou uitleggen (net een nieuwe desktop) en dus over mijn nek was gebogen, vroeg ‘wat ruik ik?’ Ik reik mijn pols naar hem uit en hij antwoordt met ‘iets medicinaals’. ‘Zal Bianchi niet blij mee zijn’, grapte ik, en het geeft maar weer eens aan hoe totaal verschillend iedereen geur ervaart. Ik denk dat hij het verwarde met kokosnoot dat hij altijd chemisch vindt ruiken in zonproducten en dat dus weer linkt aan de zee, zilte noot. Anyway, ik ben wel gecharmeerd.

En vooral door de combi van mimosa en ananas in de aanzet. Dat geeft direct een eigenaardige (in de goede zin van het woord) zomers gevoel: de gele warmte van de bloesems vermengd met de gele zoetheid van ananas waarachter een exotisch strandgevoel zit, opgeroepen met kokos die gourmand wordt gemaakt door strobloem, en door de bloemen in het hart heen -roos en iris die ik eerlijk gezegd niet echt goed weet te detecteren, meer een fijn bloemengevoel -samensmelten in de amberbasis die eerst een ‘algemene’ indruk maakt. Om daarna als een soort van spectrum verschillende andere nuances prijs te geven die de amber voller en rijker maakt. De hoofdrolspelers: sandelhout, mirre, labdanum, benzoïne, ambergris, civet en vanille. Niet stuk voor stuk echt te onderscheiden, maar eerder een som der delen. Warm, coconachtig, intiem, erotisch.

Wat maakt Sex and the Sea niche? Ik zeg: in vergelijk met Estée Lauder tig-varaties op Bronze Goddess (de 2019-versie is net uit), vaak gezien als een soort standaard voor amber-gestuurde ‘strandparfums’, ruikt Sex and the Sea minder cliché, minder aqua, minder (in dit geval geen) tiaré, minder vanille. In plaats daarvan: een geur die meer op een subtiele manier, ook een onderliggende erotische toets heeft. Voor mijn gevoel opgeroepen met mirre, labdanum en civet. En hierdoor een ambigu-parfum in plaats van typisch vrouwelijk. Toch denk ik dat mannen deze geur niet zo snel voor zichzelf zullen kopen. Waarvan de stemmingsfoto getuigd.

NICHE IS EVERY WHERE

DROOG-STOERE, SENSUEEL-INTENSE GEUR

Jaar van lancering: 2016

Neus/bedenker: Neil Bardon

Ja, gezellig toerend in een cabriolet van San Francisco naar Los Angeles om het nieuwe jaar snel in te rijden. Effe niet aan geuren denken, ondertussen wel overwegend of ik Geurengoeroe binnenkort moet begraven. Zo in de trant van het #tismooigeweest, tijd voor andere dingen, missie volbracht – en: de wereld zit echt niet meer te wachten op te diepzinnige analyses.

Ben ik blij mee: door met name het meest democratische kanaal ter wereld – Youtube – kan iedereen zijn mening ventileren. Een rondje langs de talrijke ‘geurbesprekingskanalen’, doet je beseffen dat geur meer entertainment, nog meer inspelen op merkgeilerij en nóg nóg meer ‘narratieve’ marketing is geworden in plaats van… je kent het wel. Om maar te zwijgen van het domme oudehoeren.

En dan ga je op bezoek bij Saskia Wilson-Brown van The Institute for Art And Olfactation (voor een interview voor een Amerikaanse klant) voor een interview/kennismaking. Ik zou haar afgelopen jaar in Amsterdam ontmoeten, maar toen deed desbetreffende telefoniste/‘publicrelationsste’ zo moeilijk – of ik het zonet alles uitgelegde nog ‘even’ op papier kon zetten, nee dus, blijkbaar niet geluisterd, daar heb ik geen tijd voor – dat ik dacht laat maar, ik mail haar wel rechtstreeks in LA voor een afspraak.

Zo gezegd, zo gedaan. Kreeg direct antwoord. Afspraak gemaakt. Nou, toen ik tegenover haar zat, raakte ik direct weer enthousiast over ‘de wereld van geuren’, zij over mij. Surprise: ze liet me aan de Osmothèque-versie van van Jacques Faths Iris Gris ruiken – tweede keer dit jaar. Weer een gedenkwaardig moment. Gevolg: denk dus Geurengoeroe’s teraardebestelling uit te stellen tot 5 mei 2021. Dan is het honderd jaar geleden dat het beroemdste parfum aller tijden – N°5 van Chanel – op de markt werd gezet. En als de huidige eigenaren dan beslissen om de oerversie in limited edition te lanceren (inclusief civit en musk), dan is voor mij de cirkel rond.

