BASALA SHISEIDO

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op maart 29, 2009
Geplaatst in: GEURENALFABET B. Een reactie plaatsen

HARMONIE TUSSEN WESTERSE PASSIE OOSTERSE INTEGRITEIT

Jaar van lancering: 1993

Laatst bijgewerkt:  29/03/09

Neus: Dominique Preyssas

Varja (een woord in het Sanskriet) is een talisman die oorspronkelijk om de hals hing van boeddhabeelden, en die in de veertiende en vijftiende eeuw werd gedragen door Japanse revolutionairen. Het zou kwaad en chaos verdrijven, en zo de weg vrijmaken naar absolute vrijheid van de geest. Vajra – spreek uit Vasra – werd in het Japans basara of basala.

Het laatste is de inspiratie voor de rode gevlamde geur van het Japanse cosmeticahuis Shiseido, die hiermee ‘een geslaagde harmonie tussen westerse passie en oosterse integriteit’ heeft gecreëerd.

Vertaald naar de moderne tijd moet je Basala zien als een geur voor de ‘nieuwe man’, die volgens Shiseido durft toe te geven aan het feit dat hij niet alleen door zijn intellect (westerse denkwijze) gedreven wordt maar ook door zijn emoties en intuïtie (oosterse denkwijze).

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

De rode kleur van de flacon staat voor bloed, passie en gevoel. Ruik je! Basala heeft de traditionele opbouw van een klassieke, westerse chypre. Dus bergamot die via het hart wordt gelinkt aan eikenmos en patchoeli in de basis. Eerst is er dus de frisse start van bergamot, gevolgd door grapefruit die geleidelijk op smaak worden gebracht met koriander. Nu is het de beurt aan de helder geurende jasmijn die vervolgens een enorme shot zwarte peper krijgt toegediend – het vlammende hart van de geur. Een bloem die als het ware in rook opgaat en ijl wordt. En dat wordt versterkt door de best wel heftige en donkere basis van patchoeli, eikenmos, leer, tabak en musk. Basala: vurig, sensueel en intens karakter.

RUIK & VERGELIJK

Zo intens als Basala ruikt, zo worden ze tegenwoordig nog maar zelden gemaakt. Is een geur rood gestyled, dan kun je er gif op innemen dat je met een ‘explosieve’ en gekruide geur vandoen hebt. Hier nog enkele mannengeuren in vuur en vlam:

Givenchy Xeryus Rouge (1995)
Ferrari Ferrari Red (1996)
Comme des Garçons Series 2 Red Harissa (2001)
Jacomo Rouge (2002)

EAU DE MONSIEUR ANNICK GOUTAL

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op maart 29, 2009
Geplaatst in: GEURENALFABET E, NICHE. Een reactie plaatsen

GERAFFINEERDE GEUR VOOR GERAFFINEERDE MONSIEUR

Jaar van lancering: 1981

Laatst bijgewerkt: 29/03/09

Neus: Annick Goutal

Begin jaren tachtig zijn het couturehuizen als Chanel en Yves Saint Laurent die met seksueel en sensueel geladen campagnes een nieuwe doelgroep willen aanboren: de gewone man in de straat – ook wel bekend als Jan met de Pet – die met een ‘goddelijke’ geur van goede komaf zich helemaal modern en hip waant. En het werkte: Antaeus en Kouros (beide uit 1981) werden binnen mum van tijd immense verkoopsuccessen. En juist op het moment dat couturehuizen voor modernisering kiezen gepaard gaand met verbluffende introducties, presenteert daar een of andere vrouw – ‘schijnt Annick Goutal te heten’ – een concept waarmee de parfumklok een paar decennia (sommigen beweren eeuwen) werd teruggedraaid. In een ouderwets boudoir-achtig decor, presenteerde ze wars van marketing en doelgroepen geuren die slechts een doel hadden: de gebruiker bevestigen in zijn unieke en verfijnde smaak. Niche dus, toen deze aanduiding nog niet bestond. Van de vier geuren die ze dat jaar lanceerde, is Eau de Monsieur het meest ouderwets. In naam, in geuropbouw. En toch: het is geen kopie van een klassieke monsieur-geur. Alleen denk je bij het ruiken ervan eerder aan een man strak in het pak met kasjmiershawl dan aan een hippe casual jeans- en sneakerdrager. Helemaal monsieur dus! En zonder knipoog.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Eau de Monsieur is ouderwets, degelijk. De elegante combinatie van houtige en kruidige accenten geeft je als drager een zeer prettig en verzorgd gevoel. De opening begint citrusfris en  krijgt door cederappel meer ‘diepte’. De basis van Joegoslavisch eikenmos, musk, sandelhout en amber versterken het idee van ‘ouderwets’. En tijdens het dragen heb je het gevoel dat de geur steeds warmer en geraffineerder wordt. Heel erg prettig. Ik heb er in de loop der jaren twee flacons van leeggespoten.

RUIK & VERGELIJK

Staat er voor of achter de naam van een bekend couturehuis ‘monsieur’ dan weet je zeker: dit is een klassieke geur voor – nu gaan we even over platgetreden paden – de man van de wereld die beschikt over natuurlijk aangeboren flair en stijl. Maar hoe klassiek is een ‘monsieurgeur’ eigenlijk? Vergelijk de volgende monsieurs en je weet het… hopelijk.

Chanel Pour Monsieur (1954)
Givenchy Monsieur de Givenchy (1959)
Balmain Monsieur (1961,nieuwe versie 1990)
Rochas Monsieur (1969)

BLV BVLGARI

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op maart 29, 2009
Geplaatst in: GEURENALFABET B. Een reactie plaatsen

KOELTE EN WARMTE SAMENGESMOLTEN

Jaar van lancering: 2000

Laatst bijgewerkt: 15/06/08

Neus: Alberto Morillas

Model: Vanessa Asbert

Flaconontwerp: Bvlgari

Hoe leg je uit dat een nieuwe geur een versmelting van bevroren koelte en gestolde warmte in-een is? De Italiaanse juwelier Bvlgari vloog de internationale beauty- en parfumpers over naar een geografische setting waar je deze mengeling van warmte en koelte letterlijk aan den lijve kunt ondervinden. IJsland dus, bekend van zijn ijskoude winters en warm water hoop opspuwende geizers. Ik was er bij: voor de pers mocht ronddobberen in een geizerzwembad, zagen we in het ruwe en kale landschap op de weg er naar toe allerlei blauwe hints die ons moesten voorbereiden op wat er komen ging: blauwe stenen, blauwe dansende modellen en zelfs blauw geverfde… schapen!

