ZOU VERBODEN MOETEN WORDEN OF NIET?

MISS DIOR ABSOLUTELY BLOOMING

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op november 20, 2016

Geplaatst in: GEURENALFABET M, ZOU VERBODEN MOETEN WORDEN OF NIET?. Een reactie plaatsen

ZWARTWITAFDRUK VAN EEN BLOEIEND BOEKET

WHY? BESTAAT ER EEN PARFUMTRIBUNAAL?

Jaar van lancering: 2016

Laatst aangepast: 20/11/16

Neus: François Demachy

miss-dior-absolutely-blooming-bottle Ik was onlangs weer bij parfumerie La Brune in Amsterdam. Kom er vaak vanwege de leuke, ‘verlichtende’ achtergrondinfo die ze altijd hebben en hun ervaringen op de winkelvloer. Alleen: Marion en Jeroen Graas stoppen er mee. Jammer. De reden volgens Jeroen Graas: ‘Omdat de verandering van de markt, de consument te veel van ons komt af te staan. Het gaat niet meer over luxe, beleving, kennis, service en goed advies. Daar zat, naast de liefde voor parfum, onze drive’. Ben benieuwd wat de Kinkerstraat ter compensatie krijgt. Een Ici Paris XL, een Douglas, een Mooi?

Ik kwam een paar megafactices ophalen (gekocht voor een ophanden zijnd parfumproject). Marion (dochter van Corrie en Gerard de Bruin die de parfumerie 50 jaar geleden openden – vandaar de naam) samen met Jeroen de drijvende kracht achter La Brune, vroeg me of ik nog een aantal geuren wou ruiken. Ik zei: ‘Pak er een waarvan je ontdaan bent’. Lachend pakte ze direct blind Miss Dior Absolutely Blooming. In haar blik las ik de teleurstelling en de verbijstering dat een halve eeuw parfum verkopen moet eindigen in dit soort geuren.

Volgens www.fragrantica.com is de nieuwe Dior ‘a new olfactory variation of Miss Dior Blooming Bouquet (2015), designed as a sexier, more passionate and more modern scent’. Begin nu al te lachen. Laatste heeft Dior me niet toegestuurd. Kan te maken hebben met het ontslag van het hoofd pr (zowel in Nederland als in België) en misschien gecombineerd met het feit dat ik Poison Girl en Sauvage (beide 2015) nogal, nogal, nogal teleurstellend vond – to put it mildy. Grootaandeelhouder van Dior en algemeen directeur van LVMH, Bernard Arnault, heeft mijn beoordelingen hoogstwaarschijnlijk niet gelezen en, indien toch, zal er niet van wakker liggen want zijn doel is bereikt: naast J’adore (1999) ‘eindelijk’ ook een mannengeur die wereldwijd als zoete broodjes over de toonbank gaat. In Amerika staat Sauvage nu op nummer twee in de toptien. Maar er kan nog meer bij. Vandaar Miss Dior Absolutely Blooming.

Ik ga helemaal mee met Marion. De geur is om te lachen en te huilen. Miss Dior Absolutely Blooming bloeit absoluut heel, heel, heel ver uit de buurt van het Diorparfum-dna. Inwisselbaar zonder eigen signatuur. Vlak, niksig. Je kunt het nauwelijks een masstigegeur noemen. Doet me denken aan hippe confectielabels die ook een deel van de parfummarkt probeerden op te eisen en het na een paar seizoenen voor gezien hielden: Mango, Miss Sixty, Fiorucci, en al die celebgevallen: Celine Dion, Lady Gaga, Beyoncé, One Direction, Justine Bieber, etcetera, etcetera.

De inhuisparfumeur mag dan beweren dat ‘after women, flowers are the most lovely thing God has given the world’, serieus nemen doet hij ze in ieder geval niet. Miss Dior Absolutely Blooming is niet gemaakt voor vrouwen, maar voor meisjes van zestien tot en met (vul maar in). Overtuigt Demachy met dit: ‘Miss Dior Absolutely Blooming is an instant present for you. It is a beautiful gift that strikes you immediately’.

WAT MISS DIOR ABSOLUTELY BLOOMING IK EIGENLIJK?

Volgens www.dior.com ‘a floral delight you return to over and over’. Ja, dat laatste moet je dus wel als je een flacon koopt. Nog zoveel sprays te gaan om erachter te komen of je de opgegeven ingrediënten eigenlijk wel ruikt. Alleen één haal je direct uit, overvalt je vanaf het eerste moment: witte musk. Hou je ervan, dan ben je lucky. Niet scherp, zweeft in Miss Dior Absolutely Blooming tussen bepoederd en met een hint van zoet; een zweem van vanille. Maar niet mooi rond en vol, iets wat voor mijn witte musk acceptabel maakt.

Als het goed is heb je ondertussen rood fruit geroken met nadruk op framboos. I know I raspberry when I smell one. Hier toch erg zwak, als een te uitgedunde, met te veel water aangelengde siroop zonder daadwerkelijk een pure, klaterende fruitsensatie op te roepen. Je ziet het teleurgestelde kind voor je dat zo’n glas krijgt voorgeschoteld. Ik zou als fram heel boos worden als ik zo slecht ‘natuuridentiek’ werd gekopieerd.

Tussen de framboos en de musk bloeit ‘a floral delight’. Ha-ha-ha! Ik kan het niet geloven dat ik ‘een subliem duet ruik van rozen uit Grasse en damascenaroos die een sensuele pioenroosakkoord omhelst’. Dikke dubbele doei – als ik zoiets lees, dan ruik ik La Colle Noire de ook dit jaar verschenen rozennichegeur in Diors La Collection Privée. Hoe kun je als inhuisneus hetzelfde afleveren? Raadselachtig. Bestaat er ook een parfumtribunaal waar neuzen zich moeten verantwoorden voor misdaden tegen de menselijkheid? Oprichten dan maar?

De campagne moet je natuurlijk mooi vinden en romantisch en subtiel, en dit en dat, en gemaakt door een hele bekende fotograaf – Anton Corbijntje in dit geval. Is trouwens geen nieuw filmpje, gewoon de basictrailer van de nieuwe Miss Dior waar op het einde de voice over ‘Miss Dior Absolutely Blooming’ lispelt. Bloemtechnisch klopt er trouwens iets niet: het bruidsboeket in de promo is gemaakt van alleen lelietjes-van-dalen, terwijl de geur – zie hierboven.

Iets klopt wel: het begin. Alles is zwartwit gefilmd. Verbeeldt Nathalia Portmans stemming. Is depri, staat niet te popelen om in het huwelijksbootje te stappen – de trut. Kun je ook van de rozen stellen, die zijn in de deze geur niet gekleurd, maar een zwartwitafdruk. Koel, ‘technisch’, liefdeloos. Maar dan wordt Portman een runaway bride, de wereld krijgt kleur – vinden miljoenen jonge en iets oudere meisjes zó leuk gezien het succes van deze doldwaze, romantische bioscoopkomedies – en de zon begint te schijnen. En leefde ze nog lang en gelukkig met een anoniem geval die toevallig met een helikopter in de buurt was. Of afgesproken werk? Goed teamwork dat wel, wordt een harmonieus huwelijk.

BLOOMING BOUQUET CHRISTIAN DIOR COUTURE

LORIS PERFUME

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op februari 18, 2016

Geplaatst in: ACHTERGROND, TRENDANALYSE, ZOU VERBODEN MOETEN WORDEN OF NIET?. Een reactie plaatsen

CHIC & VERY, VERY CHEAP

‘MEMORIES, LIKE THE COLORS OF OUR MIND’

Laatst aangepast: 18/02/16

Steeds meer look-a-like-parfumconcepten openen hun winkeldeuren. Ook in Nederland. Loris Perfume doet iets nieuws, zij het voorzichtig: nichegeuren imiteren. Mark my words: zal niet meer lang duren voor dit van oorsprong Turkse bedrijf niet van echt te onderscheiden oudh-geuren tegen afbraakprijzen aanbiedt.