Anyway, dat je parfum toch het beste puur natuur en niet in een fles kunt ervaren, dat werd me dus in Los Angeles weer eens duidelijk. Tijdens een fietstochtje door de parken (en langs de kustlijn en over de beroemde brug), rook ik ‘alive & kicking’ een van de mooiste versies van een Middellandse Zee-geur ooit. Of, beter gezegd, zoals we die door de parfumindustrie als zodanig zijn gaan ervaren. Een soort Eau du Sud (1984) van Annick Goutal maar op sterke houtbasis. Ozon, een vleug van citrusnoten ingekapseld in warme zeelucht, een rand van kruiden en heel veel door de zon uitgedroogd hout, en met voor het moderne accent een wolk uitlaatgas (wierook). Bottel maar.

Aangekomen in Los Angeles, niet bepaald zin om langs alle parfumcounters van de grootwarenhuizen te gaan – ben wat dat betreft nog steeds aan het bijkomen van de op mij gerichte spray-attacks van de beauty-assistants in New York die me als een zwerm wespen belaagde.

Voelde na een paar dagen toch mijn geurgeweten knagen, en toch maar bij Mount Washington naar beneden gelopen, de Figueroa Street op die zich als een enorme slang door South LA slingert en geflankeerd wordt door de bekende ‘all American apparel’: tankstations, super-size-me-markten, eetgelegenheden, nog meer eetgelegenheden, vintagewinkels, lege winkels, afbraakpanden en meer architectonische treurnis ondergedompeld in een latino-sausje.

Dat een gedeelte van de straat upcoming is, werd duidelijk door een dichtere concentratie van hippe koffietentjes, vintageshops en strak ‘casco-ingerichte’ modewinkels. Zoals de ‘selvedge’ denimzaak Freenote met mooi gemaakte basics, zo mooi gemaakt dat ik zelf een jeans kocht. Rondkijkend in de winkel zag ik ook een paar planken met beautyproducten, waaronder geuren van Saint Rita Parlor.

Dat is een nichemerk bedacht door Neil Bardon en opgedragen aan en geïnspireerd door zijn overleden grootmoeder Rita. Het zijn de herinneringen die naast zonnebrillen (en ik weet niet nog wat meer) ook twee geuren hebben opgeleverd. Nummer 1: Saint Rita Parlor. Nummer 2: Rita’s Car. Inspiratiebron: ‘Both of his grandfathers’ interest in mechanical engineering, or the medical field that Rita worked in, and the roses she adored’.

WAT SAINT RITA PARLOR IK EIGENLIJK?

En wat levert dat op? Twee geuren die je wel vaker in het alternatief-chique, indi-circuit tegenkomt. Pittig en soort van vreemd geprijsd gezien het verloop naar omlaag: 60 ml $ 180,00, 15 ml $ 80,00, 5 ml $ 40,00.

Gemaakt van 18 organic essentiële oliën. En gestopt in de overbekende, over-saaie basisflacon die wel direct duidelijk maakt dat het om de inhoud gaat en dat waarschijnlijk het geld ontbreekt en/of dat Neil Bardon geen zin had te investeren in een flaconontwerp op maat.

De eerste indrukken: de AME-serie uit 2007 Les Orientalistes (Ambre Fétiche, Myrrhe Ardente en Encens Flamboyant) van Annick Goutal en Les Déserts d’Orient (Rose Nacrée du Désert, Songe d’un Bois d’Eté, Encens Mythique) uit 2012 van Guerlain. Even vol als Guerlain, maar minder ‘gelikt’ en daardoor dichter in de buurt komend van die van Goutal.

De ingrediënten worden niet opgegeven. Je moet het doen met ‘Rita would tend to her rose garden whilst smoking a hand-rolled tobacco cigarette and drinking a whiskey and water’. Verder: whiskey, tabak en roos. Die roos komt langzaam op gang, alsof ze zich door de tabakswolk moet heen vechten, en blijft in de schaduw. Het is vooral de tabak die het doet met noten van patchoeli, groenige kruiden en zalvende, zachte accenten van een glas whiskey – voor mij een soort mix vanille, mirre en benzoë-hars. Allemaal typische ‘all natural’ noten zonder dat het de alternatieve kant op gaat. Resulterend in een bewust ongeraffineerde droog-stoer parfum met sensueel-intense afronding.

Voor hetzelfde geld of meer, of minder, had Saint Rita Parlor ook in Amstedam, Londen, Perth, Kopenhagen ontwikkeld kunnen worden onder een andere naam, onder een ander label. Overal waar gentrification ‘van die oude, gezellige arbeiderswijken’ aan het transformeren is, vind je er ergens ook wel in een zijstraatje een indi-parfumhuis geopend voor de all natural, lactone- en glutenvrije millennials en andere liefhebbers van kleine, maar fijne labels.