PETROLEUM – EDITION RARE – HISTOIRES DE PARFUMS

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op juli 4, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET P, NICHE, Uncategorized. Een reactie plaatsen

ZO MOET EEN NICHEPARFUM RUIKEN DEEL 1

Jaar van lancering: 2011

Laatst bijgewerkt: 04/07/12

Neus: Gérald Ghislain

Wel een erg leuk idee van Gérald Ghislain. Zijn nieuwe lijn heet Scents of Departure en is genoemd naar populaire vliegvelden. Alleen: 14 stuks. Heeft u even. Alleen: Schiphol zit er niet eens bij – toch een van ’s werelds meest gewaardeerde luchthavens dacht ik. En aangezien taxfree parfumshops geliefd zijn vanwege hun ‘belastingvoordeel’ is deze lijn dan ook prijsvriendelijker dan zijn gewone geuren. Zoals Petroleum dat vorig jaar samen met Rosam en Ambrarem in de Edition Rare-reeks verscheen.

Ik ben in ieder geval helemaal lyrisch over de eerste. En de tweede en derde die ik snel ook zal bespreken. Hoewel Ghislain met dit trio meedoet aan de al overheersende oud-trend in de nicheparfumerie van de afgelopen jaren, doet hij het wel onderscheidend. Pétroleum ruikt voor mij zoals een nichegeur nu moet ruiken: dus geen meer dan verfijnde variatie op een klassiek-populair thema (meestal het geval), maar een vertalen van een niet voor de hand liggend ‘gevoel’ of ‘iets’ dat eigenlijk heel ongewoon is, maar door zijn alledaagse voorkomen niet als zodanig worden ervaren. De geur van benzine dus.

Iedereen, of die het nou wil of niet, snuift het op. Niet iedereen ervaart het als prettig en heeft er daardoor een prettige herinnering aan. Ik wel: een snufje asfalt, een snufje teer, een snufje benzine en de zon die daarover schijnt. Ik wel: een ouderwetse op olie aangedreven grasmaaier die de geur van groen en gedroogd gras (hooi) met benzine vermengt… een ‘nicheparfum’ dat zo maar gratis in de lucht hangt.

Dit idee vertalen in een geur is natuurlijk een ander verhaal. Gérald Ghislain is daarin zeer goed geslaagd. Je opent de half ‘doorgesneden’ flacon en ruikt benzine. En dat verandert niet echt als je de ingrediënten kent die tot dit ongewone resultaat hebben geleid.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Kijk, je kunt rijkdom visueel ondersteunen met goud. Doet bijna iedereen. Kijk, je kunt je rijkdom olfactorisch ondersteunen met het zwarte (g)oud: benzine (of petroleum = oud). Doen nog niet zoveel.

Een korte maar boeiende opening: bergamot in een aura van aldehyden waarachter de ‘ronkende motor’ al wacht: oud (foto). Want hiermee vertaalt Ghislain benzine. En dat heeft wel wat. Eigenlijk heel veel aangezien aldehyden worden onttrokken aan – juist – aardolie. Het lijkt even of je verdwaald raakt in een benzinewalm, iets synthetisch, iets teerachtig, maar dat is slechts even… want langzaam aan trekt dit op en ruik je in feite een Arabisch parfum à la Montale.

Dus een in oud ondergedompelde roos die warm wordt gemaakt door amber. Alle drie goed te detecteren. Nog meer benzine (oud) in de basis die een soort animale ‘oer’-ondersteuning krijgt met civet en leer. Patchoeli en witte musk zorgen ervoor dat Pétroleum niet als ruwe aardolie maar elegant eindigt. Ofwel, Gislain raffineert oud na zijn agressieve uitbarsting en leidt het in zachte banen die de nicheconsument ‘benzine’ laat begrijpen.

RUIK & VERGELIJK

Something oud & new:

Bond N° 9 New York Oud (2011)

Giorgio Armani – Armani Privé – Oud Royal (2010)

Christian Dior – La Collection de Christian Dior – Leather Oud (2011)

Creed Royal Oud (2011)

By Kilian – Arabian Nights – Amber Oud (2011)

Estée Lauder Wood Mystique (2011)

Jo Malone – Cologne Intense – Oud & Bergamot (2011)

Maison Francis Kurkdjian Oud (2012)

Volgens mij de beste en mooiste oud en haar magnus opus:

Mona di Orio – Exclusive Eau de Parfum Intense Collection – Oud (2011)

NUIT DE LONGCHAMP LUBIN

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op juli 1, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET N, KLASSIEKERS DIE JE GEROKEN MOET HEBBEN, VINTAGE. Een reactie plaatsen

EEN WITTE BLOEMEN-CORSAGE

ZO ZACHT ALS SATIJN, ZO LICHT ALS CHIFFON

Jaar van lancering: 1934/1937/jaren vijftig/2008

Laatst bijgewerkt: 01/07/12

Neus: Henri Bergia, Lucien Ferrero (2008-versie)

Nuit de Longchamp. Wellicht het beroemdste parfum van Lubin met zoveel mystiek omringd. Niet alleen door de naam, maar ook door verhalen over hoe geweldig het ooit geroken heeft. Daar kon je het als echte fragrance-fan meedoen. De geur verdween midden jaren vijftig van de vorige eeuw uit de winkel en vervolgens uit het bewustzijn… Laatste versterkt door het feit dat Lubin (anno 1798) ergens midden jaren zeventig zijn huis in Parijs sloot. Maar sinds de opkomst van de nichetrend (ongeveer midden jaren negentig) en de hieruit voortvloeiende interesse voor ‘bijna niet meer geroken geuren’ heropenen veel ooit gerenommeerde huizen hun deuren. Weliswaar zijn de sleutels vaak in handen van het ware parfummetier geen warm hart toedragende investeerders, maar die hebben na een aantal debacles (Schiaparelli, Vionnet, Lelong) geleerd dat ze zo dicht mogelijk bij de filosofie van de oprichters moet blijven, willen ze op zeker moment toch echt geld zien.