Blv is eigenlijk het ijskoude water dat IJsland omringt maar dan gebottled in een flacon. Wees in gebruik wel voorzichtig want Blv is volgens de juwelier ‘als een koude rilling die in een vurige gloed uitbarst. Niets meer lijkt op zoals het was. Onverwacht en vol contrasten. Kijk, vervolgens in de spiegel: voor je staat de Blv-vrouw, vrij van geest en met een duidelijk sensuele attitude’.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Centraal is deze geur staat gember dat van top naar het hart tot in de basis verschillende ‘karakterwisselingen’ doormaakt. In de opening manifesteert deze prikkelende wortel zich met behulp van bergamot als een fris-koude tinteling – symbolish voor de energie en geestdrift van de draagster. Vervolgens met is met hulp van vanille, wysteria (blauwe regen) en acacia dat gember zijn warm-sensuele kant kan vrijgeven. Mooi gedaan: de gember wordt hierdoor warmer, zachter, lomer en nog geler als het ware. Het effect: de geur wordt hierdoor symbool ‘voor de onvoorwaardelijke passie en verleiding van de draagster’.

Dankzij de vlasbloem, toevallig ook blauw (foto) en waar lijnzaad van wordt gemaakt, hoe die ruikt… ik weet het niet, krijgt de Aziatische wortel volgens de neus een extra vrouwelijke touch. In de basis tenslotte geven musk en sandelhout aan gember volheid en diepte. In 2002 verscheen Blv Absolute waarin de gember-vanille-combinatie werd versterkt.

RUIK & VERGELIJK

Kun je gember in een geur duidelijk herkennen? We gaan nog een stap verder: kun je gedroogde gember van verse onderscheiden? Hieronder een aantal geuren met opvallende gemberaccenten.

Claude Montana Parfum de Peau (1986)
Roger & Gallet Eau de Gingembre (2003)
Serge Lutens Five O’Clock au Gingembre (2008)
Byredo Chembur (2008)

KNIZE KNIZE TEN

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op maart 29, 2009
Geplaatst in: GEURENALFABET K, KLASSIEKERS DIE JE GEROKEN MOET HEBBEN, VINTAGE. Een reactie plaatsen

THE GENTLEMAN’S COLOGNE

Jaar van lancering: 1924

Laatst bijgewerkt: 07/06/12

Neus: Vincent Roubert

Flaconontwerp: Ernst Dryden/Alfred Loos

Er zijn van de geuren die om de zoveel jaren ontdekt worden door een nieuwe generatie. Zoals Knize Ten. Een klassieker die sinds zijn verschijnen niet uit roulatie is geweest. Dat is knap. Te meer als je bedenkt dat er nooit met deze geur is geadverteerd. De reden? De naam Knize Ten is omringd met veel mystiek. En dan met name de uitwerking ervan op het andere (en hetzelfde) geslacht. Daar gaan de vreemdste verhalen over rond. De mystiek is zo te ontrafelen. De uitwerking… daar moet je in geloven.

Want Knize is de naam van een kleermaker. In 1858 in Wenen opgericht door Jozef Knize, een Tsjechische kleermaker, door de winkel over te nemen van ene J. Einsle. Door het leveren van ‘spitzenqualität’ wordt hij leverancier van het Oostenrijkse keizershuis en kleedt hij bekende persoonlijkheden uit de adellijke, artistieke en financiële milieus. In 1902 neemt bankier Albert Wolff het bedrijf over en geeft de leiding aan zijn vrouw Gisela.

Die nodigt in 1909 architect Adolf Loos uit een nieuwe facade van het verkooppand te bouwen – nog steeds te bewonderen in Grabenstraat 13. In 1921 wordt ontwerper en illustrator Ernst Dryden, leerling van Gustav Klimt aan de Kunstgewerbeschule, aangetrokken. Door zijn ontwerpen kreeg Knize een designersimago en werd het huis ook ver over de landsgrenzen beroemd. Er werden winkels in Berlijn, Parijs, Londen en zelfs New York geopend.

Hij ontwierp ook het logo, de reclamecampagnes en was de bedenker van het Knize Ten-geurconcept waarvan het nummer slaat op ‘de höchste Vorgabe’ bij het polospel – voor de Dryden hét ultieme symbool van elegantie. Aan de zwart-wit-verpakking en op de bijgesloten folder, zie je op welke klanten Knize in de jaren twintig zich richtte: elegante mannen met savoire-faire en joie-de-vivre die regelrecht lijken gewandeld uit de romans van Scott Fitzgerald. Ingetogenheid is nog een kenmerk van dit soort levensgenieters – de geur wordt niet voor niets omschreven als de ‘the gentleman’s cologne’. Nou, en dat kun je van de geur niet bepaald zeggen. Knize Ten wordt wel omschreven als een zeer ouderwetse macho-geur die met ‘rookgordijnen’ zijn intenties verkondigt. Want sommige vrouwen (en mannen) moeten bij het ruiken van dit animale parfum maar aan één ding denken: ‘naar bed, en wel snel een beetje!’

Waar of niet, het blijft een interessant gegeven: weet een parfum letterlijk de andere (of zelfde)e sekse te lokken? Dat is wat anders dan wat de laatste decennia zoveel geuren met hun campagnes suggereren: door het te gebruiken als slogan: ‘ben je klaar voor seksuele overgave’ (Calvin Klein Euphoria uit 2005), terwijl de geur zelf dat basic instinct-gevoel niet bepaald weet op te roepen. Nou, Knize Ten wel.

