CATWALK FEMINISM, FRAGRANT FEMINISM
MANNELIJK VROUWELIJK GEMAAKT MAAR NIET HEUS
Jaar van lancering: 2018
Laatst aangepast: 03/09/18
Neus: Quentin Bisch
Tot voor kort had ik Zadig & Voltaire hoog zitten. Door de naam welteverstaan (niet door de mode). Die refereert aan een boek dat ik ooit voor de Franse lijst heb gelezen (in het Frans) : Zadig (1747) van de Franse schrijver, essayist, filosoof en vrijdenker Voltaire. Nom de plume voor François-Marie Arouet (1649-1778). Het is een filosofische vertelling over het wrede lot. Voltaire onderzoekt of geluk mogelijk is voor goede, redelijke en deugdzame mensen, in dit geval voor de hoofdpersoon Zadig.
Heel actueel zoals dat heet, maar ik wijd er niet verder over uit. Ik geef deze toelichting alleen om duidelijk te maken dat de naam van de nieuwe geur op geen enkele manier verwijst naar betekenis achter de naam van het label. Zoals alle tot nu toe verschenen geuren dat niet deden. Ik vind dat nog steeds een gemiste kans omdat juist wat het merk onderscheidt niet wordt gebruikt.
Sterker, alle (met name) vrouwengeuren zijn in de nu verplichte rockchick-mal gepropt en maken hierdoor Zadig & Voltaire inwisselbaar. Toen ik hoorde van Girls can do anything, dacht ik dat het de nieuwe girly geur van Elie Saab was (net zoals Z&V door Shiseido geproduceerd). Zal me niets verbazen dat beide merken dezelfde marketingontwikkelingsgroep heeft.
Girls can do anything was ook de naam – aldus het persbericht – van de ‘iconische slogan’ van de herfstwinter-show 2017 in New York die qua look & feel mij sterk deed denken aan ‘vintage’ Castelbajac gecombineerd met een sexy-stoer, maar feminiene look – ‘mannelijke kledingstukken een nieuw leven geven, zoals een bikerjasje over een zijden hemdjurkje met laarsjes eronder, om net iets verder te gaan’ (aldus het persbericht), en nu ook populair bij andere Parijse luxe prêt-à-porterlabels.
Met de naam wordt duidelijk gemaakt dat ‘Meiden alles kunnen. Op elk moment. Waar dan ook. Ongelofelijk’. Ongelooflijk inderdaad, want wat een westerse ‘in your own bubble’-kijk op de wereld. Er zijn volgens mij wereldwijd meer meiden die juist niet alles kunnen, hoe graag ze ook zouden willen. Dit gratuit activistische elan sluit aan bij een mini-trendje in de luxe modewereld naar aanleiding van de #metoo-consternatie. Ofwel, flirten met feminisme.
Lagerfeld liet voor Chanel een paar seizoenen geleden modellen ‘revolutietje’ spelen op de catwalk, de haute couture-ateliers van Dior bedrukte onlangs T-shirts met veronderstelde uitdagende oproepen en slogans. Feminisme als accessoire met een zogenaamde serieuze ondertoon. Zadig & Voltaire: ‘De belichaming van een stralend, ongeremd en onbeschaamd nieuw soort feminisme. Ontsnap in één seconde aan de conventionele meningen. Raak met één klik van je hakken geëmancipeerd. Wees de baas over je eigen keuze, houdingen en acties. Neem de controle over met een ontwapende glimlach en verover het mannelijke territorium met een bepaalde mate van zelfvertrouwen en nonchalance’. En zo ratelt het persbericht door… Maar, is de geur ook feministisch?
WAT GIRLS CAN DO ANYTHING IK EIGENLIJK?
Quentin Bisch, de neus vindt van wel: ‘De fougère, het archetype van een mannelijke geur, heb ik voor haar opnieuw uitgevonden. Het eindresultaat is uitermate vrouwelijk’. Dat is leuk, zelfs te waarderen, met dien verstande dat al heel veel neuzen dit beweerd hebben toen ze een revolutionaire geur voor de vrouw ontwikkelden. De meest recente die mij te binnenschiet: de voorloper van Mon Guerlain (2017), Mon Exclusif (2015). Alleen doet Thierry Wasser wat Quentin Bisch nalaat: lavendel gebruiken. Een varengeur zonder lavendel is hetzelfde als een oudh-geur zonder oudh (wat meer voorkomt dan je denkt, maar dat is een ander verhaal), een gourmand zonder banketbakkerijsmaken.