Gilles Thévenin doet het met Lubin in 2008. En hij is, afgaande op de nieuwe versies, zo dicht mogelijk bij de originele receptuur gebleven. Bij hem geen ‘gewichtige’ verklaringen dat de geuren naar ‘nu’ zijn vertaald om te beantwoorden aan de veranderende smaak – iets waar anderen nieuwe eigenaren zich nog wel eens ‘schuldig’ aan maken. Zo gauw je dat doet, verliest in ieder geval een ‘vintage-huis’ zijn geloofwaardigheid en noodzaak weer op de markt te komen.

Alleen jammer – en Thévenin staat hierin niet alleen – heeft hij gekozen voor een – beetje plompe – standaardflacon (eerste foto gecombineerd met een campagne uit de jaren zestig) wat de vrouwengeuren betreft. En aan de andere oude advertenties zie je dat verpakking en sfeer voor een grote mate de aantrekkingskracht van een parfum bepaald. Daar kunnen vintage en nichehuizen nog heel wat – opnieuw – van leren.

Nuit de Longchamp is eigenlijk een soort gelegenheidsgeur, want gemaakt ter ere de eerste nachtelijke wedstrijd in het hippodrome van Longchamp bij Parijs. En dat moet dus een chique aangelegenheid zijn geweest. Je ziet de sfeer helemaal voor je. Mannen in smoking, vrouwen ook smoking als symbool voor een emancipatoire attitude.

En natuurlijk gekleed in schuin gesneden satijnen jurken met sleep (Chanel, Grès, Lelong, Molyneux, Patou, Vionnet, Schiaparelli en al die andere toen populaire couturiers) met een sierlijke bloemencorsage van witte bloemen, of een streng parels. Want Nuit de Longchamp is voor mij een wit-beige bloemenparfum zacht als satijn, licht als chiffon. Niet zwaar, wel elegant luchtig als een nachtelijk briesje tijdens een warme zomernacht. Een aanwinst voor de klassieke aldehydenparfumliefhebbers en – nu – zeer geschikt voor all day-all night wear.

Let op: in de Benelux alleen verkocht bij Store in Antwerpen.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Sommigen typeren de geur als een hybride: een ‘aldehyde-chypre’, zwevend tussen Chanel N°5 (1921) en Miss Dior (1947). Van de eerste heeft het de aldehyden, van de twee de groene toets met dierlijke onderlaag. Niet opgeroepen met civet, maar met een intense noot van Peru- en tolubalsem. Maar die moet in de oudere versies sterker zijn geweest, gezien het toen vanzelfsprekende gebruik van een dierlijk spoor in de nasleep van parfums. De nacht gaat lichtjes frisbloemig ‘chill’ van start met bergamot en oranjebloesem begeleid door die typische aldehydennoot die gedurende het hele verloop aanwezig blijft. Dan verschijnt er een lichtgroen en kruidig schijnsel aan het nachtelijk firmament: kardemon en nootmuskaat die de witte bloemenweelde – jasmijn, ylang-ylang en Turkse roos (ok, die is rood) – in het hart een decente kruideninjectie geeft.

Iris zorgt voor een poederige verfijning die de ‘stoere’ bosachtige basis van brem, sandelhout, patchoeli, vetiver en eikenmos (chypre-achtig dus) tempert. Dan de sensuele noten: Peru- en tolubalsem (zelden meer gebruikt in geuren en goed voor een kruidige-muskachtige vanillegloed) en cistus labdanum. Samen vloeit dit alles samen in prachtige zachtheid die aanhoudt, aanhoudt, aanhoudt.

RUIK & VERGELIJK

Terwijl ik me in Nuit de Longchamp aan het verdiepen was, de wederwaardigheden er over las en de associaties met andere geuren las, spookte een ander parfum door mijn hoofd. Die zit nu op mijn rechterpols, Nuit de Longchamp op mijn linker. En hoewel die ander geprononceerder, gelaagder en rijker is, vindt ik het aldehyden-gevoel treffend.

Amouage Gold (1983)

UN AIR DE FIRST VAN CLEEF & ARPELS

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op juni 30, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET F. 3 reacties

FIRST IMPRESSION: NOT SECOND BEST

Jaar van lancering: 2011

Laatst bijgewerkt: 30/06/12

Neus: Nathalie Gracia-Cetto

De afgelopen jaren heeft First (1979) al heel wat variaties gekend. Maar die waren meestal – helaas – seizoensgebonden. Daar zaten, om in de terminologie van de juwelier te blijven, prachtig gezette meesterwerken tussen. Mijn favoriet: First Eau de Toilette pour l’Eté uit 2007. Om stil te staan bij het feit dat First 35 jaar geleden het licht zag, werd vorig jaar Un Air de First gepresenteerd. Want het huis met zijn hoofdzetel aan het Place Vendôme, weet dat het met First een ‘here to stay’-parfum bezit, dat meer dan nog de talrijke andere oude en nieuwe geuren, de essentie van zijn filosofie bevat: strakke understated chic zonder bling-bling, zonder geschreeuw, zonder tijdelijke en trendy smaakjes. Maar toch: voor een nieuwe generatie kan dit volle aldehydenparfum – samengesteld door Jean-Claude Ellena, nu parfumeur-in-huis bij Hermès – te krachtig zijn.

Dus werd Nathalie Gracia-Cetto uitgenodigd een nieuwe variatie te creëren. Niet voor één seizoen. Een gevaarlijk spel, want je moet niet te veel kniebuigen voor de veronderstelde smaak van die nieuwe generatie – als die al bestaat. Die smaak dus, want die is eerder aangepraat dan aangevoeld. Je kunt het dus heel simpel oplossen door First aan te lengen met heel veel rood fruit en heel veel patisserie-smaken. Niet gebeurd. Gelukkig.