Leuk: wil je jezelf of een ander verrassen en heel lang genieten van deze geur? Vraag dan in de speciaalparfumerie of ze een eenliterflacon voor je willen bestellen. Die wordt – origineel – geleverd in een houten kist gevuld met stro met op de deksel het Knize-logo gebrand.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Het geheim van Knize Ten: leer. En dat word je vanaf het begin eigenlijk direct op getrakteerd. Wil zeggen, door de frisse opening – als een komeet die schiet door de nacht – van bergamot, citroen, sinaasappel en petitgrain ruik je al een soort van aangename, maar ruige warmte. Hoe langer op de huid, hoe duidelijker zich dan het hart openbaart van ‘stoere bloemen’. Ofwel ‘gekruide’ anjer, roos en geranium die hun vurige temperament zien stijgen door rozemarijn en een pittige nootmuskaatnoot. En dan in één keer, neem je een strakke houtnoot waar die toch zacht aandoet.

Dat komt omdat het ceder- en sandelhout en het mos zijn besprenkeld met iris. En dan, en dan: ben je er klaar voor, begint de leernoot pas echt te werken. Extra opwindend gemaakt door bevergeil en musk. Heel mooi: ondanks deze animale ruwheid, neem je ook een zekere zachtheid waar. Alsof het leer is opgepoetst er met amber en daarna ‘afgelakt’ met vanille. En dat gemaakt van, zoals de huidige producent Caswell-Massey beweert, overwegend natuurlijke grondstoffen. Ruik je.

RUIK & VERGELIJK

Leergeuren staan in de parfumerie gelijk met dierlijk en intens. Maar een leernoot hoeft niet altijd overrompelend te zijn. Want afhankelijk van de omringende ingrediënten wordt leer zacht en subtiel – denk bijvoorbeeld aan de geur van suède – dan wel of intens en animaal.

Opvallend: leergeuren worden nu geassocieerd met mannen. Was vroeger anders en de nichesector denkt daar tegenwoordig ook zo over: leer er is voor hem en haar!

Vintage-leer:

Caron Tabac Blond (1919)

Chanel – Les Exclusifs – Cuir de Russie (1924, 1983)

Lancôme – La Collection – Cuir (1937, 2008)

Niche-leer:

Serge Lutens Cuir Mauresque (1996)

L’Artisan Parfumeur Dzjing! (1999)

Giorgio Armani – Armani Privé – Cuir Améthyste (2004)

Guerlain – L’Art et la Matière – Cuir Beluga (2005)

Parfums d’Empire Cuir Ottomane (2006)

Tom Ford – Private Blend – Tuscan Leather (2007)

Heel nieuw leer:

Carner Cuirs (2o11)

Givenchy – Les Parfums Couture – Pi Leather Edition (2012)

FRAGILE JEAN PAUL GAULTIER

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op maart 29, 2009
Geplaatst in: GEURENALFABET F. Een reactie plaatsen

DE ‘FRAGIELE’ MAAR ÜBER-SENSUELE VROUW

Jaar van lancering: 1999

Laatst bijgewerkt: 29/03/09

Neus: Francis Kurkdijan

Model: onder meer Erin O’Conner

Art director: Jean Paul Gaultier

Wanneer je als ontwerper te boek staat als provocateur en ‘enfant terrible’ en je eerste parfum – inmiddels omgedoopt tot Le Classique uit 1994- overtreft alle verwachtingen, dan verwachten collegae en pers dat je opvolger nog origineler, lekkerder en (in geval van Gaultier) maffer oogt en ruikt. Geen makkelijke opgave. Waarschijnlijk de reden waarom Gaultier voor een juiste aanleiding zocht om zijn tweede parfum te lanceren. Het werd haute couture. Sinds hij hier in 1997 mee startte, rijpte in hem het idee een heus coutureparfum te lanceren. Het begrip ‘breekbaarheid’ vormde de inspiratiebron. Voor Gaultier is haute couture breekbaar. De Fransen hebben hier een beter woord voor ‘fragile’ – fragiel wordt in het Nederlands heel weinig gebruikt – de term die je ook ‘gestempeld’ ziet op verpakkingen van kunstwerken wanneer die voor een tentoonstelling in kisten getransporteerd worden – zie de verpakking.

Gaultier heeft woord gehouden: Fragile is in alle opzichten een opvallende geur. Heel klassiek maar verpakt in een gagdet: een toeristische ‘sneeuwbol’ dit keer niet gevuld met een kerstman, Eiffeltoren of vrijheidsbeeld die na flink schudden ‘ondersneeuwt’, wél een model in een dramatische zwarte couturejurk die bij gebruik wordt besprenkeld met een gouden confetti-regen. Grappig: tijdens de ontwikkeling van de flacon, had hij eerst een poppetje in de flacon gestopt met beide handen omhoog, maar dat riep toch te veel een associatie op met verdrinkingsnood… Jammer alleen dat beide sommige flacons de gouden regen verstopt raakt in het verstuiverslangetje.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

De tuberoos is eigenlijk een lelie waarvan de bloesems een zoete en zware geurspoor verspreiden door liefhebbers omschreven als bedwelmend en overrompelend met een romig en boterachtig effect. Sterker nog, een parfum waarin de hoofdrol is weggelegd voor de tuberoos werkt als een afrodisicum. Minder chic gezegd: de tuberoos is gewoon geil… eigenlijk niet zo vreemd als je weet dat tuberoos bij de Mexicaanse indianenstammen eeuwenlang werd gebruikt als een soort viagrapil avant la lettre.

Dat weinig mensen de erotiserende invloed van de tuberoos hebben ervaren, heeft te maken met de al jaren durende tendens van lichte en waterachtige geurtjes. En de prijs: tuberoosolie geldt als een van de duurste ingrediënten in de parfumindustrie. Het is Gianni Versace geweest die deze oorspronkelijk uit Mexico afkomstige bloem met het parfum Blonde (1995) in ‘bredere’ kring populair heeft gemaakt.

Francis Kurkdjian creëerde op verzoek van Gaultier Fragile, ook helemaal vol van tuberoos. Bleek nog niet zo makkelijk, want na de introductie werd Fragile toch als te heftig – inmiddels bestaat er een lichtere versie – ervaren. Volgens de regels is een klassieke tuberoosgeur een compositie van oranjebloesem, ylang-ylang, roos, jasmijn en tuberoos. Aan de parfumeur de opdracht daar de juiste verhoudingen voor te vinden en er zijn eigen geheime smaakmakers aan toe te voegen.

