JONQUILLE DE NUIT – PRIVATE BLEND JARDIN NOIR – TOM FORD

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op november 23, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET J, NICHE. Een reactie plaatsen

EEN NARCIS BESCHENEN DOOR DE MAAN IN EEN ZWARTE TUIN

Jaar van lancering: 2012

Laatst aangepast: 23/11/12

Neus: onbekend

Concept & realisatie: Tom Ford

Een tuin. De nacht. Vier bloemen die er bloeien. En de geuren die ze respectievelijk verspreiden, hebben een ander boeket dan overdag. Sensueler, meeslepender tot op het gevaarlijke af. Tom Ford over de narcis, de lelie, de roos en de hyacint: ‘When you showcase their darker and less innocent aspects, flowers can become so thrilling and beautiful, they could almost ruin you. That was the sensation I was after’.

Toch mooi gezegd: dat het parfum van een bloem zo hypnotiserend kan werken dat je er aan onder doorgaat. Burgers, boeren en buitenlui hebben dit effect hoogstwaarschijnlijk – onbewust – ervaren als ze in de buurt waren van een bos witte lelies: dat is bijna te veel voor de neus. Met de hyacint minder: je moet heel wat bloesems bij elkaar plukken om het werkelijke zoet-narcotische effect echt te ondergaan.

De roos wordt over het algemeen met lief en zoet geassocieerd – niet met een vernietigend karakter, ook niet ‘s nachts. En dan de narcis: het wil nog wel eens gebeuren dat een volle bos een kamer kan onderdompelen in een zoet, intens, ‘slijmerig’ richting animaal parfum. Narcis in een geur, kom er maar eens om. Deze bloem lijdt de laatste jaren een schaduwbestaan in de parfumerie, wordt alleen gebruikt om bloemen in parfums een intens sensuele opwaardering te geven met die toch kenmerkende lichte toets voor de jonquille (de Franse benaming voor narcis). Tom Ford geeft haar nu de kans om in de gedaante van Jonquille de Nuit opnieuw te bloeien in zijn onlangs aangelegde zwarte tuin, naast Café Rose, Ombre de Hyacinth – al besproken – en Lys Fume.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Mooi: geen citrusachtige opening. Je zit direct in een zoete bloemenweelde. Maar nog niet in de narcis. Want eerst is er de uiterst zoete noot van (de nu ook nog nauwelijks in geuren te ruiken) cyclaam die geleidelijk aan een zacht-zonnige ondersteuning krijgt door acacia, en een groen musky-achtig spoor door engelenzaad.

Dan begint de narcis in de jardin noir te bloemen: hypnotisch en sensueel én toch behoudt ze haar licht-frisse toets (alsof ze wordt beschenen door de maan) met dank aan knapperig en koelgroen viooltjesblad en cologneachtig oranjebloesemblad (een variatie op petitgrain veronderstel ik). De afronding temt echter de narcis (alsof de maan achter de wolken is verdwenen), wordt ze als het ware geconfectioneerd, ingepakt. Want de poederige iris maakt haar zachter, de lichte ambernoot ‘warmer’. Chic, elegant. Voor zij die durft. Voor hij die durft.

RUIK & VERGELIJK

Zonder narcis zouden onderstaande geuren toch echt anders ruiken:

Guerlain Vol de Nuit (1935)

Yves Saint Laurent Y (1961)

Hermès Amazone (1974)

Van Cleef & Arpels First (1976)

Cartier Must (1981)

Boucheron Boucheron (1988)

Versace Blonde (1995)

Lancôme Poême (1995)

Een moderne geur waarin op een heel eigentijdse, ‘jonge’ manier de narcis bloeit:

Tommy Hilfiger T Girl (2003)

NEW WEST – THE GENTLEMAN’S COLLECTION – ARAMIS

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op november 21, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET N, VINTAGE. Getagd: . Een reactie plaatsen

NIEUW GEBIED, NIEUWE GEUR

Jaar van lancering: 1988/2009

Laatst aangepast: 21/11/12

Neus: onbekend

Als ik me het goed herinner werd New West als nieuw merk door de Estée Lauder Companies onder de paraplu van Aramis gelanceerd om een ‘belevingswereld’ en lifestyle te bedienen die in de Verenigde Staten van Amerika toen als upcoming en trendsettend werd gezien: Californië en dan in het bijzonder die van Silicon Valley.

Waar de nerds de toekomst van de computer en internet aan het voorbereiden waren. En in hun vrije met hun meer cool dudes en chicks genoten van het weer dat toch wel wat aangenamer was dan ‘aan de andere kant’: old east. Ook very west en very modern: de geur in plaats van cologne (so old east) skin scent noemen. Hoe vertaal je een dergelijke lifestyle in een geur? Het antwoord van Estée Lauder (via Aramis): door de geur meer naar zee en lucht te laten ruiken, dan naar aarde, hout en bos.

En dat viel toen wel of niet toevallig samen met een nieuwe ‘luchtbeweging’ in de parfumindustrie: moleculen die de denkbeeldige geur van de oceaan, van zeelucht in zich droegen. Het vreemde: een van die molecolen – calone – was in de jaren zestig daarvoor al ontwikkeld, maar de kracht en mogelijkheden ervan waren eigenlijk nog niet doorgedrongen tot parfumeurs.

Estée Lauder was niet de enige die voelde dat er verandering in de lucht hing. Aan de andere kant van de oceaan was het jaar daarvoor een geur gelanceerd die, hoewel anders in beleving, toch hetzelfde gevoel opriep: lucht en zee gebottled in een modernistische geur: Cool Water van Davidoff. Het was de bedoeling dat New West een aparte tak zou worden met nieuwe geuren en verzorgingsproducten.