Ik ben aangenaam verrast. Un Air de First is van nu, maar verloochent zijn ‘oude’ afkomst niet. Ach ja, moest er ook nog een profielschets van de draagster bij. Geniet van de clichés: ‘Un Air de First-vrouw is prachtig, elegant en dynamisch. Ze houdt van het leven en is van haar tijd’. En over geuren heeft ze een duidelijke mening: ‘ze ziet de elegantie van een nieuw parfum in combinatie met de herinnering aan een klassieker’. Voel je’m?

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Het knappe van First is dat het hoewel duidelijk refererend aan de klassieke aldehydenparfums – N°5 van Chanel uit 1921, Arpège van Lanvin uit 1927 – het ontdoet van hun volle amberachtige ondertoon door het te voorzien van een meer groene, lichte en sprankelende basis. Nathalie Gracia-Cetto voegt nu een nog duidelijker te traceren groene noot én een hele subtiele gourmand- en poederachtige sensaties toe die First letterlijk Air geven.

Un Air de First opent met een wolk van aldehyden op basis van mandarijn die dit keer minder vettig en vol zijn doordat het wordt omringd door galbanum – dat ongelooflijke groene hars dat zowel fris als sensueel is (tekening) en in deze geur voor een groen blad-effect zorgt. Tegelijkertijd ruik je die mooie, fruitzoete noot van zwarte bes – ook te ruiken in First – en een hint van framboos. Nu wordt de geur geleidelijk zachter zonder zijn frisheid en crispyness te verliezen – met behulp van lelietje-van-dalen – door de introductie van witte perzik die de ‘arrogante’ roos en zeer bloemige jasmijn als het ware vriendelijker maken. En steeds ruik je de echo van First die geleidelijk naar de basis zijn andere verandering toont: Un Air de First krijgt en poederachtige en ‘huideigen’ kwaliteit.

En die is niet warm maar eerder koel en winterachtig (de kracht van de aldehyden die doorwerkt volgens mij) die heel lichtjes aan meringue doet denken: een melange van een prachtige zachte katoenbolletjesachtige musk, vanille en amber. De opgevoerde vetiver en lichte mosnoot geeft de geur een klassieke ondertoon.

RUIK & VERGELIJK

Het grote verschil: First is een parfum dat je op afstand bewondert, het geeft de draagster klasse. Een prachtig gearrangeerd, statig klassiek boeket dat je niet durft aan te raken. Toch probeer je zo dicht mogelijk erbij te komen om de weelde op te snuiven. Un Air de First is intiemer, meer toegankelijk, meer ontspannen en meer privé; je hebt de neiging om nader kennis met de draagster te maken. Om in haar nek te verdwijnen. Niet van louter opwinding, maar door behoefte aan ‘volwassen geborgenheid’. Over clichés van mijn kant gesproken…

Van Cleef & Arpels First (1976)

ORANGE SANGUINE ATELIER COLOGNE

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op juni 29, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET O. Een reactie plaatsen

BESUIKERDE SINAASAPPELS MET KRACHTIG COLOGNE-EFFECT

Jaar van lancering: 2010

Laatst bijgewerkt: 29/06/12

Neus: Ralf Schwieger

Artistic direction: Christopher Cervasel, Sylvie Ganter

Mood: Nathalie Cassegrain

Fotografie: David Meredith

Goede reden om ‘eindelijk’ Orange Sanguine te beschrijven. Reden: ik las dat de geur in Frankrijk is onderscheiden met een Fifi in de categorie The Experts’ Award 2012 – zie Ruik & Vergelijk. Het verbaast me niet. Atelier Cologne is zo’n merk dat aan alle ‘trendwetten’ in de nichesector voldoet: authentiek, een niet lopende band-uitstraling, puur natuur-feel, retro. Wat laatste betreft: Atelier Cologne is natuurlijk ‘oude parfums in nieuwe flacons’.

Cologne weer hip gemaakt, maar toch met die toets van van het verleden. Sentimenteel, lief. Het merk heet niet voor niets Atelier, geen Lab. Ik vind het een ‘akelig netjes’ merk met al die aandacht voor details. Dromerig sfeertje, collages creëren met persoonlijke frutseltjes en aparte dingen gekocht op een rommelmarkt of in een gek winkeltje. Ook voor mij heel erg vrouwenmagazine- en food magazine-achtig die een ontbijt met familie en vrienden stylingtechnisch – ‘zijn we bij het modellenbureau niet vergeten te vragen naar een hippe oma…?’ – weten neer te zetten als het gezelligste denkbaar, hemel op aarde, elke dag paasontbijt, elke dag zon en dolce far niente. Dat is dus zo’n beetje het idee met Orange Sanguine.

Lees het op de site: ‘Het moment dat je elke keer weer opnieuw wilt beleven. Iedereen was samengekomen op het terras voor het ontbijt, je rook de geur van verse sinaasappelen die door de lucht cirkelde…’ En dan… zweven de vrolijke guiters in een symfonie van plezier verder naar de zee waar ze tegen de klippen in alle vrolijkheid barsten… zoiets ongeveer. Dit sfeertje neerzetten, levert in ieder geval één ding op: een prachtcologne.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Logisch dat elke geur van Atelier Cologne is opgebouwd rondom een centraal citrusakkoord. In dit geval bloedsinaasappel. En die spettert je tegemoet in al zijn zoete frisheid. Je ruikt zowel de prikkelende schil, de bitterdroge vliesjes, het volzoete sap. Ik weet eigenlijk niet of de parfumindustrie inmiddels hiervoor essentiële olie van de bloedsinaasappel gebruikt (zoveel wordt ze nog niet in geuren verwerkt) of dat het sinaasappelessence is vermengd met zoete (vanille) en rode noten (framboos, aardbei).