LORIS 3 Oh jee, de parfumhandel en -wandel, krijgt de laatste jaren flinke tikken op zijn neus. Niet alleen van het heilige niche-geïnspireerde ‘boven’, maar ook van onder door die parfumpestkoppen die ‘zonder toestemming’ en ‘zo maar’ kopieën van populaire geuren op de markt dumpen. Zonder toestemming – voor zover ik het heb begrepen: je mag niet de flacon van een ‘echte’ geur gebruiken, wel de inhoud (zit vaak geen patent op).

Die volgens – hoe vaag kan ik in mijn omschrijvingen blijven – insiders vaak door insiders wordt geleverd aan deze onderste laag van de industrie. Wordt veel over geklaagd, maar ik heb nog nooit gehoord dat juristen deze fragrance fakers een brief met dwangbevel hebben laten afleveren op het – ja, waar zit dat eigenlijk? – hoofdkantoor.

Nieuwe loot (of uitwas?) heet Loris Parfum uit Turkije. Liep er twee weken geleden bij toeval tegen aan in een straat die qua reputatie wel matcht: de Amsterdamse – Dany de Munks ‘poep-op-de-stoep’-gezelli – Kinkerstraat. Had er al eerder tegen aan kunnen lopen: Loris Parfum opende een jaar geleden op Valentijnsdag zijn eerste Europese winkel in Brussel – het zit al in veel andere Europese landen. In een buurt met een gelijksoortige allure: Schaarbeek. Nu zijn de prijzen al knetterdegek-goedkoop (50ml € 12,50), maar door dit eenjarig jubileum, ging er nog eens € 2,50 vanaf.

Als je tegenwoordig erg verbaasd bent over iets, moet je ‘Oh my God’ zeggen, of schrijven OMG. Doen we, want OMG wat je voorgeschoteld krijgt zijn geen imitaties uit de jaren negentig (die alleen de openingsnoten als overeenkomst hadden), ook geen geuren die qua naam, flacon en geur een beetje in de buurt komen, maar getrouwe kopieën.

LORIS 5 Bijna scary. Ik bedoel maar: ‘Opium pour Homme, kom er maar eens om’. Door Yves Saint Laurent uit de roulatie genomen en ‘terecht gekomen’ bij Loris Perfume. Ik heb de geur niet meer – was lang fan -, maar wat ik voorgeschoteld kreeg rook exact zoals ik me deze warm-oosterse verfijning herinner.

Walking down memory lane heet dat dan. Ik probeer de volgende: je maakt de keuze aan de hand van de bekende flacons. Daar staat een nummer naast en die wordt dan voor je gepakt. Paris van good old Yves. Ja, hoor! Daar-is-ie die typische rozenweelde, fluwelig en zacht. Het is echt absurd. In Blv van Bulgari zit de herkenbare gembernoot die langzaam maar zeker warmer wordt. Black van dezelfde juwelier – ruikt zoals de aangepaste versie van Bulgari zelf: het ‘beruchte’ teer en asfalt is er uit gezeefd.

Deze geur kan ik dromen: Diors Fahrenheit. Ik spuit en ruik: alsòf ik droom. Het is een soort ‘spiegelreflex’ in geur. Ook de als veronderstelde, meer complexe composities dragen het oorspronkelijke dna. Ruik aan Diors Diorissimo – en ervaar dezelfde wonderlijke fris-groene ervaring met warme ondertoon. Dat dan weer wel: Angel van Mugler valt tegen in de zin van dat ik het idee heb dat ik met een variatie te maken heb op eau de toilette-sterkte. Maar het is niet alleen ‘old news’, van bijna alle ketentoptiengeuren zijn er versies beschikbaar.

Ook gewaagd: ‘best wel’ geslaagde pogingen om nichecreaties te imiteren. Tom Fords Neroli Portofino is als twee druppels. Nu is dat ook niet echt moeilijk – gezien het au fond een edele versie is van 4711. ‘Zijn’ Black Orchid vind ik hachelijker. Het heeft wel dat mystieke en geheimzinnige van deze nicher, maar ‘in het echt’ is het allemaal wat meer geprononceerd. Ik liet mijn vriend Aventus van Creed ruiken – een favoriet van hem. By the way: hij houdt zich totaal niet bezig met geuren, maar herkent inmiddels wel kwaliteit – Tabac Tabu van Parfum d’Empire vindt hij uitzonderlijk lekker. Ik spoot dus op zijn linkerarm the real thing en op zijn rechter de kopie. Vertelde hem niets. Zijn reactie: ‘Is dat niet dezelfde geur?’ Ik leg uit. Toen: ‘Geen verschil’.

LORIS 1

Een vaak gehoord argument gaat hier niet op: dat de geur zo snel vervliegt: de staying power is goed. Maar mocht je dat niet zo vinden: spuit je toch nog een keer, en nog een keer. Vol tevredenheid liep ik weg. Want de vrouw die me hielp – Canan Tungbilek – gaf me de verzekering dat Opium, nu uitverkocht, er binnenkort weer is.

En hoop ik ook bij het ophalen, dat Loris Perfume ook een paar oudhjes in de aanbieding heeft. Er van uitgaande dat de bewering van Frédéric Malle – in de meeste nichegeuren zit geen echt oud – op waarheid berust. Zo moeilijk kan dat dus niet zijn. Er zit in Utrecht ook een gelijksoortige winkelformule onder een andere naam – Bargello. Ook vestigingen in Den Bosch, Eindhoven, Nijmegen, Tilburg en Rotterdam. Alleen die is ‘stukken’ duurder.

Tenslotte: moeten we dit allemaal verschrikkelijk vinden? Ik denk dan ‘altijd’ aan de woorden van Karl Lagerfeld over de ooit ‘oververtegenwoordiging’ van Chanelneptassen in het straatbeeld: ‘De kans dat de vrouw die zich de echte kan veroorloven iemand tegenkomt met een imitatie is nihil’. Het zijn gescheiden werelden en zullen het blijven.

LORIS 4

HOORT, HOORT! ZO HEEFT HET NOG NOOIT GEKLONKEN

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op januari 24, 2016

Geplaatst in: PARFUM IN DE MEDIA, TRENDANALYSE, ZOU VERBODEN MOETEN WORDEN OF NIET?. 2 reacties

Dat een radiolunchprogramma je het lunchen en het verplicht gezellig babbelen met je collega’s direct doet vergeten, zullen morgen Geurengoeroe en Le Bienaimé bewijzen als ze op http://www.rtvnh.nl/ worden geïnterviewd van 13.00 tot maar liefst 13.30 door Patricia Nagelkerk.

POPE-OF-THE-PERFUMES4

KLEINE OF GROTE OPKNAPBEURT VAN KLASSIEKERS?

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op december 15, 2015

Geplaatst in: ACHTERGROND, TRENDS TOEGELICHT, WAT RUIK IK EIGENLIJK?, ZOU VERBODEN MOETEN WORDEN OF NIET?. 9 reacties

NOODZAAK OF NOODLOTTIG?

Laatst aangepast: 15/12/15

ERIK ZWAGA GEURENGOEROE ANAIS ANAIS CACHAREL Naar aanleiding van mijn portret in Het Parool afgelopen week steeg het bezoek aan Geurengoeroe niet alleen significant, ook kreeg ik veel vragen van first viewers. Opmerkelijk veel: hoe zit dat nu eigenlijk met herformuleringen van geliefde geuren? De gedachte die ten grondslag lag aan deze verzoeken: ontgoocheling.

Bijna ontroerend om te lezen waarom mensen zich beroofd voelen van een geur die voor hen zo dierbaar is en daardoor zo belangrijk in hun leven. De meeste indruk: ‘Ik ruik mijn jeugdjaren niet meer’ naar aanleiding van Cacharels Anaïs Anaïs (1978).

Hier mijn antwoord: ik vind het een onbegrijpelijk iets; de moeite die parfumhuizen zich ‘getroosten’ klassiekers in een nieuw en modern licht te presenteren. Want wat vaak na de verbouwing resteert is alleen naam en naamsbekendheid. De olfactorische link met de oorspronkelijke compositie is zo goed als nihil. Associeer je een perfect uitgevoerde parfumcompositie met kunst – wat ik doe – dan kun je dergelijke restauraties alleen maar betreuren.