Dat is niet doorgegaan. Davidoff heeft dat ook geprobeerd met Cool Water. En dat is ‘toevallig’ ook niet gelukt. Blijkbaar ziet de moderne man (van toen) zijn favoriete geur niet gekoppeld aan verzorging. New West verdween stil van de markt (Cool Water bleef jarenlang een van de grootste succesnummers in de ketenparfumerie).

Er werd veel gejammerklacht toen New West stilletjes van de markt verdween: het concept bleek toch niet echt ‘en masse’ aan te slaan. Dus waren de echte fans maar wat blij dat de geur werd opgenomen in de Gentleman’s Collection: acht geuren die de essentie (en de geschiedenis en ontwikkeling) van Aramis belichamen.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

New West is een mooi voorbeeld van een modernistische geur: het streeft er niet naar om met natuurlijke ingrediënten een puur en vertrouwd gevoel op te roepen. Het is de vertaling van een abstract idee: hoe ruikt zeewater, hoe ruikt zeelucht, hoe ruikt strand gebotteld in een flacon? Dat dan weer wel: om dit op te roepen worden wel veel puur natuur- ingrediënten gebruikt. Alleen bevinden die zich in een alom overheersende golf van calone.

Alsof ze groeien in de buurt van de zee. Gaat in de opening direct van start: calone geeft bergamot, geraniumblad en munt een wrange toets. Alle zoetigheid en groenigheid lijkt ‘verzilt’, en dat geldt ook voor de enorme ‘kruidenbouillon’ in het hart. Een krachtige mix van rozemarijn, salie (foto), oregano en jeneverbes die aan kruidigheid wint door laurier en nootmuskaat. Heel subtiel hierdoor heen ruik je het zacht en zonnige lavendel.

De klassieke afronding van patchoeli, musk, mos, sandel- en cederhout zorgt ervoor dat dit alles niet te snel vervliegt, blijft hangen. Het eindeffect: een cleane fitnessgeur die je een frisgewassen gevoel geeft. Alsof je net onder de douche vandaan komt.

RUIK & VERGELIJK

Leuk: hoe het oosten van de Verenigde Staten volgens Aramis moet ruiken, ervaar je goed in de geur die elf jaar eerder verscheen. Ofwel lucht en zee versus bos en aarde:

Aramis – The Gentleman’s Collection – Devin (1977/2009)

EAU EMOTIONELLE AGENT PROVOCATEUR

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op november 19, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET E, NICHE, NICHE IN DE PARFUMERIEKETEN. Getagd: . Een reactie plaatsen

LIGHT ENTERTAINEMENT, MAAR ZEER VERFIJND

Jaar van lancering: 2006

Laatst aangepast: 19/11/12

Neus: onbekend

Model: onbekend

Fotograaf: onbekend

Ik kan me nog goed herinneren dat ik voor het eerst de eerste geur van Agent Provocateur rook. Aan het begin van het nieuwe millennium in Londen. In eerste instantie was ik verbaasd – het leek op geliefde geuren die ik al heel vaak had geroken. Het was voor mij een soort vintage chypre. Maar het verbazingwekkende: de klassieke chypre-ingrediënten ontbraken.

De geur wordt daarom wel gezien als een van de eerste neo-chypres. Beter bekend als rose chypres. Heeft laatste omschrijving wellicht te maken met het feit dat Agent Provocateur is gehuld in een rose flacon en twee jaar later een gelijkgestemde geur verscheen ook in roze: For Her van Narciso Rodiriguez… Beide worden inmiddels gezien als moderne klassiekers. In ieder geval, er verscheen een lichte versie: Eau Emotionelle. Agent Provocateur – de geur dus – laat in zijn onderhuidse intenties er geen twijfel over bestaan.

Om in de belevingswereld van het luxelabel te blijven: de lingerie wordt snel uitgedaan om – pats, boem, hupsakee, snel! – te genieten van ‘wanneer een vrouw en man er klaar voor zijn’. Eau Emotionelle blijft nog wat langer het voorspel in tact houden, is meer flirterig: tease and play, tease and play. En laat het daarbij.

Agent Provocateur zegt zelf over: ‘Agent Provocateur is stripped down to its bare essentials’ en deze basis werd verfrist en hierop bloemen geplant die ‘flirtatious en sexy’ zijn. Wat me verbaast: de fijnzinnigheid van dit ‘light entertainment’. Heel mooi gedaan, aan deze eau de toilette is niets ordi, ik vind het raffinement ten top.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Alleen als je Agent Provocateur kent, dan herken je ‘haar’ in Eau Emotionelle. En toch is het een op zichzelf staande geur met een eigen karakter. Geen lichtere variatie zoals Chanel dat bijvoorbeeld wel heeft met N°5 (1921). Het overrompelende bepoederde bloemenhart met die ‘donkerbossige’ en donkerfluwelige basis ligt als het ware verdekt opgesteld. Door de originele opening van rozemarijn en roze peper (verzin het maar) ruik je het.

En wijnmoer. Wat dat precies is, daar kom ik niet achter, ook niet hoe het ruikt. In het Frans heet het lie de vin en daar wordt eigenlijk alleen een kleur, geen geur mee aangeduid als ik het goed heb begrepen. Ik ruik wel heel subtiel de roos uit Agent Provocateur. En dit loopt, of flaneert, allemaal elegant over naar het hart waar nu een uiterst fragiel boeket bloeit: jasmijn, magnolia en osmanthus (foto). Ofwel stralende, teder-zoete en tedere sensualiteit opgelift door een noot van witte thee.

De basis geeft dit alles een musky, omfloerste ondertoon, maar dan zonder de leer en bosachtige houtnoot zo eigen aan Agent Provocateur. Ze wordt de charming sister genoemd van Agent Provocateur. Zit wel wat in: ze pronkt niet met haar seksualiteit in haar Agent Provocateur-setje, maar draagt het ‘bescheiden’ onder haar klassiek-modernistische look.