Kurkdjian pakt het iets anders aan. Hij begeleidt de tuberoos in de opening met frambozenblad en oranjesbloesem die dus de bloem een zoete toets geven. Verder roze peper en niet nader omschreven kruiden die volgens met nog meer tuberoos in de basis zich in de basis hechten aan witte houtsoorten en witte musk. Alleen, het nadeel van Fragile en eigen aan een solifleur van tuberoos: je ruikt eigenlijk alleen maar de bloem. Heel moeilijk om te temmen en er een echte originele draai aan te geven.

RUIK & VERGELIJK

De tuberoos is, hetzij ‘bescheiden’, bezig met een comeback. Hiervan getuigt niet alleen de herlancering van dé tuberoosgeur Fracas, maar ook:

Robert Piguet Fracas (1949)

Annick Goutal Tubéreuse (1984)

Serge Lutens Tubéreuse Criminelle (1998)

Frédéric Malle Carnal Flower (2000)

Michael Kors Michael Kors (2002)

Estée Lauder – Private Collection – Tuberose Gardenia (2007)

By Kylian Beyond Love (2007)

DÉLICES CARTIER

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op maart 29, 2009
Geplaatst in: GEURENALFABET D. Een reactie plaatsen

EEN BLOEM ONTSNAPT UIT EEN DROOM

EEN KOSTBAAR GEHEIM DAT JE DIRECT WILT DELEN

Jaar van lancering: 2006

Laatst bijgewerkt: 29/03/09

Neus: Christine Nagel

Dat is best wel snel: twee jaar na de lancering van het ongewone Le Baiser du Dragon, presenteert Cartier Délices. En het is, zoals we van de Parijse juwelier gewend zijn, een opvallende geur geworden: rood, fris, helder en sprankelend met een chique onderlaag. Het effect dat je als vrouw ‘moet’ ondergaan bij het openen van de ‘kersvormige’ flacon ligt in de naam besloten.

Délices betekent verrukkingen en is tevens de naam van een juwelenlijn. Cartier gebruikt nadrukkelijk het meervoud omdat de geur ‘samengesmolten verrukkingen zijn, verrukkingen van zijde en huid waarvan de verbazingwekkende levendigheid de begeerte aanwakkert’. Toe maar.

Een parfum dus voor de vrouw op veroveringspad! Een parfum dus voor de vrouw die behoefte heeft aan een kostbare vlucht, een slok stoutmoedigheid en lichtheid. En dit uiteraard in een chique setting. Zie je direct aan de flacon. Vrouwelijk en in de grote traditie van de decoratieve accessoires van het huis. Ofwel: ‘Een allegorie van glas, een gestileerde bloem als het ware ontsnapt uit een droom en teruggebracht tot de aan  grenzen van het figuratieve’ – come again? – die, wat mij betreft, wel in kristal uitgevoerd had mogen worden.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Délices opent rood-roze en origineel. Eerst is er de frisse sensatie van Siciliaanse bergamot waarvan het frisbloemige, citrusachtige karakter wordt versterkt door roze peper en ‘berijpte griotte’ (foto maar zonder rijp) ook wel bekend als amarelle of ‘zure kers’. Het is voor het eerst dat kersen zo geprononceerd in een parfum zijn verwerkt.

Het hart van deze verrukkingen wordt aangevoerd door ‘een trilogie van jasmijn’: roze, witte en gele jasmijn vermengd – zouden die per kleur nu anders ruiken?  – de frisse fresia en het teder, zoete viooltje. De afronding die ‘de allure van de boodschap voltooit’ koppelt sensualiteit aan ‘diepgang’. Voor het eerste zorgt de naar rum en vanille ruikende tonkaboon en warm amber, voor het laatste een gulle dosis zonnig en melkachtig sandelhout.

In 2007 verscheen een fris-fruitige versie van Délices. En Cartier haakt hiermee in op de rood-fruit-in-overdosis-trend en werd samengesteld door de in 2005 aangestelde ‘vaste’ neus van de juwelier, Mathilde Laurent. Het verschil ruik je vooral in de opening van Délices Eau Fruitée door de toevoeging van bergamot, mandarijn en het steeds hipper in geuren wordende rabarber.

RUIK & VERGELIJK

Tijd voor een kleine les parfumsgeschiedenis van Cartier. En het leuke: aan elke tak van de parfumboom bloeit wel een versie van de juwelier.

Cartier Must (1981)
Cartier So Pretty (1995)
Cartier Le Baiser du Dragon (2004)

Y YVES SAINT LAURENT

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op maart 28, 2009
Geplaatst in: GEURENALFABET Y, KLASSIEKERS DIE JE GEROKEN MOET HEBBEN. Een reactie plaatsen

DE VROUW DIE HET LEVENSGEVOEL VAN

YVES SAINT LAURENT BEGRIJPT

Jaar van lancering: 1964

Laatst bijgewerkt: 28/06/08

Neus: Michel Hy

Model: onbekend

Het is 1964 en al weer twee jaar geleden dat Yves Saint Laurent zijn couturesalon heeft geopend na zijn plotselinge ontslag als ontwerper bij Christian Dior. Het succes – zijn shows leveren Yves direct wereldwijd respectabele klanten op – is de reden om zijn naam aan meer producten met een chique aura te verlenen.

Het meest voor de hand liggende product: parfum. En zo geschiedde. Yves nam een model in een slank afgeklede avondjapon. Kamde haar haren strak naar achteren en liet haar ogen met geraffineerde make-up ‘spreken’. Vervolgens vraagt hij haar of ze haar armen sierlijk omhoog wil doen. Et voilà: je krijgt een silhouet die de naam van het parfum symboliseert.

In de jaren zestig van de vorige eeuw was de lancering van een coutureparfum nog een bijzondere happening. Het jaar voor Y (spreek uit als Y grecque) presenteerde alleen Christian Dior een nieuw parfum: Diorling. En in het jaar daarna zien we de introductie van slechts één coutureparfum: Jean Patou’s Câline. Met andere woorden: aandacht van pers en publiek verzekerd. En doordat de naam Yves Saint Laurent door zijn verleden met Dior ‘op ieders lippen lag’, mag het niet verbazen dat Y een eclatant succes werd dat voortduurde tot aan de jaren negentig.