Wat bijvoorbeeld met echte kunst gebeurt, met neme een schilderij: het ontdoen van zijn ‘patina’ die door decennia van ‘gewoon laten hangen’ zich als een donkere laag aan het werk is gaan hechten, waardoor de afbeelding weer in zijn oorspronkelijke staat wordt hersteld… daar is bij een grote of kleine parfumopknapbeurt geen sprake van. Het is eerder een kwestie van het richten van spotlights en super troopers op de geur, de façade, waardoor de oorspronkelijke compositie wordt verblind, geen kans krijgt zich meer te laten gelden.

ERIK ZWAGA GEURENGOEROE ROSABOTANICA BALENCIAGA 1 En dat alles in de naam van vooruitgang. Vooruitgang betekent hier: als nu veronderstelde ‘moeilijke’ klassiekers acceptabel maken voor een nieuwe generatie. Komt meestal neer op het niet zo nauw nemen met de oorspronkelijke partituur. Het excuus: nieuwe regelgeving.

Lees: verplichte beperking of geheel afzien van bepaalde ingrediënten. En dat wordt voor het gemak ‘richting de consument’ vertaald met ‘zijn veranderde smaak’. Dat mag zo zijn, en is ook zo: smaak verandert. Maar goed ook. Alleen: geen vrijbrief te gaan verbouwen. Waarom zou parfum (als kunstwerk) zich moeten aanpassen? Je gaat een Rembrandt toch ook niet bewerken omdat op een bepaald moment ‘men’ denkt dat de stemming wel erg donker en in zichzelf gekeerd is?

Als je er niet in slaagt of niet in wilt slagen een klassieker recht te doen, waarom dan de nieuwe formule onder de oude en vertrouwde naam presenteren? Alleen om te linken met de rijke geschiedenis – ‘story telling’ – van het desbetreffende huis. Je kunt je überhaupt afvragen of de potentiële nieuwe generatie-consument daar in geïnteresseerd is? Die komt veelal op een andere manier bij ‘oude’ huizen terecht. Doordat een nieuwe ontwerper ‘spraakmakende’ en ‘grensverleggende’ collecties presenteert die iets of helemaal niets met de oorspronkelijke filosofie van zijn nieuwe opdrachtgever vandoen heeft. Plak aan dit nieuwe succes dan ook een nieuwe geur met dezelfde kwaliteiten.

Dat gebeurt dus ook, alleen wat vervelend nu, toptiennoteringen zijn niet gegarandeerd. Neem Balenciaga: hoe deconstrutief Nicolas Ghesquière ook aan de slag ging met de klassieke waarden van het huis; de vertaling in geuren bleek nog niet zo makkelijk. Maar Balenciaga is een kleine speler.

ERIKZ ZWAGA GEURENGOEROE MISTERO DI ROMA LAURA BIAGIOTTI Dat gold niet voor Laura Biagiotti, ooit. Ze werd behoorlijk serieus genomen. Waarom haar Roma (1988) in de wasmachine werd gestopt en daardoor is verworden tot slappe was? Welke marketingmiep bij P&G hiervoor verantwoordelijk is geweest?

Geholpen heeft het dus blijkbaar niet: zowel de beoogde nieuwe als de oude doelgroep was blijkbaar niet gecharmeerd. En ook niet van de variaties. Roma ligt nu, net zoals Anaïs Anaïs in de ramsj bij de Etos, na de Kijkshop en de (Albert Cuyp)markt het afvoerputje van uiteengespatte parfumdromen.

Als P&G het ‘merk’ Roma serieus was blijven nemen, had het nu mee kunnen liften op de rondreizende (zijn verwachtingen weliswaar niet waar makende) tentoonstelling Rome. P&G was trouwens ook van mening dat de eerste geur van Dolce & Gabbana – Pour Femme (1992) – niet meer voldeed aan het huidige tijdsgewricht. Het resultaat: een zekere eigenzinnigheid vervangen door trutty-fruity-fun. En dan heb ik het maar niet over P&G’s licentie Rochas.

Yves Saint Laurent is het wel ergste leed denkbaar aangedaan. Zijn Opium (1977) – hoe je het ook wendt of keert: een kunstwerk – is niet meer, de huidige geur onder deze naam bleek ook niet echt succesvol. Terecht. Klanten zijn niet dom, pikken niet alles. De legendarische naam is slechts aanleiding voor het in de markt zetten van nieuwe geuren: Belle d’Opium (2010), Opium Vapeurs de Parfum (2012), Black Opium (2014). Help: Chanel bevindt zich met N°5 Eau Première (2007) voor mij ook op deze glijdende schaal.

ERIK ZWAGA GEURENGOEROE VENT VERT BALMAIN AD 1 Balmain, ook een kleine speler, maar zijn parfumglorie is er niet minder om. Voor het merk in 2004 door Christophe Decarnin ‘streetwise’ werd wakker gekust, werd dé klassieker Vent Vert (1945) al in 1990 opnieuw samengesteld. Niets mis mee. Hoewel ‘consumentvriendelijker’ in de zin van minder scherp, overweldigend, onoverkomelijk en ‘puur natuur’, rook je het dna van de geur. Ik heb twee flacons gekocht. Lees het goed: gekocht!

Kun je niet zeggen van de Ivoire-2012-versie. Een Brusselse vriendin, met verstand van geurzaken, beschouwt de nu vintage versie (1980) als haar lijfgeur. Liefde op het eerste gezicht bij de eerste ontmoeting. De reden: volgens haar het rijke gevoel (aldehyden) met de eigenzinnige anjer, narcis en goudsbloem die de klassieke roosjasmijn-combinatie een mooi gekruid en geel-geil laagje gaven. Wat ze nu ruikt vindt ze wel ‘lekker’, maar teleurgesteld is ze. Zó zelfs dat ze helemaal is gestopt.

Voor ik het vergeet: heel veel geuren worden door de bovengenoemde regelgeving regelmatig aangepast, maar als consument heb je dat niet in de gaten omdat het eindresultaat bijna trouw is aan het origineel. Een goed voorbeeld: ck One (1994) van Calvin Klein.

Dat het ook anders kan bewijst Chloé: de huidige licentiehouder (voorheen Unilever nu Coty) is gestopt met de oude productie – waaronder het legendarische Chloé (1975) met zijn Karl Lagerfeld-link. Laatste kun je betreuren, maar een nieuwe hedendaagse versie had waarschijnlijk tot nog meer tranen plengen geleid. Daarvoor in de plaats een andere insteek. Het werkt: Chloé is nu een van de meest succesvolle ‘nieuwkomers’.

Het is niet alleen maar kommer en kwel. Guerlain werd enorm geplaagd door de bovengenoemde regelgeving omdat het zoveel chypres in zijn collectie heeft. Het kenmerkende ingrediënt – eikenmos – moest in hoeveelheid zoveel worden verlaagd, waardoor de oorspronkelijke boodschap verloren dreigde te gaan. Sterker, deed het ook ‘in den beginne’. Een aantal nieuwe versies van Mitsouko (1919) waren niet bepaald ‘comme il faut’, maar Thierry Wasser heeft met zijn meest recente versie aangetoond dat het wel kan: Mitsouko ruikt weer zoals vanouds. Wasser kreeg er zelfs een prijs voor. Het mooie aan deze ontwikkeling: Guerlain neemt zichzelf en dus de consument serieus.

Zo hoort het ook. Wasser mag van mij ook Femme (1945) van Rochas en bijvoorbeeld Givenchy III (1970) onder handen nemen. En als het even kan ook Mystère (1976) van Rochas – my all time favorite woody chypre. Het zijn klassiekers die deze hulde niet voor niets hebben gekregen: ze verdienen het ze te ervaren zoals ze bedoeld zijn. Ook door een nieuwe generatie.

GEURENGOEROE LA PETITE ROBE NOIRE GUERLAIN FLACON

GOUDEN GEUR UIT ‘ONZE’ GOUDEN EEUW

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op december 7, 2015

Geplaatst in: WAT RUIK IK EIGENLIJK?, ZOU VERBODEN MOETEN WORDEN OF NIET?. Een reactie plaatsen

‘CIVETPRET!’