RUIK & VERGELIJK

Nou deze:

Agent Provocateur Agent Provocateur (2001)

En misschien qua roze chypre ook:

Narciso Rodriguez For Her (2004)

INTERLUDE AMOUAGE

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op november 18, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET I, NICHE. Getagd: , , . Een reactie plaatsen

NA CHAOS… SERENITEIT

WIEROOK EN MIRRE GEMODERNISEERD

Jaar van lancering: 2012

Laatst aangepast: 18/11/12

Neus: Karine Vinchon Spehner, Pierre Negrin

Concept & realisatie: Christopher Chang

Ik vind het altijd a bit pedant als een artistiek directeur van een operahuis, ik bedoel dus parfumhuis zich druk maakt over de toestand in de wereld en dat met ons deelt via een zogenaamd confronterende regie, ik bedoel dus parfum. ‘Ik interpreteer wat ik zie en voel in geuren. Alle sociale en ‘natuurlijke’ chaos en de wanorde die ons tegenwoordig omringt kan vertaald worden naar een meer intiem niveau. Het Interlude-moment is een reflectie van alle beproevingen, rampen en ellende die je moet doorstaan om persoonlijke voldoening te vinden met wat je allemaal tot stand hebt gebracht en bereikt’.

Zegt Christopher Chang. Zoiets klinkt natuurlijk bewonderenswaardig, maar voor mij is parfum op eerste plaats puur plezier en genot, geen uitlaatklep voor dingen die je op persoonlijk niveau bezighouden. Neemt niet weg dat ik bewondering heb voor Christopher Chang. Hij heeft Amouage (anno 1983) op het juiste moment (2007) op een nieuwe koers gezet waardoor het zich kon blijven onderscheiden van alle nieuwe Arabische parfumhuizen die ook willen meevaren op de hernieuwde belangstelling in de westerse wereld voor een van de gebieden waar de oorsprong van het parfum ligt, Arabië.

Niet alleen met attars, de Opus-lijn maar ook door de introductie van tweelinggeuren die een parfumconcept zowel een vrouwelijke als mannelijke interpretatie geven. Over het gebruik van de hoofdrolspelers in Interlude zegt hij: ‘Wierook en mirre worden traditioneel geassocieerd met het spirituele en religie. Ik heb ze laten reconstrueren om ze een meer eigentijdse, maar nog steeds verfijnde uitstraling te geven’.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Wat een hoeveelheid ingrediënten voor de vrouwelijke versie die werd gemaakt door Karine Vinchon Spehner. In volgorde van ‘verschijnen’: bergamot, grapefruit, gember, afrikaantje, wierook, roos, oranjebloesem, kerrieplant, jasmijn, opoponax, walnoot, honing, kiwi, koffie, vanille, benzoïne, amber, sandelhout, oud, eikenmos, leer, tonkaboon, musk.

In het begin lijkt het of de geur in de war is, met een merkwaardig effect: De verschillende nuances vliegen om je neus: zoet, bitter, ijl, koffie met melk, zwoel, scherp, gourmand, rokerig, donker, ‘cognacerig’. Dat duurt even dit tegen elkaar opbotsen.

Staat dit symbool voor de chaos in de maatschappij, de onrust in de mens? Zou zo maar kunnen en dan is dit idee goed vertaald. Ook in de (be)rust(ing) die zich vervolgens meester maakt van Interlude. Uit de frisse openingsnoten steekt kiwi (eigentijds) er vervolgens uit die met walnoot (idem), koffie (idem) en honing (idem) samenvloeien met de bloemen die zoet blijven door kerrieplant en die ook wordt vastgehouden als de wierook in het hart gaat roken.

Of beter gezegd, gaat sluimeren geholpen door oud. Het effect: droog, ‘melkerig’ en scherp dat in de basis overloopt in een rijke en overvloedige blend van vanille, benzoïne, amber, sandelhout, eikenmos, leer, tonkaboon en musk. Heeft ook even een chaotische werking, maar het zijn uiteindelijk amber, vanille en tonkaboon die voor de harmonie en sereniteit zorgen die af en toe wordt verstoord wanneer een ingrediënt weer even de kop op steekt – dan weer kiwi, dan weer leer, dan weer koffie, dan weer roos. Wat van Amouage Woman eigenlijk een perpetueum mobile-parfum maakt: rijk, contrastvol, constant veranderend met de rustgevende werking van wierook als rustmoment op de achtergrond.

Interlude Man (samengesteld door Pierre Negrin) is minder chaotisch. Wil zeggen: de wierook is (foto) direct omnipresent. Eerst gepeperd en kruidig en houtig daarna amber- en leerachtig. Aangenaam om in de opening het effect van peper op bergamot (dat wordt gecombineerd met oregano) te ruiken, die maken de frisbloemige noot ervan frisser en tegelijkertijd droger. En als ‘droog’ kun je eigenlijk het totaaleffect omschrijven. Komt natuurlijk door de rokerige en ijle wierook- en mirrenoot die ervoor zorgen dat de ambernoten (waaronder het kruidige opoponax en musky cistus labdanum) in de basis niet te zoet worden en de hout- en kruidnoten van sandelhout, patchoeli en oud aan kracht winnen (wierook is uiteindelijk niet meer dan ‘gerookt’ hout). Maar het mooiste aan Interlude Man is voor mij de leernoot die heel subtiel samengaat met de rokerige tonen en ambernoot.

RUIK & VERGELIJK

Wil je met Amouage een parfum dat ‘per direct’ sereen is en die je tegelijkertijd in contact brengt met het mooiste wat parfum voort kan brengen, probeer dan ook:

Amouage Gold Woman (1983)

Amouge Gold Man (1983)

EAU LIBRE BRECOURT

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op november 17, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET E, NICHE, PORTET. Een reactie plaatsen

ANYWAY, ANY WAY THE WIND BLOWS

EEN BRIES DIE ZICH NICHE NOEMT

Jaar van lancering: 2010

Laatst aangepast: 17/11/12

Neus: Emilie Bouge

Model: onbekende babyface

Concept & realisatie: Emilie en Marie Eugénie Bouge

Brecourt opende zijn deuren in 2010. Maar afgaande op de presentatie, het lettertype en de flacons – die voor een groot deel de niche-charme bepaalt – dacht ik dat het een oud en vergeten huis uit de jaren dertig van de vorige eeuw was. Niet dus. Spiksplinternieuw strak in de lak.