Hoe het ook zij: de geur van sinaasappel linkt heel mooi met oranjebloesem die ook voor een lichtbloemige nuance zorgt die in het hart wordt versterkt met jasmijn omringd door een krans van bitterzoet, frisgroen en roosachtig geraniumblad. De afronding is zacht en elegant: amber, sandelhout en tonkaboon.

Maar het mooie: de cologne-sensatie blijft aanhouden, Orange Sanguine blijft de dorst stillen. En dat komt door de hoge concentratie essentiële oliën voor een eau de cologne: 15 procent. Maar toch: hoe sfeervol gepresenteerd en smaakvol verpakt ook. In verhouding vind ik de geuren behoorlijk prijzig.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Meer weten over dit merk? Ook al besproken van dit atelier:

Atelier Cologne Trèfle (2010)

Atelier Cologne Grand Néroli (2010

The Fifi-finalisten in de categorie The Experts’ Award 2012. Beetje overdreven: drie keer Olfactive Studio (die heeft dus eigenlijk gewonnen).

Olfactive Studio Still Life (2010)

Olfactive Studio Autoportrait (2010)

Olfactive Studio Chambre Noire (2010)

Pierre Guillaume – Huitième Art – Myrrhiad (2010)

Penhaligon’s Juniper Sling (2010)

Tom Ford – Private Blend – Santal Blush (2011)

Nog een hele mooie ‘bloedsinaasappel’ – die van Guerlain. Heeft me ‘altijd’ verbaasd dat deze geur niet een klassieker in de serie is geworden. Plus vier andere:

Acqua di Parma – Blu Mediterrano – Arancia di Capri (1999)

Guerlain – Aqua Allegoria – Orange Magnifica (2005)

Biotherm Eau d’Energie (2006)

Honoré des Pres Honoré’s Trip (2008)

Marc Jacobs Orange (2008)

MON JASMIN NOIR L’EAU EXQUISE BULGARI

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op juni 28, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET L, GEURENALFABET M. Een reactie plaatsen

JASMIJN ALS EEN WATERVAL

JASMIJN ALS EEN FONTEIN

JASMIJN ALS EEN LABYRINT

Jaar van lancering: 2012

Laatst bijgewerkt: 28/06/12

Neus: Sophie Labbé

Ik las het voor de eerste keer een jaar geleden met de lancering van Acqua di Parma’s Gelsomino Nobile: dat de Medici-familie de jasmijn in Italië introduceerde. Werd niet vermeld door welk lid en in welk jaar. Bvlgari beweert het nu ook. Alleen is het persbericht van Mon Jasmin Noir L’Eau Exquise iets specifieker: in de Boboli-tuinen (bij het Pitti-paleis) in Florence.

Maar ook hier geen familie- en jaartalvermelding. Ben me er weer – even – verder in gaan verdiepen. In het standaardwerk Perfumes, Cosmetics and Soaps: The Production, Manufacture and Application van William Arthur Poucher, lezen we op pagina 111 dat een ‘zekere’ hertog van Toscane – ook hier geen naam en jaartal – de eerste bezitter was van de jasmijnplant (van wie hij die had gekregen of gekocht is onbekend), maar dat zijn tuinman er mee vandoor ging.

Waar naar toe: wordt niet vermeld. Hier komt Ernest Parry te hulp. Uit zijn boek Cyclopaedia of Perfumery (1925) wordt duidelijk dat deze tuinman niet de hele plant meenam, maar slechts een bosje jasmijnbloesems voor zijn vriendin als verjaardagscadeau. Zij was zo onder de indruk van de nieuwe geur dat ze door zorgvuldige cultivatie dit boeketje wist uit te dijen tot jasmijnplantages waarmee ze een fortuin verzamelde. En geloven we dit? Nee. Wel: twee prominente Medici’s – kardinaal Giovan Carlo (1611-1663) en groothertog Cosimo III (1642-1723) – hadden in de tuinen van villa Castello (in de buurt van Florence) verschillende jasmijnvariëteiten (gekweekt in kassen), waaronder de zoetst ruikende, genaamd Granduca di Toscana. Maar dat is wat anders dan introduceren.

In ieder geval: ‘Over grenzen van ruimte en tijd heen heeft Bulgari deze bloemen gevangen in een origineel en lumineus parfum dat doet denken aan geurige watervallen van jasmijn, schitterend in de zon als een kantwerk van de natuur. De transparante noten roepen de frisheid van weelderig groene labyrinten op en de zinderende akkoorden weerspiegelen de bruisende vitaliteit van klaterende fonteinen’. En: L’Eau Exquise onthult de levendigste kant van Mon Jasmin Noir, een exuberante luxe die in deze eau de toilette zijn zuiverste expressie vindt, een arabesk van uitgelezen, delicate aroma’s die door het licht van het weelderige mediterraanse landschap zweven’.

Let op de bodem van de flacon: door de eau fraîche heen zie je ‘een transparant kantwerk van jasmijnbloesem dat de subtiele textuur van een juweel oproept’. En het zachtgroene organzalint ‘anticipeert op de delicate frisheid van het parfum’. Maar dat is volgens mij zwart.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Een geur vergelijken met een labyrint spreekt altijd tot de verbeelding. Geldt ook voor waterval en arabesk. Alleen dit allemaal in één geur vind ik een beetje te veel van het goede. Met name omdat Mon Jasmin Noir L’Eau Exquise in feite een eenvoudig, verfrissend jasmijnwater is. Wel goed gedaan, maar ik verwacht niet anders van Bvlgari. Noblesse oblige. De opening: een waterval waarin roze grapefruit en groene amandel (dat zijn dus onrijpe en die ruiken volgens mij niet echt) rondspartelen… die in zijn verdere val Spaanse jasmijn (moet dat niet jasmijn uit Spanje zijn?) en sambacjasmijn (foto) ontmoet al wiegend in theeblaadjes (denk jasmijnthee). Kortom een en al bloemige en zonnige frisheid die een zekere sillage krijgt in de basis met ‘kostbare houtakkoorden en intense accenten van witte musk’.