DANK VOOR STANK

Laatst aangepast: 06/12/15

Leeswaarschwuwing: long read

Iedereen doet mee: gewone dingen opblazen tot groot, groter, grootst. Spannend, spannender, ‘aller-spanneundst’. Vooral in de categorie ‘alles voor de kijkcijfers’: documentaires, films, tentoonstellingen en ander ‘drama’. Dus ook het Rijksmuseum. Op zijn homesite is een teaser te zien en te horen van de expo ‘Azië > Amsterdam. Luxe in de Gouden Eeuw’. Begeleid door ‘hysterieuze’, opzwepende muziek – om je in het verhaal te trekken – wordt in kort bestek uitgelegd dat, ik citeer, ‘de komst van Aziatische schatten uit China, Japan, India en Batavia in de 17^de eeuw een enorme sensatie teweeg bracht. Lakwerk, ivoor, zilver, zijde, ebbenhout, sieraden en heel veel porselein werden door de Verenigde Oost-Indische Compagnie naar Amsterdam gebracht’.

De voorbijkomende voorbeelden oogden bekend en ‘museum’-vertrouwd. Toch gegaan, ik was benieuwd of de samenstellers ook geur hadden gebruikt – in opkomst in museumland – om de bezoekers nog meer ‘beleving’ te schenken. Niet dus. Maar los daarvan: wat gaap-gaap-saai, braaf, ‘vitrine-veilig’ en daardoor afstandelijk tentoongespreid al deze ‘mooie spulletjes’ voor de toenmalige pronkzuchtige elite (denk: New Luxury-bezoekers avant la lettre).

Want al die kasten, porseleinen vazen, serviezen, zilverwerken, ledikanten en snuisterijen waren in hun oorspronkelijke functie in eerste instantie gebruiks- en siervoorwerpen – toch? Of had ik niet mogen hopen op tot aan de nok gevulde stijlkamers geïnspireerd op koopmanshuizen langs grachten of in ‘welgelegens’ langs de Vecht met daarin al deze artefacten ‘losjes’ gedrapeerd, om juist het alledaagse karakter ervan te benadrukken?

CIVET 1

En ik rook ook niets. Ik doel dan niet op de specerijen – kruidnagel, peper, foelie, nootmuskaat – waarop de V.O.C (1602 -1798/1799) na oorlogen met Portugal, Spanje en Engeland het monopolie op wist te verkrijgen in de Indische archipel. Wél op een geur die volgens mij in veel grachtenpanden te ruiken moet zijn geweest: indringend civet van de civetkat. Geliefd om zijn heerlijke geur, dan wel gehaat om zijn verschrikkelijke meur. Of beide: ‘dirty but delightful’.

Die werden namelijk op grachtenpandzolders ‘gehouden’. En niet volgens huidige ‘diervriendelijke maatstaven’. Er bestaat literatuur over deze vorm van dierenmishandeling die overigens nog steeds plaatsvindt (heb ik het nog niet over de bereiding van de duurste ‘koffie verkeerd’ op dit moment – ook op basis van civet). Zoals Steffen Arctanders’ Perfume and Flavor Materials of Natural Origin (1961) waarin hij schrijft dat sommige katten tijdens hun leven 400 tot 800 keer het schrapen van hun geslachtsklieren moeten ondergaan. En dat het ‘goedje’ meer oplevert als de oorspronkelijk uit Abessinië (Ethiopië) afkomstige katten te klein worden gekooid en bang worden gemaakt: scares the ‘shit’ out of them.

CIVET 3

Op internet ontdekte ik ook Oliver Goldsmiths’ The History of Earth (1819) waarin hij opmerkt waarom Amsterdamse civet van de allerbeste kwaliteit is. Pagina 239: ‘Wherefor it is not only bred among the Turks, the Indians and Africans, but great numbers of these animals are also bred in Amsterdam where these scraping people make no small gain of its perfume. The perfume of Amsterdam is reckoned the purest of any. The people of other countries adulterating it with gums and other matters, which deminish its value but increase it weight. The quantity which a single animal affords generally depends upon its health and nourishment (…). If a person is shut up with one of them in a close room he cannot support the perfume’ (…). The best civet however is furnished, as was observed, by the Dutch’ – zingt allen mee met Linda: ‘Ik hou van… ‘.

Iets verder wordt uitgelegd waarom civet te prefereren is boven musk – ‘and persons of taste or elegance seem to proscribe it even from the toilet’. En ambergris: ‘is now disused for the less vegetable kinds of fragrance, spirit of lavender or ottor of roses’. Alhoewel civet (zij het trės, trės petit) een comeback maakt, is deze ‘discussie’ eigenlijk niet meer actueel. Puur om het feit dat bijna alle dierlijke noten uit parfums zijn gezeefd. Zelfs de nu verplichte synthetische variaties van ‘echte’ dierlijke musk, bevergeil, ambergris en dus civet worden sporadisch – en dan alleen spaarzaam – verwerkt.

CIVET 2 Helemaal geloven kun je dit ook weer niet, gezien er nog steeds nog een ‘levendige’ handel en dus ook mishandel in civet is. Maar daarvoor je moet uitwijken naar Azië, waar er nog steeds andere criteria op na worden gehouden wat dierenwelzijn betreft.

Maar dat wil niet zeggen dat echte civet niet meer in Europese parfums wordt verwerkt. Waar een wil is, is een weg: je kunt altijd civetone – de synthetische variant – ‘declareren’ op de verplichte ingrediëntenlijst in plaats van. Met een beetje fantasie is civet het ‘oudh’ van de Gouden Eeuw. Want laatste wordt nu door velen in eerste instantie ook als stank ervaren, maar er eenmaal aan gewend en begrepen, snappen mensen de olfactorische sensatie. En ook van oudh is er nu meer fake dan the real thing in omloop.

Civet was lang een belangrijk en vanzelfsprekend onderdeel – subtiel geserveerd dat wel – van klasseparfums. Van Jicky (1889) van Guerlain, N° 5 (1921) van Chanel, Joy (1936) van Patou tot aan Miss Dior (1947) van Dior. Van Givenchy’s Ysatis (1984) tot aan Knowing (1988) van Estée Lauder. Nu wordt het in de nichebranche – weer – toegevoegd om geuren een gevoel van luxe, een chique dimensie en een strelende warmte te geven dat doet denken aan bont.

Maar dan moet je wel oppassen volgens Tanja Deurloo van The Perfume Lounge. Bij de ene parfumeur is het bont versleten met mot er in, bij de ander glanst het je tegemoet. De niet-verstaander en niet-begrijper associeert het direct met poep en ervaart het als echt vies. Bij Deurloo ligt de grens bij Absolue pour le Soir (2010) van Maison Francis Kurkdjian. Meer prettig-à-porter volgens haar: Salome (2015) van Papillon en S.T.I.N.K! (2015) van – toeval of niet? – Le Bienaimé.

ERIK ZWAGA GEURENGOEROE CIVETKAT HELP

R(EST) I(N) P(ERFUME): DEATH BECOMES HER? HIM? EVERYBODY?

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op april 30, 2015

Geplaatst in: OPVALLEND PARFUMNIEUWS, ZOU VERBODEN MOETEN WORDEN OF NIET?. Een reactie plaatsen

GELIEFDEN OP STERK WATER

GEUR IN TIJDEN VAN OORLOG EN ANDER ONHEIL

Laatst aangepast: 11/01/17/15

Dit artikel bungelt tussen morbide, ‘moet niet gekker worden’ en ‘geeft te denken’. Het bewijst in ieder geval dat steeds meer mensen zich bewust(er) worden van het feit dat geur meer is dan een ‘lekker luchie in een flessie’ en dat ook buiten de parfumerie ons leven beïnvloedt.

Zo niet meer. Neem volgend opmerkelijk verhaal: een verzekeringsspecialist in Frankrijk ontdekte een manier om je overleden geliefden nog ‘enigszins’ levend te houden. Katia Apalategui kwam als dochter op het idee de geur van haar gestorven vader te vereeuwigen omdat ze zich er niet kon toe zetten het bedkussen waar de geur van haar vader nog in opgeslagen lag, in de wasmachine te stoppen.