Opgezet door de zussen Emilie en Marie Eugénie Bouge die uit een familie van parfumeurs stammen. Geen feiten, geen namen. De eerste was al ‘bekend’ als neus, de tweede zorgt voor het artistieke traject. Als ik het goed begrijp, was Brecourt twee eeuwen geleden al een parfumhuis dat door de twee zussen nieuw leven is ingeblazen.

Dit wordt, zoals wel vaker in de wereld van nicheparfumerie, ook niet historisch weerlegd. Emilie is een van de zovele gefrustreerde neuzen uit het masstige-circuit die voor zichzelf is begonnen. Haar doel: de moderne contouren van poly-sensorische formules vrij verkennen. Klinkt weer zo quasi wetenschappelijk en dus interessant. Not. En vervolgens constateert ze dat wat betreft ‘de olfactieve emotie de context de belangrijkste vector – een wiskundige term die ik niet ga uitleggen – is’. In ieder geval belangrijker dan de geur zelf of de persoon, want: een specifieke context roept dito herinneringen in combinatie met de andere zintuigen. Ik word nu al moe.

Dus ga ik maar over tot om via Emilie’s adviezen tot mijn juiste parfum te komen, binnen Brecourts’ collectie uiteraard. Want je leert je eigen olfactorisch profiel volgens haar niet kennen omdat je een geur cadeau hebt gekregen of omdat je een campagne overtuigend vond. Er volgt een vragenlijst. Eerst geslacht, leeftijd en huidskleur invullen. Dan vraagt Emilie wat voor een soort man ik ben: macho, dichter, dandy of een sportief type.

Moeilijk, want ik ben het eigenlijk allemaal. Nou vooruit macho. Dan: welke filmhelden ik bewonder. In feite geen enkele. Ik ‘moet’ kiezen uit: Robert Redford (in zijn rol als The Great Gatsby), Harrison Ford (in zijn rol als Indiana Jones), Dark Vador in Star Wars of Leonardo di Caprio (als derdeklas passagier op en in de film Titanic). Help. Redford dan maar. Dan: wat vind je het belangrijkste in je leven? Seks, familie, geld of zakelijk succes. Ook weer zoiets. Nou ik was dus een macho, dus telt seks alleen voor me.

We zijn er nog niet. Helaas. Wat volgt: wat is mijn perfecte avond en wie had ik in een ander leven willen zijn? Christopher Columbus, Franck – met een extra c – Sinatra, Al Capone of Mick Jagger? Geen van allen. Jagger vind ik ‘te gemakkelijk’ als icoon. Dan maar Capone. Een gezellig schietpartijtje op zijn tijd is nooit weg. En als je een meisje naar je lonkt op een feessie, wat doe je dan? Ik blijf bij mijn vrienden en mijn perfecte avond is een etentje met hen.

Ik ben er bijna. Hou ik van sterke, originele, substantiële of frisse geuren? En gebruik ik die dan één keer of verschillende keren of niet noodzakelijkerwijs elke dag? Ik kies voor sterk en – lekker flauw – niet elke dag. En welke geur past bij deze macho, maar toch familie- en vriendenman volgens Emilie? Eau Libre. En dit is echt absurd of puur toeval. Want ik had besloten deze als eerste te recenseren. Mijn enige overweging: Yves Saint Lauren lanceerde in 1975 een gelijknamige geur – een groen, androgyn water – waarvan ik altijd spijt heb gehad dat ik daarvan maar één flacon van heb gekocht toen die begin jaren tachtig in de ramsj bij Etos lag.

Wanneer Emilie naar de horizon kijkt of wanneer ze bergen ziet dan kan ze overvallen worden door een frisse rilling. Dit wou ze – hoe origineel – in een geur vertalen: ‘Een explosie van licht en frisse noten in een parfum dat constant verandert’. En zo ontstond dus Eau Libre voor mannen. Ik hoop voor Emilie en klanten die zich door de presentatie laten verblinden, dat de andere geuren in de collectie eigenzinniger zijn, want Eau Libre heb ik al zo vaak geroken, soms beter, soms slechter. Citrus-, bloem- en houtnoten overspoeld door een zee- dan wel ozonakkoord. Maar om dit nu niche te noemen. Presenteer Eau Libre blind aan de hoofdinkoper van Douglas of Ici Paris XL en die zal besluiten deze non-de-script Calvin-Klein-Azzaro-Boss-Gant-mix niet in te kopen.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Het vrije water komt tot ontplooiing met bergamot, grapefruit en meloen ‘vastgehouden’ door ‘lekker vage’ groen akkoorden. Roze peper moet voor wat pit zorgen. Het hart is zachtbloemig door lavendel (foto) en jasmijn. De enige eigenzinnige noot is maté, maar dat stuurt de geur niet richting een wrang-groene basis. Die blijft op en top klassiek door sandel- en cederhout, tonkaboon en musk. En hierover het ozon-akkoord dat het vrije gevoel moet onderstrepen. Het enige voordeel: ambroxan (de synthetische ambergris) maakt zich een beetje los van de rest. Waardoor er een soort warm, musky idee onstaat. Maar niche? No way!

RUIK & VERGELIJK

Misschien ken je Emilie Bouge nog van…

Cathy Guetta Ibiza (2004)

Clarins Par Amour Toujours (2005)

Salvador Dali Little Cherry Kiss (2009)

A*MEN PURE LEATHER – LA COLLECTION DE CUIR – THIERRY MUGLER

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op november 15, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET A, NICHE IN DE PARFUMERIEKETEN. Getagd: . Een reactie plaatsen

TREKT A*MEN VAN LEER OF NIET?