RUIK & VERGELIJK

Jasmijn wordt in negen van de tien gevallen in geuren gecombineerd met roos om het te voorzien van een klassiek-bloemig gevoel. Puur jasmijn en dan ook nog eens wordt ondergedompeld in frisse en zonnige nuances, is redelijk nieuw. Afgezien van hedione (waterjasmijn) dan. Nog meer zonnig jasmijn ‘recent’ gevangen in een flacon:

By Kilian Love and Tears (2010)

Acqua di Parma Gelsomino Nobile (2011)

Guerlain – Aqua Allegoria – Jasminora (2011)

AMANDE PERSANE ROGER & GALLET

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op juni 27, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET A. Een reactie plaatsen

ZOET, ZACHT, ZEN

Jaar van lancering: 2010

Laatst bijgewerkt: 26/06/12

Neus: Delphine Jelk

Flaconontwerp: Martin Szekely

Ben me de laatste tijd aan het verdiepen in amandel. De reden: de geur ervan wordt steeds meer gebruikt als geprononceerd detail in hart en basis van parfums. Dat komt volgens mij omdat de poederzachte en zoete noot een elegant alternatief is voor vanille. Minder vol, minder oriëntaals, minder ‘kleverig’.

Het is ook een mooie vervanger voor iris als je een geur meer richting hemel, dan richting aarde wil laten gaan. En de twee gaan ook goed samen. En het allermooiste: de neus heeft met amandel een hulpmiddel bij de hand dat symbool staat voor een periode in het leven toen alles nog onschuldig was: de eerste kinderjaren.

Amandel heeft net zoals kamille en lindebloesem iets sentimenteels, iets puurs. Maar ik kan me ook indenken dat mensen het niet lekker vinden omdat het toch te veel gourmand is. Niet iedereen wil naar banketbakkersspijs ruiken.

De amandel is een sierlijke bloeiende boom met open kroon die een hoogte kan bereiken van twaalf meter. Dat de bloesems zo opvallen is logisch: de (Prunus amygdalus, Prunus dulcis) behoort tot de rozenfamilie. Al vroeg in het jaar zijn de vruchten te onderscheiden. Qua vorm hebben ze iets weg van kleine abrikozen. Afgeraden wordt om ze onbeperkt te eten: ze bevatten amygdaline. Deze stof is bepalend voor de geur (zoet), smaak (zoetheid) als voor de eetbaarheid (giftig). En inderdaad, dit is de uit spionage en detectiveverhalen bekende geur van bittere amandelen, ofwel blauwzuur of cyaankali.

Volgens de geschiedenisboeken ligt de oorsprong van de amandel in het oude China. Van daaruit heeft de boom via India en Perzië in de veertiende en vijftiende eeuw zijn weg naar Europa gevonden. Hier haakt Roger & Gallet met Amande Persane in, want de geur is geïnspireerd op de tuinen van Isaphan. Dit is de oude hoofdstad van Iran, bekend om zijn rijke geschiedenis en unieke, oosterse architectuur en parken en tuinen. Heet nu Esfahan. Een bezoekje waard als je de foto’s bekijkt. Met name het Meidan Emam-plein met omliggende gebouwen (in 1979 door de Unesco tot Werelderfgoed verklaard).

En in deze lommerrijke en paradijselijke tuinen – ik weet niet of ze nu nog bestaan – schijnen ooit veel amandel- en citrusbomen te hebben gebloeid waarvan de witte bloesems en een subtiel, zacht en fris geurspoor verspreiden. Leuk weetje dat Roger & Gallet levert: het woord paradijs is afkomstig van het oud-Perzische pardis dat ‘tuin van de heer’ betekent.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Het is bij mijn weten de eerste keer dat amandel in niet niche-kringen zo duidelijk de hoofdrol speelt. En dat ruik je. Eigenlijk een vreemde combinatie: een sprankelende eau fraîche met de intieme warmte van amandel. En om eerlijk te zijn, ervaar ik eigenlijk alleen het laatste.

De opening van bergamot en sinaasappel verdwijnt direct na de eerste spray. Dan onderga je direct de zacht-lieflijke noot van amandel, die nog zachter wordt door iris en zoet in de lak wordt gezet met de rumachtige noot van tonkaboon.

Als Amande Persane langer op de huid zit ontplooit zich de mooie droge en stralende noot van de cederhout. Ik vind het een echte vrouwengeur met de werking van een security blanket: geborgen, warm en veilig.

En baby’s zullen omringd door Amande Persane – geurkaars, bodylotion – snel in een vredige slaap vallen. Volwassenen ook, mits ze van amandel in een geur houden. Met andere woorden: de geur heeft ook een hoog Zen-gehalte… je wordt er rustig van.

RUIK & VERGELIJK

Amandel ruik je ook heel goed en heel veel in:

Castelbajac Castelbajac (2001)

Campos di Ibiza Flor de Almendra (20??)

Montale Amandes Orientales (20??)