Ervan uitgaande dat dit een gat in de markt was – zoveel mensen die geen afscheid kunnen nemen van de garderobe van hun overleden dierbaren – zocht ze contact met de universiteit van Le Havre die al ervaring had met het reproduceren van ‘human scents’. Hoe wordt niet vermeld. Het resultaat klinkt niet bepaald sentimenteel: Death Perfume.

Vertelt een expert van de universiteit tegen The Sun: “There is a very strong evocative link between memory and smell.” Geurengoeroe zegt ‘Goh, tisniewaar!’ Hoe werkt het? “We take the person’s clothing and extract the odour – which represents about a hundred molecules – and we reconstruct it in the form of a perfume in four days,” deelt Geraldine Savary van de universiteit mee aan een andere krant, The Guardian.

Nu wordt dit geboden ‘olfactory comfort’ iets te intiem en vrijpostig voor Geurengoeroe. Apalategui: “We are going through funeral homes to offer families a small box containing a vial of the departed’s odour that we would have extracted from a piece of material provided by them.” Inclusief foto’s, video’s en andere herinneringen van verscheiden dierbaren. Prijs van deze (hopelijk ‘per persoon’ unieke en niet per ongeluk verwisselde) made-to-measure-behandeling € 560,00 – hoeveelheid onbekend.

Maar moet dit nu? Het leven houdt een keer op, de herinnering niet als het goed is. En deze teaser hangt een vies luchtje; is niet leuk: ‘The fragrance could be presented as alternative gifts on Valentine’s Day, or for children separated from their parents for long periods of time’. Als je wilt kun je via Kalain – naam van haar bedrijf maar zonder www-verkoopsite – ook de geur van je nog levende baby of favoriete huisdier opslaan in geval je die op een bepaald moment mocht missen tijdens werk, vakantie en/of zakentrip.

Dit is niet de eerste poging doden levend te houden in parfum. Raychelle Burks van Doane College in Nebraska gebruikte eerder een meer ‘dodelijke’ combinatie van methanethiol (denk stinkbommetje, denk rotte eieren) met de hoofdingrediënten putrescine en cadaverine (aminozuren aanwezig in levend en dood organisme) die vrijkomen in het beginstadium van ontbinding en giftig zijn bij grote hoeveelheden – leuk onverwacht bij-effect! Ze zijn verantwoordelijk voor de geur van een lichaam in staat van ontbinding. Ze noemt het Eau De Death. Maar wanneer draag je het: tijdens een opgedrongen blind date, tijdens een verplichte schoolreunie, tijdens de bruiloft van je geliefde die toch een ander bleek te prefereren?

Ik vraag me af of initiatiefnemer Steven Rimlinger van het project Famous Deaths deze manier van werken heeft toegepast. Hij brengt in doodskisten – waar je als bezoeker in moet gaan liggen – de geuren van onder meer de vermoorde Moammar Kadhafi en John F. Kennedy, de verkeersongelukte Diana Spencer en de vijfsterrenhotelbadkamerverongelukte Whitney Houston levensecht tot leven op het moment dat ze het leven lieten.

De 35ste president van de Verenigde staten wordt olfactorisch ‘gereanimeerd’ met pas gemaaid gras, het parfum van Jackie Kennedy (ben benieuwd welk dat was), het leer van autostoelen en de verderfelijke geur van bloed en kruitdampen. “Het klinkt pervers of belachelijk,” erkent één van de projectleiders Marcel van Brakel van de Avans Universiteit in Breda (Communication and Multimedia Design), “maar eigenlijk is het heel subtiel en intiem. Je ruikt natuurlijk geen lijkgeur, maar geuren werken heel sterk. Je wordt opgeslokt door de geur en het geluid.”

JOHN F KENNEDY ASSINATED Voor mensen die al liggende over hun nek gaan of last krijgen van claustrofobie is er een panic button. Daar wordt zelden wanhopig op gemept, want “iedereen vindt de ervaring in de kist super bijzonder. Het is toch aantrekkelijk en spannend. Jong en oud stapt erin.”

Famous Deaths heeft – natuurlijk – een prijs gewonnen, the Art and Olfaction Sadakichi Award for Experimental Scent. En ja hoor: “Het mooie is dat mensen allemaal anders reageren. De geuren dringen onbewust binnen. Sommige mensen hadden het idee dat ze heen en weer bewogen, anderen denken dat bij de beschieting van Moammar al-Qadhafi de kist opwarmt.” Geurengoeroe noemt het het Lady Gaga-effect in de museumsector: in principe niet-geïnteresseerden onder ‘valse voorwendselen’ lokken naar de ‘schatkamers der naties’ met tentoonstellingen over pop-personalities: David Bowie in het Victoria & Albert Museum, Björk in het Moma.

Wil je de geur van dood en verderf in een breder, meer ‘kosmopolitischer’ setting ervaren, bezoek dan de tentoonstelling The Smell of War (1 mei tot 30 augustus) in kasteel De Lovie (tickets en ontvangst: De Nieuwe Bankelinde, Krombeekseweg 84, 8970 Poperinge). Uitgangspunt: hoe ruikt een oorlog? De slogan: ‘Ervaar de geur van angst, triomf, dood, modder en buskruit’. Curator is de Belgische ‘geurkunstenaar’ Peter de Cupere.

SMELL OF WAR Hij zegt: “Geuren zijn de meest directe manier om het zintuiglijke verhaal van de oorlog op te roepen. Via geur kan je bij bezoekers bewust of onbewust een bepaalde reactie opwekken. Het is de perfecte manier om ook gevoelsmatig een herinnering aan de Eerste Wereldoorlog op te roepen.”

Weer zegt Geurengoeroe: ‘Goh, tisniewaar! Maar hij gaat er wel naar toe, al was het alleen omdat hij de naam van de neus Christophe Laudamiel herkent tussen de andere levende en niet meer levende deelnemers: Alex Schweder, Caflo Yrot, Camilla Maurer, Clara Ursitti, Dr. Elena Bodnar, Gayil Nalls, John Bijnens, Lisa Kirk, Maki Ueda, Mattia Casalegno, Nancy Slangen, Nathan Vincent, Oswaldo Maciá, Philippe Vandenberg, Priyanka Choudhary, Sue Corke, Hagen Betzwieser, George Grosz en Otto Dix.

By the way zo tentoonstelling-hip: betrokkenen in de omgeving van een kunstproject er bij betrekken. Dus creëert De Cupere tijdens een workshop een geurkunstwerk op 7 en 9 juli met de bewoners van De Lovie. En zo hoort het natuurlijk: ‘Dit werk zal integraal deel uitmaken van The Smell of War’.

Toen bovenstaande ‘famous deaths’ in betere doen waren, gebruikten ze:

Diana Spencer: Arpėge (Lanvin), Bluebell (Penhaligons), Diorissimo (Christian Dior), Ultimate Gardenia (Celias), 24 Faubourg (Hermès).

Whitney Houston: Pour Femme (Bulgari), Obsession (Calvin Klein), Amarige (Givenchy)

John F. Kennedy: Eight & Bob (Eight & Bob), Jockey Club (Caswell-Massey) en waar door geleerden nog over wordt gedebatteerd: Vetiver (Creed) en 4711.

Moammar Kadhafi: helaas onbekend

A WEEK IN FRAGRANCE LE BIENAIMÉ

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op april 11, 2015

Geplaatst in: GEURENALFABET A, GEURENALFABET D, GEURENALFABET E, GEURENALFABET F, GEURENALFABET G, GEURENALFABET O, GEURENALFABET P, NICHE, NIEUW! NIEUW! NIEUW!, ZOU VERBODEN MOETEN WORDEN OF NIET?. Getagd: ERIK ZWAGA. 1 reactie

A NEW LOOK ON CLASSIC PERFUMERY

MINGLE! MINGLE! SPARKLE! SPARKLE!