Na het vieren van het dertig jarig jubileum in 1994, leidt Saint Laurents premièreparfum een beetje een schaduwbestaan. Ben je op zoek naar een helder, transparant chypre-parfum met een mooie zwoele ondertoon, vraag dan eens naar Y.  En sinds 2011 is de geur onderdeel van La Collection – iconische parfums van Yves Saint Laurent opnieuw gebotteld om het vijftigjarig bestaan te vieren van het (voormalige) couturehuis.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Y is een nieuwe en verfrissende kijk op het chypre-concept: fris en warm tegelijkertijd. Fris ruikende bloemen bepalen voor een groot deel het karakter: sensuele narcis, sensuel-frisse hyacint en honingachtig kamperfoelie. Wat een originele combinatie.

En die worden zacht en beetje zoet, maar niet te krachtig ondersteund door gardenia en roos. De basis is een sensuele mix van poederig iris, aads patchoeli en aards vetiver. Maar het geheim is toch wel een pittige civetinjectie die ondergedompeld lijkt in benzoïne. En tussen alle noten door, neem je af en toe ook een vleugje perzik waar.

RUIK & VERGELIJK

OK, je moet echt diep in de parfumbusiness zitten om de handtekening van een neus te ontdekken. Zo ook voor de geuren van Michel Hy. Zijn kracht: parfums voorzien van een aangename lichtheid, vaak aangemoedigd door aldehyden. Ruik je ook in andere creaties van hem. Moet je wel voor op zoek, want niet meer te koop in de reguliere parfumerie.

Nina Ricci Farouche (1974)

Balmain Ivoire (1979)

Paco Rabanne Calandre (1969)

CE SOIR OU JAMAIS ANNICK GOUTAL

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op maart 28, 2009
Geplaatst in: GEURENALFABET C, NICHE. Een reactie plaatsen

HET LAATSTE PARFUM VAN ANNICK GOUTAL

HET MEEST FIJNZINNIGE PARFUM VAN ANNICK GOUTAL

Jaar van lancering: 1999

Laatst bijgewerkt: 14/09/12

Neus: Annick Goutal

Flaconontwerp: Annick Goutal/Joël Desgrippes

Ce Soir ou Jamais is Annick Goutals parfumtestament; kort na de voltooiing overleed ze aan de ziekte die haar jarenlang in haar greep had. Het idee ervoor speelde al jaren in haar gedachten. Ze liet de naam in 1985 vastleggen (onder dezelfde naam verscheen in 1927 trouwens al een parfum van Offenthal). En aan de ontwikkeling werkte ze ’in het geheim‘. Ze liet er af en toe wat over los: ‘Ik heb het veertien jaar in mijn geest laten rijpen. Het is een vrouwelijk parfum waarvan mannen lyrisch raken, het is een manifestatie van sublieme vrouwelijkheid die niet vermindert en dus onvergetelijk is’.

Brigitte Taittinger Warren, directrice Annick Goutal Parfums, herinnert zich het nog allemaal, zoals blijkt uit een interview in de Franse marie Claire: ‘Annick had zich in de strijd geworpen als betrof het een aangenomen uitdaging. Niets verder was belangrijk. Hetgeen zij wilde zou een vermogen kosten. Op een zekere dag zei ik: ‘Jij wilt het onmogelijke. We maken het duurste luchtje sinds het ontstaan van de mensheid. Voor die prijs verkopen we misschien 300 flesjes aan collectioneurs. Maar zij antwoordde: ‘Jij begrijpt er geen snars van. Bij een parfum draait alles om geur. De Turkse roos blijft erin. De overige 160 ingrediënten blijven erin. Ik verander niets en ik haar er niets uit. Het is alles of niets!’ Toen ontstond een race tegen de klok. Want Annick lag vanaf maart weer in het ziekenhuis. Hoe meer ze achteruit ging, hoe meer ze behoefte had om te creëren, hoe meer ze streefde naar perfectie. Voor haar was Ce Soir ou Jamais een bekroning en een pijnlijk afscheid omdat ze wist dat zij het eindresultaat wellicht niet zou zien’.

Dat is gelukkig niet gebeurd. En kon ze tevreden vaststellen dat de flacon die ze in gedachten had perfect uitgevoerd was. Het is gebaseerd op een antiek beursje dat ze ooit aan het begin van haar parfumcarrière had gekocht. Ze liet het aan de ontwerper Joël Desgrippes zien en zei: ‘Dit is wat ik wil, als ik dit beursje op tafel zet wil ik deze levendigheid, deze beweging zien. Ik wil die mooie afwisseling van doorzichtig en ondoorzichtig glas van de flacons van Lalique uit het begin van deze eeuw’ – zie foto onder aan

Leuk detail: in 1999 verschenen ook grote geuren van Dior (J’adore), Hermès (Hiris), Lalique (Le Baiser) en Van Cleef & Arpels (Birmane) en L’Artisan Parfumeur (Dzing!), maar Brigitte Taittinger Warren wist Annick Goutal te verzekeren, dat wat de ontvangst betreft ‘ze niets te vrezen hadden’. En ze heeft gelijk gekregen: Ce Soir ou Jamais verbaast (nog steeds) door zijn complexiteit en pure helderheid. Tenslotte: Ce Soir ou Jamais is een prachtig afscheid, niet alleen voor Annick Goutal maar ook voor de parfumwereld in het algemeen op de drempel van het nieuwe millennium.

Want met dit parfum gaf Annick Goutal een duidelijk teken af: parfums overtuigen alleen wanneer ze een ziel en een verhaal hebben. En raar maar waar, na haar dood zien we de sterke en bijna niet te stoppen opleving van hetgeen zij ooit was begonnen: het ene nieuwe nichemerk na de ander opent zijn deuren. En de klassieke leveranciers hebben zich ook flink achter de oren gekrabt. Ze zijn, zo lijkt het, in groepstherapie gegaan. De uitkomst van deze bezinningsbijeenkomst: ook aan parfums waarin de marketing het moet afleggen tegen creativiteit en bezieling, wordt weer veel ruimte geboden.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

‘Een vrouwelijk parfum waar mannen lyrisch van raken’. Aldus Annick Goutal. En het klopt. Er zijn verhalen bekend van vrouwen die bij het dragen van dit parfum mannen achter zich aan kregen, tot aan het hinderlijke toe. Geloof je in het cliché dat met parfums mannen als was worden in je handen, dan is Ce Soir ou Jamais het prototype. Let wel: de man die dit parfum ‘begrijpt’ heeft net zoals de draagster – hier volgt weer een cliché – gevoel voor raffinement verpakt in een ondefinieerbaar aura.