Jaar van lancering: 2012

Laatst aangepast: 15/11/12

Neus: onbekend

Ik was onlangs in Colmar (Frankrijk) en daar bezocht ik ook een filiaal van Sephora. Wat me verbaasde en verraste: een aantal variaties op A*Men was nog steeds te koop. A*Men Pure Malt (2009) en A*Men Pure Havane (2011). Kan toeval zijn. Dat het alleen dit filiaal betrof. Het was volgens mij in ieder geval geen kwestie van dat deze twee variaties ‘onverkoopbaar’ waren – in de aanbiedingenbak lag bijvoorbeeld wel Womanity (2010) van Mugler.

Het zegt – misschien – iets over de niche-kwaliteit. Of, zou ook zo maar kunnen, dat geuren voor ingewijden en niet-ingewijden toch weinig verschillen van de oorspronkelijke geur: verkopen kun je ze dus altijd.

Geldt wat mij betreft als ‘ingewijde’ ook voor A*Men Pure Leather. Toen ik voor het eerst hoorde dat A*Men van leer zou trekken, trilden in gedachten mijn neusvleugels van opwinding. De reden? Het interessante uitgangspunt: een superzoete gourmandgeur een krachtige en animale (daar staat leer bekend om in de parfumerie) ondertoon geven. Alleen gebeurt het niet zoals ik had verwacht, want…

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

… het leerproces presenteert zich niet zo heftig als gehoopt en eigenlijk twee keer. Want bij de opening heb ik het idee dat geur een lichte leernoot verspreidt die als het ware de gourmandnoten van A*Men laat temperen door te versmelten met een dierlijke noot. Vervolgens ruik ik daarna weer het oorspronkelijke A*Men zonder de frisse opening van bergamot, lavendel en munt. Dus vers geroosterde koffie, teer, karamel en chocalade, vanille en tonkaboon.

En als dit lang genoeg op de huid zit, ruik ik weer een leernoot. Maar ook weer zeer bescheiden. Ben benieuwd of de gemiddelde A*Men-fan het verschil wel of niet direct ruikt.

RUIK & VERGELIJK

Nogal wiedes:

Thierry Mugler A*Men (1996)

J•H•L – THE GENTLEMAN’S COLLECTION – ARAMIS

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op november 15, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET J, NICHE IN DE PARFUMERIEKETEN, VINTAGE. Getagd: , , . Een reactie plaatsen

OPGELET: YOUTH DEW + CINNABAR = J•H•L

OPGELET: NICHE  IN VOORBEREIDING

Jaar van lancering: 1982/2009

Laatst aangepast: 15/11/12

Neus: onbekend

Concept & realisatie: Estée Lauder

Ik had het oorspronkelijke persbericht van J•H•L maar wat graag gelezen. Want wat zelfbewieroking betreft en diegenen die haar zeer na stonden, daar kon Estée Lauder wat van. Dat lees je op verbluffende wijze in haar autobiografie A Success Story uit 1985 opgedragen ‘To Joe, my love, my light, my perfect balance’.

Haar man dus. Zijn volledige initialen: inderdaad J H L. Joe H??? Lauder (vind nergens zijn tweede naam, ook niet in de biografie). Alleen jammer dat je geen woord leest over de lancering van de geur opgedragen aan haar held: J•H•L (die een jaar later overleed). En wat de geur zelf voor een reacties losmaakte – zie ruik & vergelijk. Opmerkelijk: terwijl Chanel en Yves Saint Laurent het jaar daarvoor met respectievelijk Antaeus en Kouros helden uit de mythologie als inspiratiebron en leidraad namen voor de moderne man, bleef Estée Lauder met haar voeten in de aarde, zocht ze haar held dichter bij huis. Thuis eigenlijk. Voor haar was Joe het summum van chic, raffinement en succes. Het aspiratieniveau van J•H•L is niettemin hoog. Dat ruik je! Logisch: de Lauders waren toen al een tijdje lid van ‘the uncrowned royalty’ van Amerika. Succesvol en ongelooflijk rijk en daardoor vertoevend in de wereld van Hollywoodsterren, presidenten, echte royalty en andere selfmade miljonairs en billionairs.

En hoe deze happy few zich vermaakten, zie je ook uitbundig in A Success Story. De foto’s hebben een zekere – hoewel het er heel erg dik bovenop ligt – vanzelfsprekende chic die toen nog niet werd geassocieerd met lifestyle en fashion – zoals nu. De geur werd in de advertentie begeleid met ‘A custom blended cologne created by Estée Lauder for the most important man in her life. Exclusively for Aramis’. Ik weet niet of de geur toen echt succesvol is geweest. Voor Amerikaanse mannen moet het ‘verbijsterend’ zijn geweest – zie ruik & vergelijk. In ieder geval is J•H•L tijdens de lancering me geheel ontgaan. Antaeus en Kouros met hun opvallende campagnes niet. Maar ik was toen nog een groentje in de wereld van parfums.