Jaar van lancering: 2015

Laatst aangepast: 10/04/2015

Neus: Erik Zwaga

Concept & realisatie: Erik Zwaga

Skins presenteert A Week in Fragrance. Zeven speciaal voor de meest exclusieve parfumerie van Nederland gecreëerde limited editions van le bienaimé. Die stuk voor stuk opvallen. Van zwoel tot gedecideerd, van lieflijk tot intiem. Geuren die je blind moet ervaren en die des te meer verrassen als je de bereidingswijze en samenstelling komt te weten.

Le bienaimé is onderdeel van http://www.emjz.com, ’s werelds kleinste luxegroep. Alle EMJZ-merken – meubels, sieraden, glasobjecten, accessoires, mode – zijn bedacht en ontwikkeld door Erik Zwaga, en wel uit 99 procent ge-upcycled materiaal. Dit geldt ook voor le bienaimé, het eerste upcycle parfumhuis (anno mmv). De geuren zijn co-creaties, samengesteld uit klassieke en populaire geuren. Trouw aan dit principe zijn de verpakkingen voor A Week in Fragrance voor Skins handgemaakt uit klassieke lp-hoezen. Le bienaimé is de koosnaam voor Lodewijk XV, maar ook de echte naam van de neus die in 1912 voor Houbigant Quelques Fleurs creëerde, een van de beroemdste en mooiste parfums ooit.

Erik Zwaga is bekend als journalist. Als Geurengoeroe houdt hij sinds 2009 een blog bij over parfums en de parfumwereld, waar hij al 25 jaar deel van uitmaakt. Hij werkt aan een boek dat de geschiedenis van de moderne parfumindustrie herschrijft. Erik Zwaga kent bijna iedereen die ertoe doet, en ontmoette alle bekende neuzen. Velen van hen deelden graag hun kennis met hem omdat ze geïntrigeerd waren door zijn visie en zijn uitgangspunt voor le bienaimé, ook omdat Geurengoeroe zelf over een goede neus bleek te beschikken.

Le bienaimé levert gepast en witty commentaar op de dolgedraaide parfumwereld, maar is ook een hommage aan de klassieke parfumhuizen. Verder drijft hem nieuwsgierigheid: waarom werken sommige ingrediënten nog niet in overdrive samen in een compositie, zeg iris galbanum en leer. Of hij vraagt zich af: ‘hoe zouden verbrande viooltjes ruiken? Banketbakkerszoet of naar rokerig asfalt?’ Erik Zwaga zoekt het uit. Zie www.lebienaime.com, http://www.skins.nl. Limited editions moet je bij le bienaimé zéér letterlijk opvatten: de geuren zijn eenmalig en worden niet opnieuw geproduceerd. Ze worden vervangen door een nieuwe serie die weer even limited is.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Monday Désirdecuir

Een verlangen naar meer leer. Erik Zwaga vroeg zich af wat je krijgt als je leergeuren – symbool voor krachtige chic – uit het prestigesegment samenvoegt? Ja, meer leer. Beetje saai. Daarom voegde hij geuren toe die het leer een licht vileine toets – Oud Cuir d’Arabie – geven.

Barry Lindon Maria Candida Gentile

Cuir d’Ange Hermessence

Cuirs Carner

Homme Parfum Dior

Man in Black Bvlgari

Oud Cuir d’Arabie Montale

Pea d’Espagne Santa Maria Novella

Tuesday Eaudeaurable

Het wonder van fruitige chypres. Ligt dat nu in de combinatie van fruit in de opening en bloemen in het hart? Ja. Alleen moet je veel samenvoegen om een parfum te krijgen dat sprankelt van levenslust en tegelijkertijd een subtiel sensueel spoor trekt. Erik Zwaga voegde onderstaande geuren samen die overlopen van levensvreugde. Een bloemenfontein. Om het meer diepte te geven, voegde hij een vintage Yves Saint Laurent en vijf centiliter pure jasmijnolie uit Egypte.

J’adore Dior

Green Tea Cherry Blossom Elizabeth Arden

Mure & Magnolia L’Occitane

Blackberry & Bay Jo Malone

Champagne Yves Saint Laurent (vintage)

In love Again Nuit Etoilé Yves Saint Laurent

Pleasures Estée Lauder

Wednesday Oud Amsterdam

Ik hou van oud. Jij houdt van oud. Iedereen houdt van oud. Wat krijg je als je het combineert met een vintage chypre (Maya en Eau de Portugal)? Een geur die vintage, ‘versleten’ en muf (typisch oud-kenmerken) van start gaat om langzaam te transformeren tot een krachtig-elegant parfum dat op zijn weg naar de basis onder wordt gedompeld in een Nabije Oosten-bloemenweelde – de niet aangeslagen Ondes -, en geholpen door een volle roos zijn finish bereikt die het oud zoet en poederig maakt zonder zijn strakheid te verloochenen.

Black Aoud Montale

Eau de Portugal Hughes Parfumeur depuis 1896

Maya Myrurgia (vintage)

Onde Extase Giorgio Armani

Onde Mystère Giorgio Armani

Onde Vertigo Giorgio Armani

Rose Absolue Annick Goutal

Ode of Oudh Al Haramain

Thursday Ambracadabra

Het nadeel van pure ambergeuren: ze ruiken veelal hetzelfde. Warm, ‘openhaard’, een veiligheidsdeken in parfumvorm. Met hier en daar een kruidige toets, met hier en daar vanille en harsen. Erik Zwaga zag een brutale amber met een chypre-toets voor ogen, amber met een dierlijke noot die prikkelt, die meer doet alleen maar behagen…

Ambre Noir Brécourt

Ambre Reminiscence

Ambre Russe Parfum d’Empire

Casmir Chopard

Classic Patchouly Von Eusersdorff

Classic Myrrh Von Eusersdorff

Coco Noir Chanel

Interlude Man Amouage

Mon Parfum Paloma Picasso (vintage)

Miss Dior Le Parfum Dior

Oeillet N° 2 Prada

Obsessive Oudh Al Haramain

Opus VI Amouage

Friday Fleurtilicious

Witte bloemen – tuberoos, jasmijn, lelietje-van-dalen, oranjebloesem – die flirten, ‘fleuren’ maar niet in een ‘boudoirstemming’ zijn. Ze versieren iedereen in de buitenlucht, gaan mee op de wind van galbanum om uit eindelijk lachend te vallen in een basis van zachte houttonen vermengd met poederige musknoten.

1932 – Les Exclusifs – Chanel

Divina La Perla

Gracious Tuberose Gucci

Jacquard Etro

Jasmin Rouge Tom Ford

Satine Lalique

She Wood Velvet Forest Dsquared

The Nuptial Bouquet Atkinsons

Untitled 1 Magnectic Scent

Saturday Greenwashing

Hoe groen kan een parfum ruiken? Galbanum-groen welteverstaan. Fris, knisperend en tegelijkertijd met een vleugje groene thee een zwoel-zonnig en aards randje. Wat te doen? Een aantal groene klassiekers (en daar de vintageversies van) assembleren en verrijken met ‘nieuw groen’. Volgens Erik Zwaga een aan perfectie grenzend parfum dat je laat ervaren hoe fris èn lichtjes sensueel een groene geur kan ruiken.

Alliage Estée Lauder (vintage)

Amyitis Mona di Orio

Eau de Campagne Sisley (vintage)

Eau Parfumée au Thé Vert Extrême Bvlgari

N°19 Chanel (vintage)

Paradis Perdu Frapin

Private Collection Estée Lauder (vintage)

Untitled l’eau Maison Martin Margiela

Sunday P(erfume) S(tate)

PS is een teleurstelling verwerkt in een co-creatie. Wat wil: Opium is niet meer wat het ooit geweest is. Interessant: er zijn een aantal alternatieven. Zo is JHL van Aramis bewust de mannelijke tegenhanger van Estée Lauders Youth Dew. Je moet weten dat deze beauty queen Opium ‘Youth Dew met kwastjes’ vond. En haar nieuwe antwoord op deze oriëntaalse klassieker was Cinnabar. Om P(erfume) S(tate) een eigen karakter te geven, mengde Erik Zwaga het met twee vergeten klassiekers (Isaphan en Barynia) en verfijnde het geheel met de ‘mannelijke Shalimar‘ (Tom Ford), de zomerzon van Terracotta en gaf het nog meer sensualiteit met Jasmin Noir, nog meer kruidigheid met Le Baiser du Dragon.

