IRISEREND
HET GELDT ALS EEN BELANGRIJK INGREDIËNT IN DE PARFUMINDUSTRIE DIE DOOR ZIJN FLUWELEN EN POEDERACHTIGE TOETS VOORNAMELIJK IN DE AFRONDING VAN VROUWENGEUREN WORDT GEBRUIKT. MAAR RUIKT: DE IRIS IS SINDS ENKELE JAREN TOT HOOFDSMAAKMAKER VERWERKT. HELEMAAL NIEUW: DEZE ‘WONDERWORTEL’ VEROVERT NU OOK HET HART VAN DE BETERE MANNENGEUREN.
In 1999 lanceerde Hermès een geur die achteraf gezien trendsettend blijkt: Hiris. Het vernieuwende: de iris gewoonlijk aangewend in de basis om parfums een fluweelzachte finish te geven – zoals in L’Heure Bleue van Guerlain (1912) en het fris-groen zachte Chanel Nº19 (1970) – kreeg een opwaardering naar het hart. Hiris was nog net geen solifleur-parfum, maar bij opening ruik je direct de enigszins aardse, ‘stroefe’ geur van de iriswortel die zich langzaam ontwikkelt tot een poederige en fluweelachtige geursensatie. Voor de gemiddelde consument blijft pure iris toch wennen. Een echt commercieel succes is Hiris en hetzelfde jaar verschenen Sentiment van Escada (ook met een bovengemiddelde dosis iris) niet geworden. Gianfranco Ferré (2005) doet het met Ferré: ook van top teen gehuld in iris alhoewel die als zodanig moeilijker te herkennen is.
Niche-iris
Opvallend detail: in de niche-parfumerie doet de ‘solo iris’-geur het wel opvallend goed. Hiervan getuigen Annick Goutal (L’Heure Exquise uit 1986), Serge Lutens (Iris Silver Mist uit 1994), Frederic Malle (Iris Poudré uit 2000) en bijvoorbeeld The Different Company (Bois d’Iris uit 2001)). Ook opvallend: door zijn verheven en koninklijk allure (de bloem sierde ooit het embleem van de Franse koninklijke familie) wordt de iris bij deze groep als een geur voor vrouw én man in de etalage gezet. Nog opvallender: deze ‘pure’ irisgeuren verschillen onderling niet veel. Alleen de echt getrainde neus weet ze blind van elkaar te onderscheiden – ik dus niet.
Man en iris
Het is waarschijnlijk dat voor inspiratie de neuzen van de nieuwe Dior- en Lanvingeur voor mannen (waarin iris een hoofdrol speelt) bij deze niche-merken zijn langsgeweest. En dat is maar goed ook, want het masstigesegment voor mannen was wel toe aan een creatieve (lees: meer verfijnde) injectie. Dior heeft nu met Homme eindelijk een geur die perfect aansluit bij de vernieuwde mannenlook van het luxelabel. Geen te schreeuwerige en geen veilig-frisse geur, maar door de toevoeging van onder meer salie, lavendel en cacoa een ‘poederzacht mannenparfum’. Mooi! Leuk aan Dior Homme: het werd gecreëerd door Olvier Polge. Inderdaad zoon van Jacques, huisneus bij Chanel.
Lanvin heeft wat mannengeuren betreft altijd al voor elegantie gekozen – ruik aan Lanvin L’Homme (1997) en Vetyver (2003). En dat ruik je dus ook in Arpège pour Homme. Hierin krijgt de iris gezelschap van peper, maté en nootmuskaat. Leuk aan Arpège pour Homme: de neus verwerkte een aantal kenmerkende ingrediënten van de legendarisch vrouwelijke versie uit 1927, zoals oranjebloesem, jasmijn en sandelhout. Mooi!
Alternatieve iris
Ook in de aromatherapie heeft men de bijzondere eigenschappen van de iriswortel ontdekt. Hij zou rustgevend op het gemoed werken. Wanneer je eenmaal aan pure iris hebt geroken, dan merk je dat dat niet zo vreemd is. Niet voor niets wordt de geur vergeleken met fluweel. Omhuld door de geur van iris voel je je als het ware beschermd. Wil je deze onthaastingstherapie op een chique wijze ondergaan: in de badlijn van Acqua di Parma’s Iris Nobile uit 2004 (ook een ode op de iris) zit een ‘crema par il bagno’. Maar de iris blijkt nóg meer te doen. Het chic-alternatieve verzorgingslabel Korres uit Griekenland heeft in het assortiment een verzorgingscrème op basis van de iriswortel; het zou rimpelvorming tegengaan.
Prada-iris
In Infusion d’Iris – verschenen in 2007 – fuseert Miuccia Prada niche met mainstream. Zij interpreteert (geheel conform haar visie) iris op een vernieuwende manier. En wel door de Iris pallida – de verfijnste in zijn soort – als het ware de frisse gewaarwording van een naakte huid tussen gekreukte linnen lakens te geven. En dat is volgens haar innovatief omdat de iris gewoonlijk wordt gebruikt, zoals al gezegd, om zijn intens diepe, maar toch poederige en fluweelzachte noot. En dat gevoel wordt in de mannelijke variant – Infusion d’Homme uit 2008 – nog meer versterkt door het iris-accent aan te lengen met de frisheid van een eau de cologne. Ook in Les Exclusifs van Chanel (uit 2007) zit een pure irisgeur, 28 La Pausa. En die komt wat geurgenoegen betreft dicht in de buurt bij de niche-irisgeuren.