Er is iets anders aan de hand dat niets met old fashioned or new fashioned varen te maken heeft: Girls can do anything heeft voor een vrouwengeur een ‘overdosis’ van ambroxan. In dit geval ambroxide genoemd, eigenlijk de juiste omschrijving voor synthetisch ambergris die warme, zoete, iets ziltige, kruidige en musk-achtige noten vermengt, ‘geplakt’ op hout. Maar deze overdosis verhoudt zich tot 02 – de beroemdste en bestverkochte ‘solo-ambroxan’ – van Escentric Molecules als een eau de cologne tot een parfumextract.
Je ruikt het wel, vooral in het begin, en blijft door de geur heen lichtjes aanwezig terwijl andere smaakmakers het resoluut overnemen: heel veel tonkaboon, heel veel vanille, heel veel musk en minder synthetisch sandelhout. Eindresultaat: een bepoederde oriëntaalse geur die balanceert tussen gourmand en boudoir.
Maar even terug naar het begin: de opening – het meest verrassend. Want leuk hoe, zij het in een flits, peer, bergamot en oranjebloesem samengaan – niche spookt even door mijn hoofd. Wat me wel van het hart moet: roos en geranium in het hart ruik ik niet echt. Komt dus door de opdringerige oosterse basis. En ja, als je het dan echt wil, zoals Zadig & Voltaire het wil: de basis kun je mannelijk noemen omdat heel veel masstige mannengeuren anno nu zo eindigen.
Ik heb onlangs op de burelen van Coty New York de eerste lijn gezien – onder een loodzwaar embargo, bijna op straffe des doods – die van a tot z is geconcipieerd door Alessandro Michele. Ik gebruik bewust een minder courante omschrijving omdat bedacht of ontwikkeld, zijn idee geen recht doet. Een miniscule tip van de sluier gevat in één zin: how retro-vintage can you get! Nog een hint: ga heel, heel, heel ver terug in de tijd.
WAT GORGEOUS GARDENIA IK NOU EIGENLIJK?
Tis me ook wat. Word je toch maar even met je onderscheidende, door velen gewaardeerde neus op de feiten gedrukt. Ik wou dus Guilty Absolute Pour Femme vers van de pers ruiken, ik dus Gucci mailen met vriendelijke, edoch dringende verzoek: ‘Waar blijft-ie?’ Krijg antwoord, per direct dat wel: ‘We mogen de geur alleen sturen naar een paar influencers die ‘Gucci FH’ selecteert’. Wat the f*ck betekent FH? Forgotten Hope, Full House, Future Husband, F*cking Hell of iets in de zin van ‘business and institutions?
Kreeg’m uiteindelijk begin deze week persoonlijk overhandigd. En de geur stelt niet teleur. De opening: een explosie van rood fruit. Ben zelf niet zo’n zoetekauw, maar moet gezegd: in Guilty Absolute Pour Femme is die heerlijk en dat komt omdat het effect, zoals Gucci terecht opmerkt, ‘puur, sappig en succulent’ is én je op de achtergrond al een hint ruikt van de donkere basis.
Ik kan het marketing-ge-excuus-truus bijna niet meer horen: ‘Met deze nieuwe geur wil het merk een jongere doelgroep bereiken’. Nog even en geuren voor de allerkleinsten – niet echt succesvol tot nu toe – wordt onderdeel van een nieuw beleid. En dan? Parfums voor actieve bejaarden?
Verontrustend of geruststellend: mijn Facebook-link van Gaultiers 
Maar wat opvalt: de basis die zich zo snel aandient – die deze bloemen als het ware overdonderen – en de link vormt met vintage Gentleman: ‘Een patchoeli-lederakkoord vol karakter dat deze elegante, houtachtige bloemenfougère-geur structureert’. Ik vind leer-fougère beter als omschrijving passen. Want het is leer die de basis draagt. Geen ‘niche-leer’. Dat is van zichzelf ruiger of juist meer ‘suède-suède’), want beide varianten zijn vaak langer bewerkt met extra lagen (vaak harsen) waardoor een verdieping optreedt. Leer waar je echt met je neus in wilt verdwijnen om even de natuur door je heen te laten gaan.