Carner Tardes (2010)

Een mooie amandelnoot heeft ook:

Dior Hypnotic Poison (1998)

Yves Saint Laurent Cinéma (2004)

FUNFAIR EVENING – REPLICA – MAISON MARTIN MARGIELA

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op juni 26, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET F, GEURENALFABET R, NICHE. Een reactie plaatsen

KERMISKRAAMLEKKERNIJEN DIE WE ONS HERINNEREN

Jaar van lancering: 2012

Laatst bijgewerkt: 26/06/12

Neus: Jacques Cavallier, Marie Salamagne

Dit concept van Maison Martin Margiela is geïnspireerd op de gelijknamige vintage-lijn van het huis: oude kleding opnieuw geproduceerd. Goed getroffen naam die op een originele manier parfum interpreteert. Een trio. De bedoeling: ‘Beelden en impressies oproepen. Positieve emoties die onze persoonlijke herinneringen reflecteren als ons gemeenschappelijke onderbewustzijn. Elke geur vangt een specifiek olfactief moment en roept herinneringen, die wij allen delen, op’. En: bijna alle geuren zijn gebaseerd op herinneringen die bij anderen weer nieuwe herinneringen oproepen. Verder zegt het huis dat de voltooiing ‘een uiterste en interessante exercitie is geweest. Vanaf het begin hadden wij precies de herinneringen van deze geuren in gedachten, maar konden ons de moeilijkheden en vele pogingen die wij nodig hadden om tot dit resultaat te komen, niet voorstellen’.

Dat is mooi. Funfair Evening is een achtergebleven indruk een bezoek aan een kermis in Santa Monica in 1996. ‘In de warmte van de nacht, het geluid van gelach en speelse melodieën. De duisternis is gebroken door stralen van veelvoudig gekleurd neon. Kleur heerst levendig en explosief. Een geur van snoep vult de lucht’. Dat klinkt ‘iedereen’ bekend in de oren… en de geuren die we denkbeeldig oproepen – en in gemeenschappelijke onderbewuste ligt opgeslagen – is die van een snoepkraan. Kaneelstokken, toverbollen, popcorn, suikerspin en om het geheel zoet af te ronden met een (soft)ijsje besprenkeld met suikerconfetti in de felste kleuren denken.

Niet echt lekker, eerder lekker vies. Met andere woorden: Funfair Evening is niet meer en niet minder dan een gourmandgeur waarvan ik dacht dat die nu wel overgewaaid zou zijn. Maar misschien ziet het zich nog steeds als zeer avant-gardistische, zeer niche afficherende huis het wel als een nieuwe vorm van vintage. Herinnering als vintage. De andere twee ‘memories des jours heureux’ zijn Beach Walk en Flower Market.

Persoonlijk hadden voor mij de herinneringen – gezien de status van Maison Martin Margiela – wel wat ‘alternatiever’ gemogen, want iedereen (her)kent de nu gepresenteerde geuren wel en heeft die op de een of andere manier wel eens ervaren en geroken. Meer in lijn van Series van Comme des Garçons – hoe ruikt een garage, een vliegtuig? – of de geuren van Humiecki & Graef, hoe ruiken emoties als woede en mededogen…

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Zegt Jacques Cavallier: ‘Vanaf de eerste adem komt de sfeer van de kermis naar boven. De zachte en ontwikkelende geur van zoetigheden… Noten van appel en steranijs gaan samen om een akkoord van marshmellow gemaakt van caramel en oranjebloesem, te onthullen. Zodat er van hen genoten kan worden zonder overweldigend te worden. Zoetere noten hebben contrast nodig. Hier zijn het de musk- ambernoten en bitterzoete petitgrain die Funfair Evening verlichten.

Zegt Geurengoeroe: ‘Interessant is het gebruik van oranjebloesem als hoofd-gourmandnoot, wetende dat het water ervan al eeuwen in de Arabische keuken wordt gebruikt. Als je in deze licht-bloemige, licht citrusfrisse noot zoetigheden stopt, zoals steranijs, dan beginnen die als het ware direct te smelten. De afronding geeft al deze zoetigheden een katoen- en amberachtige achtergrond: staat voor vertrouwen en comfort… dus misschien een prettige herinnering. Maar, heel vreemd, of heel toevallig, bij de eerste snif moest ik direct denken aan de gourmandknaller van Dior die inmiddels niet meer bestaat…

RUIK & VERGELIJK

… wil zeggen Chérie – dat symbool stond voor de suikerspinpret – werd er uitgezeefd. Nu heet de geur ‘gewoon’ Miss Dior

Dior Miss Dior Chérie (2005)

DIA MEN AMOUAGE

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op juni 25, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET D, NICHE. 1 reactie

VAYA CON DIA DEEL TWEE

Jaar van lancering: 2002

Laatst bijgewerkt: 25/06/12

Neus: onbekend

Ik ben al tijdje bezig met een kruistocht in mijn familie-, vrienden- en kennissenkring: met een aan fanatisme grenzende dadendrang probeer ik ze te overtuigen dat ze nu al die geuren uit de ketenparfumerie een keer links moeten laten liggen en overgaan tot een upgrading van hun aankoopbeleid. Ze zijn altijd wel geïnteresseerd in mijn geurverhalen, maar verder dan ‘goh, wat interessant’ reikt het meestal niet. Ik zoek dan nu ook een strategisch moment om ze te triggeren.

De beste gelegenheid: als je met elkaar van een goede fles wijn geniet – of meerdere. Het valt me – dan – op hoe goed ze inmiddels zijn in het uitleggen waarom bepaalde wijnen hun tong strelen en andere juist weer niet. Gelijk een amateur oenoloog beschrijven ze het begin – ‘beetje ananas, beetje perzik’ – , de middennoot – ‘druiven die net geperst zijn’ en de afdronk – ‘walnoot vermengd met eikenhout en toch ook een minerale iets’. Inderdaad alsof je over geuren praat. En dat wrijf ik ze dan ook onder de neus. In tgv-snelheid leg ik ze uit wat niche inhoudt, hoe het is ontstaan en wat voor een plezier je er aan kunt hebben.

Amouage is dan een mooi voorbeeld om ze te wijzen op de Arabische parfumcultuur die vooral ook – in vergelijk met bijvoorbeeld Montale – meer rekening houdt met de westerse smaak, maar ook op het feit dat de verschillen tussen mannen- en vrouwengeuren eigenlijk te verwaarlozen zijn. Daar kijken ze in het begin vreemd van op, maar als je dan vraagt wie bedacht heeft dat ingrediënten wel of niet vrouwelijk zijn, blijven ze het antwoord ‘schuldig’.