En nu de ingrediënten. En dat is vervelend. Annick Goutal geeft de code van Ce Soir ou Jamais niet prijs. Het enige wat ze erover kwijt wil: Turkse Roos (de knoppen), jasmijn, ambrette en kruidnagel.

Wat je ruikt is de roos in al zijn zoete, fluwelen, poederige, bloemige en tegelijkertijd ruwe verfijning. De andere 147 ingrediënten blijven geheim. Maar als je het een keer weet, dan ruik je de ambrette en kruidnagel heel goed, ze geven aan de andere rozen een muskachtige en poederig-gekruide toets.

RUIK & VERGELIJK

Helemaal vergeten te vertellen: wat een prachtnaam voor een geur. En Ce Soir ou Jamais vergelijken met andere parfums is heiligschennis. Wel moet je weten dat Annick Goutal nog een aantal geuren heeft gemaakt waarin de roos de hoofdrol speelt.

Annick Goutal Rose Absolue (1984)

Annick Goutal Heure Exquise (1984)

Annick Goutal Rose Splendide (2010)

EAU D’ORANGE VERTE HERMÈS

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op maart 28, 2009
Geplaatst in: GEURENALFABET E, KLASSIEKERS DIE JE GEROKEN MOET HEBBEN. Een reactie plaatsen

DE EERSTE MODERNE EAU DE COLOGNE

Jaar van lancering: 1979

Laatst bijgewerkt: 21/04/09

Neus: Françoise Caron (in ieder geval nieuwe versie 1999)

Model: Chris McMillen

Als je zoekt naar een klassiek mega-fris water dan heb je aan Eau D’Orange Verte een hele goede. Hoewel niet echt revolutionair qua samenstelling, is het uitgangspunt het zeker wel. In een periode dat het gebruik van eau de cologne – afgezien van een trouwe groep liefhebbers – bijna op sterven na dood was, presenteert hét luxe ledermerk van Parijs een nieuwe variatie op dit watertje dat door zijn hoge alcoholpercentage zorgt voor instantfrisheid. Dus heb je het even te warm, heb je behoefte aan een frisse bui van vitaliteit; een gulle dosis Eau d’Orange Verte zorgt ervoor! Voor de die hard-fans is er zelfs 400ml-flacon

WAT RUIK IK EIGENLIJK?  

Ik ken weinig geuren die zo enorm en aanstekelijk fris openen. Het lijkt net of alle citrusvruchten per direct worden geraspt en vermengd met ijskoud water. Eau d’Orange Verte bevat dan ook een aanstekelijke mix van bijna alle klassieke citrusvruchten denkbaar. De groene colognegolf zet zich in beweging met fris-bloemig bergamot, zoete sinaasappel, cologne-achtig oranjebloesem, cologne-achtig petitgrain, scherpe citroen en zacht-zoete mandarijn. Nou, vooruit een heel klein beetje exotisch fruit – mango en papaya – voor de moderne toets. Mooi is de toegevoegde noot van munt. Maakt het geheel extra groen en extra fris en ijzig. De basis verenigt patchoeli en eikenmos en garandeert dat deze instantfrisheid van de cologne niet stand pede vervliegt.

RUIK & VERGELIJK

Voor sommigen kan de geur nog intenser, voor anderen mag die wel wat zachter. Aan beide verzoeken is inmiddels voldaan met respectievelijk

Hermès Eau d’Orange Verte Intense (2004)
Hermès Eau d’Orange Verte Douce (2005)

EAU DE COLOGNE BELEEFT ONDER AANVOERING VAN MARC JACOBS EEN REVIVAL. EN HET LEUKE: DIT STERKE WATER DOET NIET AAN GESLACHTS- EN SEIZOENSDISCRIMINATIE.

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op maart 28, 2009
Geplaatst in: TRENDS TOEGELICHT. 4 reacties

TOT VOOR KORT WERD EAU DE COLOGNE GEASSOCIEERD MET HET OUDERWETSE (GROOT)OMAATJE DAT DES ZONDAGS ENKELE DRUPPELS OP HAAR ZAKDOEKJE SPRENKELDE. DAT BEELD IS INMIDDELS ACHTERHAALD. DOOR DE NICHE-SECTOR IN DE JAREN TACHTIG EN NEGENTIG OPNIEUW OP DE PLANK GEZET, HALEN STEEDS MEER NICHE- EN MAINSTREAM-MERKEN DE OUDE RECEPTUUR VAN HET KEULSE WATER UIT DE ARCHIEVEN.

Volgens verschillende marktonderzoeken zoeken steeds meer consumenten – en dan met name de early adopter – in zijn speurtocht naar aardse goederen, merken en producten met een interessant verhaal. Het liefst gezet in een luxueus en elegant kader en gelardeerd met historische weetjes en anekdotes. Als het even kan: graag een vleugje authenciteit en vakmanschap, dat spreekt vanzelf. En presenteer je dit alles vol overtuiging, dan is de fijnbesnaarde klant bereid dieper in de buidel te tasten. Nou dan heb je aan eau de cologne een goede. De geschiedenis ervan leest als een Hollywoodscript en kan tevens dienen als case study voor business schools – eau de cologne geldt namelijk als een van de eerste geslaagde voorbeelden van globalisering van de markteconomie.

In het kort: wie zich nu de uitvinder van het oorspronkelijke wonderwater mag noemen, daarover verschillen de historici. Zowel het Franse parfumhuis Roger & Gallet als het Duitse Mülhens beweren het oerrecept te bezitten van ‘aqua mirabilis’, zoals het toen genoemd werd. De voorganger van de eerste (Jean-Marie Farina) zou het al in 1695 in Parijs hebben gekregen van ene Jean-Paul Féminis, de tweede in 1792 in Keulen van een monnik als trouwcadeau. Het is vooral Wilhelm Mülhens die de potentie van dit Kölnisch Wasser, zoals hij dit wonderwater inmiddels was gaan noemen, onderkent. Hij opent een fabriek aan de Glockengasse.