Barynia Helena Rubinstein (vintage)

Cinnabar Estée Lauder (vintage)

Isaphan Yves Rocher (vintage)

Jasmin Noir Bvlgari

JHL Aramis

Le Baiser du Dragon Cartier (parfumextract)

Noir Tom Ford

Opium Yves Saint Laurent (vintage parfumextract)

Terracotta Le Parfum Guerlain

FRAGRANCE THE 13TH – AAHHHHHHH!

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op maart 13, 2015

Geplaatst in: TRENDANALYSE, WAT RUIK IK EIGENLIJK?, ZOU VERBODEN MOETEN WORDEN OF NIET?. Een reactie plaatsen

SCHRIKT OF SCHIKT JE NEUS?

Bestaan er geuren die je letterlijk de stuipen op het lijf – kunnen – jagen? Ik bedoel dan niet de voorspelbare reacties van de doorsnee-janalleman-consument(e) die met bepaalde verwachtingen – aangemoedigd door een advertentie in een glossy en/of een tv-promoclip – een parfumerie binnenstapt en uit pure onwetendheid na de eerste spray direct bijna-hysterisch begint te kreten vanwege de voor hem/haar onbekende sensatie: ‘Hè, bah, gatver, die is toch gewoonweg vies, toch?’ Heb het vaak met plezier aangeschouwd. Maar ik bedoel eigenlijk meer de overrompelende olfactorische gewaarwording die een nieuwe, nooit eerder ervaren emotie teweegbrengt.

Ter vergelijk: ik maakte deze verwarring ooit muzikaal mee in het Amsterdamse Concertgebouw. Voor mij zat een jong stel. Toen de eerste onheilsklanken klonken van Sergei Prokofievs Romeo et Juliette (1935) – gebaseerd op het gelijknamige toneelstuk van William Shakespeare (1591-1595) – vielen ze samen hand in hand bijna op de grond van verbazing. Het was duidelijk: het was de eerste kennismaking met deze balletsuite. Niet zo vreemd deze omverwerpende reactie: de ouverture lijkt een kakofonie, je hebt het idee dat de wereld in elkaar valt, op zijn vesten trilt, met de grond gelijk wordt gemaakt – een dreigende voorbode, anticiperend op het naderende, fatale onheil dat het verliefde paar te wachten staat. Een dergelijke verpletterende ervaring dus maar dan met parfum.

Het is natuurlijk wat je kent en wat de mode op een bepaald moment voorschrijft: iemand gewend aan lichte witte musk bloemetjesgeuren staat waarschijnlijk stokstijf bij het ruiken van een oriëntaals elixer – andersom hetzelfde effect volgens mij. En ook een kwestie van gewenning: Yves Saint Laurents Opium (1977), Giorgio Beverly Hills (1981) en Thierry Muglers Angel (1992) bijvoorbeeld hadden in het begin voor velen de schok van het nieuwe, maar worden inmiddels als saai en teveel ‘déjà senti’ afgedaan.

Series van Comme des Garçons kunnen nog wel heftige reacties uitlokken, maar toch vallen de extreme opvattingen van Rei Kawakubo binnen een duidelijk afgebakend kader. Het is een gecalculeerd effectbejag, een bewust afzetten tegen de doorsneesmaak. Zo is haar Odeur 53 (1998) een blend van het aantal in de naam geduide ingrediënten met als doel: een moderne en ‘gedenkwaardige’ geur. Opgebouwd uit ondermeer zuurstof, metaal, was drogend in de wind, mineraal koolstof, duinzand, nagellak, cellulose, zuivere berglucht, verbrand rubber en warme stenen.

Geldt ook voor het ‘sperma- en bloedparfum’ van Etat Libre Orange: Sécretions Magnifiques (2006). Idem voor het urine-effect dat Odriu met zijn Peety (2013) nastreeft. Geur wordt hier meer als een conceptuele ervaring gepresenteerd als contrast voor het gewoon alledaags genieten door de – overigens zeer boeiende – grens tussen verrukking en walging af te tasten.

Ik ben nog nooit echt ‘geurgeschrokken’ – wel vaak teleurgesteld omdat hoog opgeklopte verwachtingen niet werden ingelost – omdat ik altijd nieuwsgierig ben wat neuzen allemaal weten op te roepen met hun composities. Een stinkbommetje gekocht bij de feestwinkel niet meegerekend – maar ook een geur gemaakt door een neus moet je maar denken. En een lekkere vette civetbom brengt me niet om – voor de meeste gebruikers het summum van ‘strond in een flacon’.

Ik wil ooit nog eens een tuberoosparfum ruiken waarin deze erotiserende bloem extra geil wordt door civet en oud waardoor ik moet happen naar adem. Maar ook deze wens ligt weer binnen het verwachtingskader dat ik ken. Dat komt doordat de parfumindustrie, logischerwijs, zoveel mogelijk wil charmeren. Maar toch hoop ik dat binnenkort een mainstream- en/of nichegeur opstaat, waarin klassieke ingrediënten zo zijn gemengd waardoor ik helemaal confuus wordt. Dat je in eerste instantie niet weet of je het parfum aan het geuren of aan het meuren is. Wel dat je direct bent geboeid, een geur die je voorgeprogammeerde smaakopvatting op de proef stelt en die maatgevend wordt voor de nabije toekomst.

Namens http://www.lebienaime.com ben ik ondertussen bezig met For Those Who Dare. Een nieuwe lijn die de afstand tussen schijnbaar lekker en blijkbaar vies verkleint. Zoals Lavande qui doit être lavé?. Samengesteld uit: Eau de Lavande (Annick Goutal), Eau de Lavande (Yves Rocher), Lavande Roger & Gallet, Lavande Ombrée (Au Pays de Fleur d’Oranger), Luna Rossa (Prada), Obsessive Oudh (Al Haramain) en Ode of Oudh (Al Haramain). De eerste reacties zijn hoopgevend…

SUDDENLY WOMAN 1

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op februari 13, 2015

Geplaatst in: GEURENALFABET S, OPVALLEND PARFUMNIEUWS, ZOU VERBODEN MOETEN WORDEN OF NIET?. Getagd: Aldehyden. Een reactie plaatsen

CHANEL N°5 VOLGENS LIDL?

KNOLLEN MET CITROENEN, PROSECCO MET CHAMPAGNE

Jaar van lancering: 2011

Laatst aangepast: 13/02/15

Neus: onbekend

Concept & realisatie: Lidl

Die Lidl toch: timmert behoorlijk aan de weg met ‘ludieke’ acties en geeft de concurrent het ‘dikke-doei’-nakijken. De grootgrutter organiseert ‘Stamppotweken’ (hoe lang duren die eigenlijk?), ontfermde zich over afslanktrut Sonja Bakker (‘Voor de slanke lijn, ga je met mij online!’), breidt de biologische lijn gestaag uit en zorgt met Délicieux dat het volk zich ook luxe kan veroorloven.

Misleidt datzelfde volk volgens de Reclame Code Commissie met de slogan ‘De beste in groente en fruit’. Omdat het woord ‘supermarkt’ ontbreekt in deze claim en andere aanbieders – groentespeciaalzaken, marktkramen, boerderij- en natuurwinkels – buiten beschouwing zijn gelaten.

Het prachtigste gebaar naar de massa: Lidl maakt af en toe een dikke vinger naar ‘chique parfummerken’ door niet van echt te onderscheiden kopieën van populaire geuren tegen absurd lage prijzen aan te bieden: perfume to the people! In dit PVDA-angehauchte nivelleringsproces moet vooral Chanel het ontgelden. Na Coco Mademoiselle (2001) – door Lidl ‘hergelanceerd’ als Suddenly (2011) – wordt nu met Suddenly Woman I – onlangs in Nederlandse en Belgische vestigingen in het assortiment opgenomen – de geur onder handen genomen die voor miljoenen nog steeds synoniem is met parfum: N°5 (1921).