Toen het geurengerucht rondging dat het nieuwe Chanelparfum genoemd zou worden naar de ‘echte’ voornaam van de oprichtster van het couturehuis, dacht ik dat het in Les Exclusifs ondergebracht zou worden. Even doordenken: hier is natuurlijk over nagedacht. Is het slim?
Jullie wisten het al. Hoop ik althans: in de mainstreamparfumerie is presentatie en verhaal steeds meer de doorslaggevende factoren voor succes. De compositie komt op de tweede plaats. Iets wat je inmiddels – #tisechtwaar! – eveneens kunt stellen voor de nichebranche. Pech onderweg voor de parfumbizznizz: de concurrenten houden elkaar zó goed in de gaten dat copy&paste schering&inslag is geworden.
Ook hier ga ik in mee: ‘Een explosie van licht, een golf van blijdschap, een cocktail van vreugde die gewoon de flacon uit knalt… zintuigen en huid doen zich tegoed’. Maar voor mij het allerleukste: de kleuren; die ‘fluoriseren’ je tegemoet. Kan er niets aan doen, maar vindt het gewoon prikkelend. Zo hoort het! En je kunt Sun Pop zelfs op een meer kunstbeschouwelijke manier benaderen: popart toegepast zoals het bedoeld is. In tegenstelling tot die mallotige cd van Lady Gaga die het begrip had omgedraaid. Geen popart maar artpop (en dus boodschap gemist).
Voor Jil Sander-fans die de Sun Pop-collectie iets teveel pop-polonaise aan hun lijf vinden, is er Softly gemaakt door parfumeur Nathalie Lorson. De rust zelve, een verstilde geur vergeleken met Sun Pop.
Boeiend te zien hoe snel een luxemerk bijna zichtbaar/onzichtbaar kan transformeren en hiermee een andere beleving en filosofie wil, hoopt uit te dragen. Neem Gucci. Mij was het ontgaan, maar het merk telde sinds een paar jaar ‘influential wise’ niet meer mee begreep ik (later). Dus werd besloten: conventional working carrièremoeder Frida Giannini uit, onconventionele baardaaphippie Allessendro Michele in.
Guilty Absolute doet dat dus wel. Het is een complexe, ‘geen gelul’-geur. Wil zeggen, geen voorzichtige herkenbare introductie met citrusnoten om de man in de parfumerie maar niet af te schrikken, maar direct een full blown exercitie van hout plus oud(h) – op de foto. Ik draag de geur nu al een aantal dagen met plezier. Met verschillende gedachten: de link met het helaas gediscontinueerde Gucci’s 
Waar of niet? Niche blijft, ondanks verwoede pogingen het zo genderfree mogelijk in de etalage te zetten, grotendeels toch een ‘vrouwending’. In presentatie, in benadering, in woordgebruik, in connectie met de – hier volgt een lekker dom woord – eindgebruiker. Eindgebruikster dus.
Altijd gevaarlijk een gourmandnoot toe te voegen aan een ‘serieuze’ nichegeur, want het gevaar om het als ‘tijdelijk trendy’ te ervaren ligt op de loer. Wordt voorkomen door de kokospopcorn-noot te verwarmen met een van de gourmandingrediënten van het allereerste uur: strobloem. Hierdoor wordt het ‘snoepgoed’ meer een corsage in plaats van een echte versierder. Daarnaast is er de diep-aardse noot die het nodige tegenspel levert. Lekker hoor: een beetje oudh, een beetje leer, een beetje guaiac op ‘hun beurt’ verwarmd door amber. Opvallend eindresultaat: Iris Harmonique is hierdoor minder vrouwelijk, eerder ‘stoer vrouwelijk’ richting mannelijk.
Nu we toch bezig zijn: Dahlia Divin Le Nectar de Parfum is ook nieuw. Heel merkwaardig, en misschien wil ik het graag zo zien, maar het lijkt of Givenchy Dahlia Divin aan het witwassen is. Ik bedoel deze goddelijke creatie werd eerst ‘geambassadriest’ door Alicia Keys en nu door de blanker dan blank Candice Swanepoel. Zou het dan zo zijn dat black beauties als uithangbord voor parfums nog steeds niet werken – of ze moeten hun eigen lijn promoten, zoals Naomi Campbell, Mary J. Blige, Beyoncé – ook niet bij de zwarte gemeenschappen wereldwijd?
GEURENGOEROE 