 

En dan bezetten in 1794 de Franse revolutietropen het Rijnland. Om orde te krijgen in de wirwar van straatnamen en het inkwartieren te vergemakkelijken, beval de Franse commandant ook in Keulen alle huizen doorlopend te nummeren. Mülhens’ bedrijf kreeg 4711. Dat bracht de jonge ondernemer op een briljant idee: hij deponeerde dit nummer als handelsmerk. Ook aan geluk ontbrak het Mülhens niet. Tegenover zijn bedrijf was een drukbezochte paardenpost. De talloze (handels)reizigers kochten voor hun vertrek vaak een paar flessen. Dat verklaart waarom 4711 snel over de grenzen bekend was. Bovendien stuurden vele Franse officieren het als geschenk naar het thuisfront. Omdat zij Kölnisch Wasser niet konden lezen, laat staan uitspreken, vertaalden ze het met Eau de Cologne.

In 1810 eist Napoleon Bonaparte dat alle geheime recepten voor geneesmiddelen – door zijn hoge alcoholpercentage werd eau de cologne ook oraal genuttigd en deed ook perfect dienst als wondontsmetter – openbaar gemaakt moesten worden. De inmiddels verschillende producenten (met ieder een eigen geheim recept) voelden daar weinig voor en besloten Eau de Cologne voortaan aan te prijzen als ‘geurwater voor uitwendig gebruik’. Zo voorkwamen ze dat de Franse keizer het recept in handen kreeg van het water waaraan hij zo verslingerd was: volgens overlevering gebruikte hij zestig flessen per maand. Ook andere keizerlijke en koninklijke hoven waren zo gecharmeerd van eau de cologne dat ze enkele parfumhuizen bevorderden tot hofleverancier.

Zo’n stempel van goedkeuring maakte toen (en nu) nog steeds indruk op het gewone koperspubliek. En van Richard Wagner is een brief bewaard gebleven waarin hij, gezien zijn grootschalige verbruik, 4711 om korting vraagt. In de loop der tijd ontwikkelen bijna alle parfumhuizen (bekend en onbekend) en zelfs grootwarenhuizen (Delhaize, Hema) hun eigen variaties op het Kölnisch Wasser dat zich van andere reukwaters onderscheidt door zijn uitgesproken citrusboeket vemengd met rozemarijn en lavendel. De geur is verkwikkend en verfrissend en daarom eigenlijk met geen enkel ander ‘parfum’ te vergelijken. Toch bleef 4711 het meest succesvol: er werden fabrieken geopend in Rusland, Brazilië, Egypte, Guatamala en zelfs Japan.

 

Wat ook opvalt aan eau de cologne is de prijs: van zeer pittig tot bijna ‘voor de geef’. Zo kon je nog niet zo heel lang geleden met je eigen flesje naar bijvoorbeeld de Hema om dat te laten vullen met een door het warenhuis zelf gebrouwen variatie. Alleen kochten de vaste afnemers, (over)grootmoeders, dit steeds minder. De reden: ze stierven uit. Niet alleen de Hema zag zijn clientèle afnemen. Ook in het land met het hoogste verbruik – Frankrijk – zagen niet alleen de chique leveranciers als Roger & Gallet, Guerlain en Creed, maar ook de lokale Hema’s (Prisunic en Monoprix) de omzet dalen. Vergrijzing, maar ook de concurrentie van meer complexe en geraffineerde geuren waren de oorzaak. Het ouderwetse ‘odekolonnetje’ rook hiermee in vergelijk wel erg simpel en eendimensionaal. De opkomst van de designergeuren (Hugo Boss, Davidoff, Giorgio Armani en Ralph Lauren) speciaal gemaakt voor een jonger publiek deed de eau de cologne ook niet veel goed.

Bvlgari probeert als eerste het tij te keren. Met jaarlijks gemiddeld 500 nieuwe geuren in het midden- en topsegment, besefte de Italiaanse juwelier dat het met zijn parfumpremière op moest vallen. En dat deed Eau de Cologne au Thé Vert in 1992. Het was anders: in een prachtige flacon (inclusief een ouderwetse peerverstuiver), voorzien van het vernieuwende ingrediënt groene thee (dat tegenwoordig ongeveer overal in zit) was het ook nog eens ‘unisex’. Inmiddels geldt dit ‘theewater’ als klassiek en werd het uitgebreid met een witte en rode variant. Sindsdien verschijnen er steeds vaker en meer vernieuwende versies. De meeste neo-colognes baseren zich op het beproefde basisrecept van 4711 dat door zijn hoge alcoholpercentage eigenlijk direct vervliegt. Dat verklaart waarom eau de colognes vaak in grote flacons zitten die uitnodigen tot een verfrissende ‘splash’, de Amerikaanse benaming. De nieuwe generatie valt op door een hoge mate van verfijning en een soms, op z’n zachtst gezegd, merkwaardige ingrediëntenkeuze. Je kunt het niet zo gek noemen of het drijft in eau de cologne: gembercake, caramel, walnoot, rooiboos, komkommer, tuinboontjes, doperwten, zuurstok…

 

Een ander fenomeen is de herontdekking van doodgewaande merken. Zo stamt dé cultcologne Colonia van Acqua di Parma uit 1916. Het dankt zijn status aan zijn populariteit onder Hollywoodsterren in de jaren veertig tot en met zestig. Notoire gebruikers toen: Ava Gardner en Frank Sinatra. Notoire gebruikers nu: mevrouw en meneer Ritchie. Ook heel chic, want oud en gelieerd aan de voormalige heersers van Genua: S.Frecceri. En grote kans dat binnenkort een verloren gewaand recept wordt herontdekt. Het is daarom vreemd dat Proctor & Gamble in 2007 besloot om 4711 in de etalage te zetten. Er zijn genoeg art directors en regisseurs die deze allereerste instantverfrisser met behulp van een paar celebrities een eigentijdse uitstraling willen geven. Succes verzekerd. Inmiddels heeft zich een koper gemeld die – heel slim – de beroemde naam gekoppeld heeft aan een nieuwe lijn eau de colognes die wat presentatie verdacht veel lijkt op een fusie tussen Acqua di Parma en Guerlain.