Ik was in eerste instantie aangenaam verrast, maar als je goed doorruikt is het toch knollen met citroenen vergelijken. Of, om in passender kringen te blijven: prosecco met champagne. Suddenly Woman I doet me denken aan ‘in de war’-creaties – voorheen populaire geuren die door tal van opeenvolgende verkrachtingen van de originele receptuur een blur zijn geworden. Je ruikt parfum, maar wat je precies ruikt… who knows, en eigenlijk, who cares?

Zoals Tosca (1921) van Muelhens – een van de eerste N°5 knock offs. Vreemd in deze: in Spanje wordt al jaren Chape 75 van Bachs verkocht – een eau de toilette in literformaat die dichter in de buurt komt van N°5 dan Suddenly Woman I. Is omgerekend nog goedkoper – maar daar hoor je niemand over. En ruik voor de lol eens aan Arpège (1927) van Lanvin.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Suddenly Woman I is geen N°5 volgens Lidl, maar aldehyden volgens Lidl. De opening is het meest interessant: een kruising tussen N°5 en een chypre – er kleeft een ondergrondse, aardse groene toon aan de aldehyden die ‘niet verkeerd’ is.

Indruk: old school, vintage en tegelijkertijd heeft de geur het ook iets versletens, ouderwets tuttigs. Maar dat vinden veel mensen ook van N°5.

De verschillen: de zeeptoets in N°5 is sierlijker, voller. De aldehyden worden mooier opgelicht en verhelderd door de bloemen waardoor de totaalcompositie frisser overkomt. Bij Suddenly Woman I is het moeilijk een ‘bloemengevoel’ te krijgen.

De afronding stelt het meest teleur – als je hier van kunt spreken. Gaat N°5 de diepte in, versterkt het de diffuse noot eigen aan aldehyden, Suddenly Woman I blijft hier hangen, stopt eigenlijk – de zeeptoets wordt doorgetrokken en krijgt iets scherps. Wil niet zeggen dat de geur slecht is.

Er schijnen N°5-gebruiksters te zijn die Suddenly Woman I lekkerder vinden – good for them. De Lidl-variant doet mij denken aan verbouwprogramma’s op televisie waarin uitgebluste en verslofte huisvrouwen (die je opvallend veel in de Lidl ziet) door inlevende nichtenstylisten en emotioneel betrokken stylingvriendinnen worden omgetoverd tot, ja, tot wat eigenlijk? Je ziet familieleden, naar de studio gekomen om de ‘transformatrice’ te ondersteunen, in een onbewaakt ogenblik vaak vol ongeloof kijken: ‘Mama, waar ben je gebleven?’ Ze herkennen haar niet altijd direct in de fashionista, de gepimpte hoer en/of parodie op de stijlvolle vrouw die op de catwalk voorbijkomt.

Nee, ik word niet gesponserd door Chanel, maar we zijn goede vriendjes – nog wel. Trouwens, N°5 is in de loop der jaren stilletjes veranderd. De vintage-versie ruikt toch echt anders – meer vanzelfsprekend chic, meer kunst. En ik rook onlangs weer eens aan de meest recente interpretatie – Eau Première (2007). Ik had toen echt moeite de geest van N°5 als zodanig te herkennen.

Interessanter: ik ken steeds meer mannen die N°5 gebruiken: een zoon uit een eerdere relatie van een zwager van me, de helaas vertrokken (braaf getrouwde) buurtkapper Cor. Een buurman in Brussel. Als je die Blue de Chanel (2010) laat ruiken dan hebben ze daar niets mee. Misschien moet ik voor ze Facebook-community oprichten: N°5forMen. Als je even doordenkt was de zoveel geparodieerde promoclip met Brad Pitt voor N°5 twee jaar geleden zo gek nog niet – kwestie van anders tegen dingen aan kijken.

Let op: Madame Glamour nu ook te koop als (half gevulde) geurkaars.

FRAGRANCE IT! FAKE IT!

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op januari 29, 2015

Geplaatst in: OPVALLEND PARFUMNIEUWS, ZOU VERBODEN MOETEN WORDEN OF NIET?. Een reactie plaatsen

PRONKEN MET ANDERMANS…

Zou het een gevolg zijn van de economische crisis? Parfums uit het onder-onderste marktsegment die ‘als twee druppels water’ ruiken naar populaire geuren uit de ketenparfumerie zie je steeds meer – maar altijd alleen in de aanbiedingenbak. En ‘iedereen’ biedt deze fakers aan. Ook de parfumerie die de originele versies verkoopt… is dit een ernstige ontwikkeling? Of gewoon om lachen: J’adore, I love it!

Kun je als parfumhuis er iets tegen doen, en moet je wel in het geschut komen? Op al die ‘smell-a-likies’ die wereldwijd overal verkocht worden en in Nederland (België moet ik nog in kaart brengen) met name bij de ‘betere’ drogisterij: Etos, Da en een paar onafhankelijke parfumerieën? En het worden er steeds meer: klonen die geurtechnisch het beoogde ‘object van verlangen’ bijna feilloos nabootsen.

Ik weet: Etos, Da en nieuwkomer Action zijn de afvoerputjes van de masstige-sector. Slaat een geur niet aan bij Ici Paris XL en Douglas (beide verkopen ook geuren van zeer twijfelachtige allure minder dan € 10,00) dan kan die altijd doorgesluisd worden naar de drogisterij die daarnaast de klant ook probeert te lokken met verhoudingsgewijs goedkoper geprijste masstige-parfums. Ik zou als Paco Rabanne en Issey Miyake bijvoorbeeld dan toch vragen stellen over het inkoopbeleid. Dat een drogistketen met je eigen geuren (meestal afkomstig uit het vage parallelcircuit) gaat stunten is één ding. Iets anders: een paar schappen liggen verder voor het blote oog, maar niet direct voor de blote neus te onderscheiden kopieën.

Ik vind ze aandoenlijk, creatief, maar vooral humoristisch deze contrabandeleveranciers – in Nederland zijn de marktleiders Danny Suprime en Jan van der Leek. Weten dat je niet echt the real stuff exact kunt (na)maken, dat je pronkt met andersmans parfums en toch via soms rake, soms flauwe, soms lach opwekkende woordspelingen de goede verstaander weet te bereiken. De prijs: een voor € 7,99 , twee voor € 14.00. Soms nog goedkoper. De fragrance fakers to name a few: I love it voor Diors J’adore, Rough voor Gucci’s Rush, Bomba voor Viktor&Rolfs Spicebomb, Rich Man voor Paco Rabanne’s 1 Million, Demonic en Stranger voor Thierry Muglers Alien en Opus en Heroic voor Yves Saint Laurents Opium.

Laatste moet L’Oréal eens gaan testen, komt de huidig eigenaar van de Saint Laurent-licenties erachter dat je ondanks de verplichte herformuleringen van klassieke parfums (Opium ‘overleefde’ het niet) heel dicht in de buurt van het origineel kunt blijven. Heroic lijkt verdomd veel op het origineel. Wat pure patchoeli toevoegen en klaar. Inhoudelijk doen al die ‘net-als-of’-geuren vooral in de opening niet onder voor het origineel.

Verbazingwekkend hoe close ze zijn. Bij-effect: hierdoor ga je je – zoals Geurengoeroe al eerder meldde naar aanleiding van Miss Glamours Suddenly meets Coco Mademoiselle van Chanel – vragen stellen over de kwaliteit van de echte merken die zo pr-pronken met de vanzelfsprekend beste kwaliteit denkbaar die ze nastreven bij hun ingrediënteninkoop. Echte concurrentie is het natuurlijk niet, ‘oneerlijke’ wel. Want consumenten die zich het echte spul veroorloven, zullen deze klonen nooit een blik waardig gunnen. Misschien een snuf… Andersom misschien wel. En zoals ook al vaker gescheven: wie wil nu een Chanel voor € 7,99, twee voor € 14.00? Je (schoon)moeder, je (schoonvader), je man, vrouw, partner, vriend en/of vriendin zeker niet. Misschien voor de gein als Sinterklaassurprise. Niet voor Moeder- en Vaderdag.

GEURENGOEROE

P.O.P: POPE OF PERFUMES