Maar wat een aangename en verrassende kennismaking nu. De geur is in 2008 opnieuw uitgebracht in The Gentleman’s Collection: succesvolle Aramisgeuren gegoten in een standaardflacon in het kader van de vintage-trend. Rijk, klassiek, vol, stroperig, warm, amber. Waar ik ‘bang’ voor was: de harde, synthetische toets die een geur vaak kil maakt, en hierdoor geen gelaagdheid en ‘diepgang’ krijgt ontbreekt, zelfs in de opening. J•H•L lijkt in zijn oriëntaalse sensualiteit zowaar op de geur gemaakt door de man die vindt dat hij nu geldt als standaard voor chic, raffinement en succes: Noir van Tom Ford. Moet dus eigenlijk andersom zijn: Noir lijkt op J•H•L.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Maar wat verbazingwekkender is: je ruikt niet alleen Noir, maar nog meer Estée Lauders Youth Dew (1953) en Cinnabar (1978)! En dus ook Yves Saint Laurents Opium (1977) – volgens Estée ‘Youth Dew met kwastjes’. Dat moet toen Amerikaanse mannen echt verrast hebben. Zeker liefhebbers van de toen populaire Aramis-geuren. Want J•H•L is geen klassieke Amerikaanse mannengeur. En vergeet niet: Obsession for Men van Calvin Klein moest nog komen in 1986. Het is een sensuele, oosterse verleiding in optima forma normaliter weggelegd voor vrouwen. Leuk, bijzonder en ‘daring’ om te zien hoe Estée Lauder haar man zag: één brok sensuele, verfijnde mannelijkheid.

Opvallend de belangrijkste smaakmakers in het hart: zijn bijna hetzelfde als Cinnabar en Opium: anjer (foto), kaneel en jasmijn. En op dit soort geuren kan ik verliefd worden omdat alles zo mooi in elkaar overloopt. De opening: sprankelende sinaasappel – de zoete zon in de geur – ondergedompeld in een wolk van aldehyden begeleid door een kruidig en prikkelend spoor van peper en nootmuskaat die prachtig plakken aan de bloemen in het hart.

Kruidig anjer en jasmijn die door kaneel zoet worden gehouden. In de afronding wordt J•H•L – om in marketing mannenclichés te blijven – als een vintage (in de originele betekenis) cognac: warm, zwoel, stroperig. Vertaald in ingrediënten: cistus labdanum, amber, musk en patchoeli. Het aanwezige sandel- en dennenhout zorgt voor de zogenaamd mannelijke toets. En dat is afgezien van het grotere percentage aldehyden (dat Cinnabar iets zepiger maakt) het verschil.

Interessante gedachte die misschien door Estée’s hoofd speelde: mannen die Youth Dew en Cinnabar – een van slogans voor deze geur luidde Men love Cinnabar – lekker bij vrouwen vinden ruiken – en er dus bekend mee zijn – het misschien zelf ook wel willen dragen. Nog interessanter: dat Estée toen al vond dat het verschil tussen mannelijke en vrouwelijke verleiding uiteindelijk miniem is. Is iets wat door gewoonten, vooroordelen, clichés en vooral door de marketingafdelingen van cosmeticahuizen (inclusief Estée Lauder) in stand werd/wordt gehouden. Gezien de gedurfdheid kun je stellen dat J•H•L een van de eerste wegbereiders is van de trend waarover je nu in de betere parfumerie bijna struikelt: niche.

RUIK & VERGELIJK

En ondertussen lanceren de nazaten van Estée Lauder in Amerika de ene na de andere variatie (ik weet niet eens of ze Europa bereiken) op de eerste geur die Estée in 1964 bedacht voor mannen en wiens naam zou uitgroeien tot een aparte mannentak: Aramis. Nu verkocht als Classic en die – toeval of niet – ook is gebaseerd op een beroemd parfum voor vrouwen…

Aramis Classic Reserve (2008)

Aramis Cool Blend (2010)

Aramis Impeccable  (2010)

Aramis Gentleman (2012)

EAU DYNAMISANTE CLARINS

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op november 14, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET E, KLASSIEKERS DIE JE GEROKEN MOET HEBBEN. Getagd: , , . Een reactie plaatsen

ENERGIEK, KALMEREND EN VERZORGEND

Jaar van lancering: 1987

Laatst aangepast: 14/11/12

Neus: onbekend

Sommige geuren zijn zo vanzelfsprekend voor me, dat ik ze gewoon vergeet te bespreken. Waarvan Eau Dynamissante getuigt: een 500ml flacon (de tweede inmiddels) staat al jaren trouw op mijn badkamerplankje waar regelmatig na het douchen uitbundig mee wordt gesplashed. Terugblikkend mag Thierry Mugler dan wel twintig jaar geleden met Angel voor de opvallendste introductie sinds decennia hebben gezorgd, vijf jaar eerder vond een introductie plaats die, zij het anders, voor even grote verrassing zorgde.

Want het was in de klassieke zin geen ‘echte’ geur  – geen groot parfum met grote woorden – en het werd geleverd door een cosmeticamerk die zich voor liet staan op zijn puur natuur-benadering van het in tact houden en verbeteren van de schoonheid van de vrouw: Clarins. Wat was er zo bijzonder? Het was de eerste eau die niet alleen tegelijkertijd verkwikte en kalmeerde maar ondertussen de huid ook verzorgde.

Hoe kreeg Clarins dit voor elkaar? Door op deze eau de soin de aroma- en fytotherapie toe te passen. De eerste wordt nog steeds gezien als een alternatieve geneeswijze gebaseerd op etherische oliën en andere plantaardige geurextracten. Met andere woorden: genezen met geuren. De tweede – dat letterlijk ‘behandeling met planten’ betekent – hoopt gezondheidsklachten en ziekten te genezen met plantaardige middelen. Het is natuurlijk een kwestie van ‘ruiken is geloven’, maar feit is wel dat Eau Dynamisante een ontzettende oppepper geeft. Herboren worden is wellicht overdreven, maar de geur geeft je gemoed wel een enorme positieve draai. Het aromatherapie-effect is hiermee voor mij bewezen. Wat de ‘fyto-therapeutische’ uitwerking betreft, dat voel en merk ik niet als zodanig, maar is ‘mooi’ meegenomen.

De reden voor het enorme succes – er zijn weinig geuren die 25 jaar achter elkaar zo vanzelfsprekend gekocht worden – ligt natuurlijk aan het feit dat Eau Dynamisante juist niet een echt parfum is. Vrouwen (en mannen) gebruiken het ‘erbij’ – voor de verkwikking, voor de rust. Voor een echt parfum wegen andere, meer ‘tijdgevoelige’ aankoopargumenten: mee willen doen met een trend, een voorkeur voor een bepaalde parfumfamilie, de verleiding van een campagne.