 

Hieronder een chronologisch overzicht van een klassieke, moderne en onbekende Keulse watertjes

Mülhens 4711 (1792)
De oudste, maar niet de verfijnste. Heb je eenmaal het vooroordeel overboord gezet, dan merk je dat dit simpele citruswatertje toch aangenaam odeurt en doet wat het moet doen: verkwikking schenken.

S.Frecceri Acqua di Genova (1853)
Typisch voorbeeld van een door de nichetrend hertontdekt, bijna vergeten merk. Geldt nu met Colombus als hét exportproduct van Genua. Traditioneel boeket van bergamot, sinaasappel, lavendel en rozemarijn.

Guerlain Eau de Cologne du Coq (1894)
Van de talloze eau de colognes die Guerlain lanceerde, houden twee stand: Eau de Cologne Impériale (1853) en Eau de Cologne du Coq. Met recht. En niet alleen door de presentatie; ook de inhoud siert. Simpel maar elegant: lavendel, citroen, bergamot en rozemarijn gebrouwen tot een fris-zacht water dat het begin van de lentedag verbeeldt.

Acqua di Parma Colonia (1916)
Goed voorbeeld van een klassieke eau de cologne: een aangenaam fris en ‘droog’ watertje. Komt door de hoge concentratie aan zuivere citrus- en lavendelessences in combinatie met Bulgaarse rozen, ongewoon voor een eau de cologne.

Hermès Eau d’Orange Verte (1979)
Elk Frans luxemerk heeft op z’n minst een snel vervliegend water in zijn collectie. Hermès heeft er twee. Eau d’ Hermès (1951) en Eau d’Orange Verte. Beschouwd als een van de lekkerste. Bitter, ‘droog’ en toch ruikend naar citrus.

Annick Goutal Eau d’ Hadrien (1981)
Door de vele fans omschreven als de citrusgeuren der citrusgeuren. Veel Citroen, cipres en grapefruit. Wat een elegante frisheid! Je zou het bijna gaan drinken!

Clarins Eau Dynamisante (1987)
De eerste eau die meer dan verkwikt. Het verzorgt en ‘voedt’ de huid ook. Lekker ‘scherp’ van geursensatie. Komt door de puur natuursamenstelling op basis van aloë (rustgevend), karwei (idem), ginseng (stimulerend) en gember (idem).

L’Occitane Thé Vert  (1999)
Verheerlijkt het goede leven van de Provence. De zon schijnt er altijd en in alle producten. Ook al worden de ingrediënten buiten de Provence-grenzen geplukt. Zoals Thé Vert. Een geslaagde kopie van de groene thee-trendsetter Bvlgari.

Frederic Malle L’Eau D’Hiver (2000)
Geschreven’ door parfumeur Jean-Claude Ellena, ook verantwoordelijk voor Bvlgari’s groene theewater. Wordt gezien als het eerste ‘warme’ water dat je toch een fris gevoel geeft. En daarvoor had hij slechts heliotroop, iris en honing nodig.

Cartier Eau de Cartier (2001)
Dankt zijn naamsbekendheid bij een groter publiek vooral aan de goedkopere Must-lijn die werd gestart in 1973 waaronder hoogwaardige geuren met eigenzinnig karakter. Eau de Cartier is een mooi helder water dankzij yuzu, lavendel en viooltjes.

Dior Eau Noir (2004)
Dior voor de fijngevoelige neus. Onderdeel van een trio alleen te koop bij de Dior Homme-boetieks. Eau Noir is een intense combinatie van groene kruiden en (zoet)hout. Eerste indruk van sommige oneerbiedigen: Natterman hoestsiroop.

Ferré Bergamotto Marino (2005)
Geeft een van de klassieke cologne-ingrediënten, bergamot, een marinesensatie. Ofwel, citrus ondergedompeld in de Middellandse Zee. Ook te vinden op veel badkamerplankjes in de betere hotels langs de Italiaanse kust.

Bvlgari Eau de Cologne au Thé Rouge (2005)
Toont hoe inventief neuzen tegenwoordig zijn. Rooiboos en rode thee uit China vermengd met walnoot in combinatie met vijgen en sinaasappel. Verbazingwekkend anders!

Marc Jacobs Rain (2006)
Van klassiek (Amber, Ivy, Grapefruit) tot helemaal nu (Cucumber, Grass, Rain), de splashes van Marc Jacobs ruiken ondanks de opvallende smaakmakers toch zoals ze moeten ruiken: energiek en zin in het leven bevorderend. In Rain ruik je een tropische regen neergedaald op nat, versgemaaid gras waarop aardbeien, witte orchideeën, passie- en zonnebloemen nog nagenieten van de zon.

Roger & Gallet Lotus Blue (2006)
In Frankrijk naast Guerlain een klassieke eau de cologne-leverancier. Met een verschil: het is prijstechnisch toegankelijker. Gaat met de tijd en trends mee. Waarvan het transparante Lotus Blue – de waterlelie is nu een van de hipste smaakmakers in parfums – getuigt.

Chanel Eau de Cologne (2007)
Als iedereen zich op de cologne stort, dan Chanel ook. Verfijning in optima forma. Met zijn nadruk op oranjebloesem gecombineerd met een lichte jasmijntoets in het hart, kun je constateren: zo moet een modern-klassieke eau de cologne ruiken.

Dior Homme Cologne (2007)
Goed voorbeeld dat cologne ingeburgerd raakt bij een nieuwe generatie. Frisse interpretatie van de poederige ‘rock dandy’-geur. Dat ruik je in de opening: de kopnoot van salie en lavendel is vervangen door bergamot en mandarijn. Verfijnde luchtigheid.

Delhaize Eau de Cologne (ontstaansdatum onbekend)
Wat vlakker en ‘platter’ dan 4711. Toch is deze beetje zoete cologne zeker niet slecht. En als je het draagt, verbaas je zeker al je snobvrienden: ‘Wat heb je op? Ruikt lekker!’