Dia, hetzelfde jaar verschenen als Dia Men, is perfect om ze het duidelijk te maken. ‘Voor de gein’ leg ik wel even het idee van de geur uit (Dia heb ik al besproken): de woestenij van de woestijn, de kruiden aangeboden – via caravanroutes te kameel aangeleverd – op de markt van Zanzibar en tegelijkertijd als contrast de frisheid van de zeeën die het Arabische schiereiland omgeven. En als het even kan, presenteer ik ter vergelijk Gold Men dat wordt gezien als de nachtversie van Dia Men.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Wat is dit toch een mooie geur. Neem alleen al de opening: geen cliché Europese citruspret, nee, je wordt direct ondergedompeld in een zwoele sensatie van (het muskachtige) cistus labdanum besprenkeld met kardemon, (in dit geval) bloem-zwoelig oranjebloesem en wolk van wierook. Laatste rokerige en ijle noot wordt prachtig gelinkt aan een volle pruimnoot in het hart: sappig, rijp en ook weer zwoel. Het effect: een en al zachtheid en sensualiteit.

Zonder te opdringerig te worden omdat het wordt begeleid door een bloemennoot (sprankelende pioenroos, koppig ylang-ylang en poederzacht iris). De basis zorgt ervoor dat al deze ‘vrouwelijke’ bloemen mannelijk uitgezwaaid worden: vetiver, palissanderhout en patchoeli. Maar zonder macho-effect. Daarvoor is het geheel te verfijnd en dat komt volgens mij op conto van de leernoot (foto) die de totaalcompositie een zachtstrelende suède-finesse geeft.

RUIK & VERGELIJK

Als je de kans hebt, doe het!

Amouage Gold Men (1983, 2008)

ADDICT EAU SENSUELLE DIOR

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op juni 25, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET A. Een reactie plaatsen

ET DIOR CREA DAPHNE GROENEVELD

ET FRANCOIS DEMACHY ADDICT EAU SENSUELLE

Jaar van lancering: 2012

Laatst bijgewerkt: 25/06/12

Neus: François Demachy

Model: Daphne Groeneveld

Artistic direction en zo: Jonas Akerlund, Tim Walker

Het lijkt wel of ze bij Dior – met name in de parfumerie – grote schoonmaak aan het houden zijn. Zowel inhoudelijk als wat presentatie betreft wordt de John Galliano-stijl netjes weggepoetst. Het trashy, streetwise randje dat hij het couturehuis gaf om het ook toegankelijk voor de jonge meid te maken heeft geleidelijk plaatsgemaakt voor een meer klassieke stijl. En hiermee is Dior – gelukkig – weer terug bij de filosofie van de oprichter die vond dat de Dior-vrouw ‘altijd stijlvol gekleed, geparfumeerd en opgemaakt is met de uitstraling van een teruggevonden vreugde, een onweerstaanbare levenskracht’ – aldus het persbericht.

Zie je ook overduidelijk bij de nieuwe Addict-presentatie. Zag je eerst nog het uitverkoren model bezweet in bikini en bijna klaar voor het grote moment van verslaafd zijn, nu is ze – vervolgt het persbericht – ‘jong, amper vrouw, snel, elegant en stijlvol. Haar hakken tikken op de straatstenen. Mode zit haar in het bloed, net als haar trendy stijl. Ze heeft de energie van de Dior-vrouw. Addict is haar geur, haar identiteit. Ze houdt van explosieve kleuren. Oriëntaalse, frisse of bloemengeuren… ze speelt met alle geuren van Addict. Ze is levendig en inspirerend, ze doet wat ze zelf graag wil. Ze is de heldin van haar eigen verhaal’.

Kanttekening: hoe speel je eigenlijk met geuren? En dat heldin-in-eigen-verhaal wie dat toch in de ‘beau monde’ verzonnen heeft. Anyway, ik zal wel zeuren, want – het persbericht verder citerend – ‘haar uiterlijk fascineert en trekt alle aandacht. Addict is voor haar, onweerstaanbaar verleidelijk. Ze geeft zich met een schaterlach over aan Dior. Ze is speels en spot met alles. Ze is verliefd op het leven’.

Dat beleeft ze allemaal in ‘een mythische plek vol charme, feestgedruis, zon en met iets ondefinieerbaars, net als zij: Saint Tropez’. En ‘in dit ideale decor in pasteltinten straalt de jonge Dior-vrouw. Een lang dansend silhouet, gelukkig en zonnig. Met een uitdagende blik speelt ze achter een windscherm met jungleprint…so Dior! Juwelen, tassen, hoeden…en haar geur, Addict’. De clip is geïnspireerd op Roger Vadims Et Dieu crea la Femme uit 1956 en Brigit Bardot tot internationaal sekssymbool bombardeerde.

Dus heel veel gerevisit, heel veel vintage en heel veel speelts Lolita-gedrag van (de wel erg magere) Daphne Groeneveld. Wat ik me afvraag: de tweede bril die ze draagt is die wel so Dior… en de voice over zegt op het einde ‘Dior Addict, the iconic fragrance’. Dat is de geur volgens mij nooit geweest – wordt het. Misschien.

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Heel eerlijk zeggen: ‘Ik vind Addict sensueler omdat het meer oosters is. Addict Eau Sensuelle is een hele klassieke trio-combi van roos, jasmijn en sandelhout die vooral met een flinke dosis aldehyden begin jaren zestig van de vorige eeuw stond van chique vrouwelijkheid.