In Frankrijk stond Clarins echt stil bij het feit dat de geur al 25 jaar een succes is – iedere 25 seconden (toeval of niet?) wordt een flacon wereldwijd verkocht. Het cosmeticahuis vroeg 25 kunstenaars, designers plus twee guest stars – waar onder Jean-Charles de Castelbajac, Pierre Hermé, Jean-Claude Jitrois, Chantal Thomass en ‘Swaroswski’ – een flacon te customizen. Beperkingen: geen.

En dat is te zien! Die werden tentoongesteld bij Collete in Parijs en daarna in september via een veiling aan de hoogstbiedende verkocht. De opbrengst werd overgemaakt naar Prix de la Femme Dynamisante, een organisatie die zich al 15 jaar ontfermt vrouwen en kinderen die wel wat extra hulp en zorg kunnen gebruiken. Voor de fans verschijnt er eenmalig een jubileumeditie van de flacon. Zie foto onder.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

De geur wordt dan wel als een eau de soin omschreven, het cologne-effect is er niet minder om. Het fruit in zijn meest ‘essentiële en etherische’ puurheid klatert je tegemoet: citroen en sinaasappel die een bloemige omlijsting krijgen van lavendel. En ik ruik lichtjes ook een groen-kruidige noot van rozemarijn en tijm. Dit alles wordt mooi vastgehouden door houttonen – cipres en patchoeli.

En wat je niet echt merkt, gebeurt toch volgens Clarins: niet-geurende plantenextracten verzorgen en ‘herstellen’ de huid. Gember en ginseng geven de huid energie. Aloë vera hydrateert. Paardenstaart verstevigt. Ispaghul (Indisch vlozaad) verzacht. Interessant de laatste: wordt in de fytotherapie gebruikt om zijn hongerstillende werking en dus gebruikt bij ‘afslankprogramma’s’.

RUIK & VERGELIJK

Clarins heeft nog meer verzorgende en welruikende waters in het assortiment:

Clarins Eau Ressourçante (2003)

Clarins Eau Ensoleillante (2007)

Clarins Eau des Jardins (2011)

BEACH WALK – REPLICA – MAISON MARTIN MARGIELA

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op november 13, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET B, NICHE, NICHE IN DE PARFUMERIEKETEN. Getagd: , . Een reactie plaatsen

‘EEN BIJNA ONEINDIGE ZACHTHEID OMHULT DOOR EEN VLEUGJE ZOUT’

Jaar van lancering: 2012

Laatst bijgewerkt: 13/11/12

Neus: Jacques Cavallier, Marie Salamagne

Het drieluik Replica wordt volgens mij meer geapprecieerd dan de eerste geur van Maison Martin Margiela, (untitled) uit 2010. De reden: het is masstige verpakt in niche, het is toegankelijker net zoals de collectie die voor najaar 2012 door het huis voor H&M werd samengesteld. Masstige: de inhoud. Niche: de wel, het huis eigen, erg serieuze ‘verboden-te-lachen’-presentatie en de inspiratiebron.

‘Beelden en impressies van herinneringen die wij allen delen als ons gemeenschappelijke onderbewustzijn en die bij anderen weer nieuwe oproepen. Elke geur vangt een dergelijk olfactief moment die positieve emoties reflecteren’. Lachen verboden inderdaad. Terwijl de herinneringen zo vrolijk stemmen. Funfair Evening, Flower Market en Beach Walk.

Of de geuren gebaseerd zijn op persoonlijke herinneringen van de in mysterie gehulde oprichter van het huis (dat hij inmiddels in zijn geheel heeft verkocht aan de eigenaar van Diesel) is onduidelijk. Dat hij als tiener in 1972 op vakantie is geweest in Calvi, op het eiland Corsica en daar met zijn ouders gestrandwandeld heeft? Zou zo maar kunnen. Want dat vertaalt Beach Walk: ‘Een herinnering van een zomerse dag, een wandeling langs de zee. Voeten zakken in het zand. Golven raken de huid. De zon straalt op haar hoogste punt’.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Alleen zou ik bij blind ruiken, Beach Walk waarschijnlijk meer met tropische stranden associëren dan met die van de Middellandse Zee. En dat komt door het hart: de als zeer bloemig, zeer sensueel en zeer exotisch bekendstaande ylang-ylang (foto) bloeit hier oppermachtig en ziet haar erotiserende ‘werking’ nog eens versterkt door kokosmelk – over exotisch gesproken.

De afronding wordt verzorgd door poederzacht musk en het bloemetje dat zo subtiel zweeft tussen amandel en vanille: heliotroop. Samen voelen ze met een beetje verbeelding aan als fluweelzachte strandzandkorrels die je je voeten strelen.

Jacques Cavallier spreekt zelf van ‘een bijna oneindige zachtheid onthult door een vleugje zout’. Voor het laatste moet je Beach Walk wel heel diep in je opnemen. En in deze tropical stemming, brengt de mediterrane zee die in de opening over de geur spoelt – bloemig-fris bergamot, superfris citroen en prikkelende roze peper – eigenlijk maar even verandering.

RUIK & VERGELIJK

Dat zie ik ze bij Dior, Giorgio Armani, Guerlain en Ralph Lauren – to name a few – nog niet zo snel doen: zeer persoonlijke herinneringen vertalen in een geur. Is echt chic-alternatief. Is echt niche. Deze klassieke leveranciers houden het liever bij meer ‘algemene’ emoties en bestemmingen. Ook weer niet helemaal waar, bedenk ik me: Bois d’Encens (2004) uit de Armani Privé-lijn is gebaseerd op zijn bezoeken aan de katholieke kerk met zijn grootmoeder. Maar dat is meer de uitzondering die de regel bevestigt.

