EDELE ALDEHYDE MET KORIANDERKICK

SIERLIJKE BLOEMENBLEND GELEID DOOR VIOOLTJE

N°5 MET VIOOLTJES

ÉÉN EN AL ELEGANTIE, LEKKER TRUTTY-TUTTI ZO JE WIL

Mochten ze nu bij Balenciaga een huishistoricus in dienst hebben, dan moet die eens goed de teksten en beelden nakijken die de marketingpiepeltjes de wereld insturen. Of ík zit ernaast: maar ik zie nergens dat de flacon gebruikt voor de nieuwe parfumcollectie (2025) gebaseerd is op een uit het archief.

De flacon in kwestie zou gebruikt zijn voor zijn eerste parfum Le Dix uit 1947 – genoemd naar het adres aan de Avenue George V (Parijs) waar Cristobal zijn couturehuis hield. Maar volgens mij is dat de geslepen ‘Guerlaineske’ flacon (standaard voor de meeste van Balenciaga’s vintage geuren). Zie foto links.

De ongeloofwaardigheid stijgt alleen maar bij dit pr-bericht: ‘Deze getrouwe replica van het origineel van Le Dix vergde vijftien jaar onderzoek. Ontdekt in de archieven, gescand en tot in het kleinste detail gereproduceerd’. Vijftien jaar onderzoek? Hoe groot zijn die archieven en waar bevinden zich die? Ja, dikke doei! Ontdekt in de archieven: logisch lijkt me. Het bijgeleverde bewijs lijkt eerder op een nieuwe, oud gemaakte foto – bij Balenciaga houden ze van ‘gepatineerde charme’ veroorzaakt door het verstrijken der tijd; zo ogen de etiketten versleten.

In ieder geval, Le Dix is ook een van de tien nieuwe geuren maar heeft compositorisch niets vandoen met het origineel. De nieuwe wordt omschreven als ‘gerevitaliseerd door de combinatie van iris-absolue met innovatieve, geïsoleerde iris-aldehyden (nog nooit van gehoord en ook niet te vinden op www), versterkt door viooltjesblad-absolue en essentiële oliën van wierook’.

Volgens mij was er een reden om de geur te revitaliseren: de opvallende en lang aanhoudende korianderwolk in de opening. Lang geleden dat ik zo ‘overtuigend’ koriander heb geroken: stoffig, kruidig met een lichtzoete ondertoon (hier opgepept door citrusnoten). Maakt de geur op de een of andere manier actueel (denk Comme des Garçons). En te moeilijk volgens de ongeschreven parfumwetten van nu: fris, vriendelijk, roodfruitig met musky feel moet het zijn.

Hierachter verbergt zich een heerlijke aldehyden-sluier met een klassieke bloemencombi van sierlijke roos en sensueel ylang-ylang. Ruik je goed, maar het is ‘uiteindelijk’ het viooltje dat de meeste aandacht opeist. Zoet, fris en puur maar niet banketbakkerijzoet – terwijl de koriander nog resoneert. Eerder bescheiden langzaam verdwijnend in een volle sandelhoutachtige basis met vanille als hoofdcomponent. Eén en al elegantie – lekker trutty-tutti zo je wil. 

Le Dix wordt door geuringewijden N°5 met viooltjes genoemd. De link door de aldehyden begrijp ik, die zijn alleen in Balenciaga minder opdringerig (en inmiddels in N°5 eveneens). En Le Dix is in vergelijk sierlijker. Hier volgt een cliché: waar Le Dix een ‘wervelende’ jurk van chiffon met linten, pailleten en ruches is, is N°5 dezelfde jurk maar dan met minder ‘overbodige’ frutsels.