François Demachy heeft dit gegeven naar de nieuwe tijd verplaatst door het achterwege laten (opvallend voor een jonge meisjesgeur) van een frisse opening vermengd met aldehyden (in meen toch een licht spoor te ruiken) en het toevoegen in de basis van witte musk, wat de rozen geen sensueel maar eerder schone en frisse ‘schoongewassen’ uitstraling geeft.

Hij omschrijft Addict Eau Sensuelle zelf als ‘een sensuele, harmonieuze, zacht en heldere bloemengeur. In de aanzet smelten rozenessence en -absolu samen, in het hart spelen essence van rozen en heldere jasmijn de hoofdrol en de vormt een zacht evenwicht met karaktervolle maar witte musk en cederhout’. Maar omdat de rozen een licht-fruitig spoor hebben, roept de geur toch de sensatie op van rood fruit – een bijna verplichte sensatie om ‘miss Diortjes’ in de parfumerie over de streep te trekken.

RUIK & VERGELIJK

Dior is Addict Eau Sensuelle en:

Dior Addict (2002)

Dior Addict Eau Fraîche (2004)

Niet meer:

Dior Addict 2 (2006)

Dior Addict 2 Summer Peonies (2007)

Dior Addict 2 Summer Litchi (2008)

Dior Addict Shine (2008)

Dior Addict to Life (2011)

JASMIN ROUGE – PRIVATE BLEND – TOM FORD

Geplaatst door Erik Maarten Jeroen Zwaga op juni 24, 2012
Geplaatst in: GEURENALFABET J, NICHE. Een reactie plaatsen

CADEAUTJE VAN GOD

CADEAUTJE VAN TOM FORD

Jaar van lancering: 2011

Laatst bijgewerkt: 24/06/12

Neus: onbekend

Model: Lara Stone, Tom Ford

Styling en zo: Tom Ford & Co

Ik las onlangs op een bloemensite dat jasmijn in het Arabisch ‘cadeautje van God’ betekent. Waar of niet, ik vind het een prachtige omschrijving van de meest veelzijdige bloem die er bestaat. Het ‘geurverloop’ ervan loopt eigenlijk parallel met die van een etmaal. Fris en stralend is het begin, bloemig, stralend en zonnig ontwikkelt zich de jasmijn in de loop van de dag om als het duister is gevallen zijn zinnelijke en dierlijke noten te verspreiden. Voor dat laatste moet je wel in zonnige oorden vertoeven omdat duidelijk te ondergaan, of aan het ‘cadeautje van Tom Ford’ te ruiken. Want zijn rode jasmijn, is ‘beboterde’ jasmijn gesmolten door het maanlicht en besprenkeld met kruiden die als lakparels uit sensuele wolken druppelen. Net zoals Santal Blush (2011) is Jasmin Rouge eigenlijk een make-upkleur. Wil zeggen: het is geïnspireerd op een lipstick met dezelfde naam.

En dat wordt zoals het gewend zijn van ‘major Tom’ weer in een über-luxueus en über-stylisch decor gepresenteerd. Bijna te mooi om waar te zijn. Een droom die heel veel vrouwen laat blijven dromen of doet afhaken: zo mooi kan ik nooit zijn. Lara Stone natuurlijk wel, zij het dat er aan haar en Tom Ford ook wat gewerkt is om tot deze klassieke Hollywood-glamour te komen… En tegelijkertijd lijkt het een ode op de femme fatales die midden jaren zeventig – toen he-le-mal out of fashion – de lp-covers sierden van Roxy Music, waaronder Amanda – Follow me – Lear.

Het blijft indrukwekkend: het duidelijke beeld dat Tom Ford vanaf het begin heeft neergezet. Geen getwijfel, geen aanpassingen in beeld en geurformule om de consument het iets makkelijker te maken – juist niet lijkt me – te sturen en waar steeds meer parfumhuizen last van hebben. En gelukkig doet Tom Ford ook niet mee met die ‘best wel’ depri chic-gothic look waarin ogen so smoky zijn dat je medelijden met de modellen krijgt als  de ‘démaquillage’, déconfiture plaatsvindt: coal gets in your eyes….

WAT RUIK IK EIGENLIJK?

Volgens Tom Ford zelf is Jasmin Rouge voluptueus, sensueel en even stoutmoedig als ‘gelakte’ rode lippen. Ik zelf heb een euforie-ervaring. Zo wil je dat een ‘pure’ jasmijngeur ruikt. Interessant is dat Ford voor warme exotische kruiden kiest om hiermee de in de jasmijn aanwezige indolen (goed voor het animale effect) te activeren. Eerst is er voor de verstaander een licht-frisse, bittergroene noot van salie. Niet dat ik de gember, komijn, kardemon, fenegriek en kaneel verzameld in een massala-kruidenmelange (foto) stuk voor stuk kan detecteren, het totaal geeft wel een warm en bruin (rood zoals je wilt) gevoel. Ook mooi: de gekruide jasmijn die je de hele geur door blijft ruiken wordt geleidelijk aan boterachtig (voor mij een positieve eigenschap) met behulp van de zichzelf al behoorlijk sensuele ylang-ylang en dito oranjebloesem (van de laatste worden de indolen ook goed aangesproken).

Ook mooi: de brem, met zijn stroef-zwoele parfum zorgt dat de jasmijn niet op het einde uitglijdt en begeleidt met zijn licht-houtige noot de geur naar de ‘abstract’ houtige basis die het geheel onderdompelt in een klassieke oriëntaalse finish: cistus labdanum, amber, vanille en leer. Laatste is moeilijk te ontdekken. Wat resteert is een sensuele jasmijn die aangenaam en tevreden uitrust op hout dat ronddrijft in een amber die gloeit als de maan…

RUIK & VERGELIJK

Tom Ford is niet de enige niche-parfumeur die jasmijn weer puur en authentiek wil laten stralen. Minder oosters, meer Europees, maar in hetzelfde prijssegment in hetzelfde jaar verschenen:

By Kilian Love and Tears (2011)