Ben trouwens benieuwd of de Replica-serie wordt uitgebreid, want dit soort privéherinneringen zijn eindeloos.

Maison Martin Margiela – Replica – Funfair Evening (2012)

Maison Martin Margiela – Replica – Flower Market (2012)

MIRTO DI PANAREA – BLU MEDITERRANEO – ACQUA DI PARMA

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op november 12, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET M, NICHE, NICHE IN DE PARFUMERIEKETEN. Een reactie plaatsen

STRUIK DER LIEFDE, GEUR DER LIEFDE

Jaar van lancering: 2008

Laatst aangepast: 12/11/12

Neus: François Demachy?

Het kleinste uit de Eolische eilandengroep: Panarea. In het gebonden persboekje met leeslint dat Mirto di Panarea introduceert, lees je dat deze archipel waarschijnlijk ooit is ontstaan door de enorme eruptie van een vulkaan die daarna zelf voor goed verdween in de golven van de Middellandse Zee. Wat resteerde: ‘Prachtige fragmenten waar water en vuur, aarde en lucht, sirenes en cyclopen, satiren en bacchanten samen leefden’. Voor zover de mythe. De realiteit: het eiland dat in de loop der eeuwen zijn naam ‘zag’ veranderd in Euonymos, Hycesia, Panaraion en Panaria, werd in de jaren vijftig van de vorige eeuw een soort van hip.

Kunstenaars en intellectuelen voelden zich aangetrokken door dit ruige en ongeciviliseerde miniatuurtje omlijst door blauw waar de tijd al eeuwen leek stil te staan. Johan Wolfgang Goethe, Jean-Antoine Watteau, Paul Gauguin en Joseph Conrad waren ze trouwens al voorgegaan.

Vervoer ging per voet of ezel, en het schijnt zo te zijn dat ook nu nog het eiland zich ’s nachts in het duister hult omdat op voorspraak van architect Paolo Jeannot Tilche (bezocht het eiland ooit, werd er verliefd op) er geen lantaarnpalen mogen schijnen. En als kunstenaars en intellectuelen een gebied ontdekken, dan volgen de ‘gevederde’ vrienden uit de showbizz en zakenwereld vanzelf. Het gevolg: het eiland werd een geheimadresje gevrijwaard van de massatoerist omdat het, wel zo prettig, geen vliegveld heeft. Hier kunnen the rich and famous nog steeds ‘paparazzi free’ genieten van een puur en simpel leven waaraan ze het in het dagelijks leven zo vaak ontbreekt maar waarnaar ze altijd snakken.

Acqua di Parma heeft voor hen en gewone stervelingen onder ons een geur gecreëerd die ze op hun thuisbasis direct weer terugbrengt naar dit pure, natuurlijke en ongedwongen genieten. Mirto di Panarea is voor mij de meest eigenzinnige geur in de Blu Mediterraneo-reeks omdat het geen beproefd recept is dat ‘we’ allemaal al kennen. Geen cipres, geen sinaasappel, geen amandel, geen vijg, geen bergamot als onthaast-therapie, maar een heester/struik – Myrthus communis – met een eigenzinnig parfum zwevend tussen jeneverbes en eucalyptus.

De oorspronkelijke habitat van mirte – Grieks voor struik der liefde – is het Midden-Oosten, maar groeit nu vooral in het wild langs dorre berghellingen van veel Middellandse Zee-eilanden, zoals Panarea. Het is een echt ‘dankbare’ struik. Het hout wordt gebruikt voor meubels en snijwerk, en uit de vrucht trekt men een slijmoplossende siroop die helpt bij het temperen van hoesten en verkoudheid. En het schijnt het effectief te zijn tegen long- en blaasinfecties.

Je kunt er ook van genieten als likeur. Op Corsica en Sardinië nog steeds populair: Mirto Bianco (verkregen uit het blad), Mirto Rosso (verkregen uit de bes). En natuurlijk als geur. De etherische olie wordt gewonnen door stoomdistillatie van blad en twijg: duizend kilo levert een liter olie. De geur ervan wordt omschreven als fris, aromatisch en kamferachtig. Maar daarmee doe je het ruwe en tegelijkertijd exquise parfum tekort. Het is complex, want groen, want fris, want houtig met een mooie, zalvende harsachtige ondertoon.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

In Mirto di Panarea blijf je dit goed ruiken, ondanks het feit dat de geur is omringd met diverse aroma’s. Het eiland ontwaakt met een zonnige, zoete en frisse bries van bergamot, citroen en sinaasappel. In het hart ruik je vervolgens mirte (tekening) die qua groenheid wordt gelinkt aan basilicum. Goede keuze: de laatste versterkt de eerste.

Vervolgens wordt dit ondersteund door een zoet-bloemig akkoord van zwarte bes, jasmijn en roos waar ter versterking van het ‘eilandgevoel’ een ziltig briesje over waait. En toch blijf je het mirte-accent ruiken, versterkt door jeneverbes in de basis ‘geplakt’ aan droog-zonnig cederhout en warm-zwoel amber. In zijn ‘eenvoud’ een very elegante geur. Ook aangenaam, maar dat geldt voor alle Blu Mediterraneo-geuren: de hoge concentratie aan puur natuur-ingrediënten.

RUIK & VERGELIJK

Door Blu Mediterraneo ‘far from the madding crowd’, ver weg van Costa del Sol, ‘Costa del Turky’ en andere mass market-toeristenplezier:

Acqua di Parma – Blu Mediterraneo – Arancia di Capri (2005)

Acqua di Parma – Blu Mediterraneo – Cipresso di Toscana (2005)

Acqua di Parma – Blu Mediterraneo – Mandorlo di Sicilia (2005)

Acqua di Parma – Blu Mediterraneo – Fico di Amalfi (2006)

Acqua di Parma – Blu Mediterraneo – Bergamotto di Calabria (2010)